Bình nước nóng năng lượng mặt trời: có nên lắp không?

Bình nước nóng năng lượng mặt trời là loại bình nước nóng sử nguồn năng lượng là ánh sáng mặt trời. Nó làm điều này bằng cách hấp sử dụng ống hấp thu nhiệt chân không và bình bảo ôn. Nhiệt lượng của mặt trời được hấp thu tại các ống bảo ôn và làm nóng nước trong bình bảo ôn. Bình bảo ôn giúp cho nhiệt độ của nước đã được làm nóng không bị giảm đi, vì vậy mà khi nước vẫn tiếp tục được sử dụng đến ngày hôm sau.Ưu điểm lớn nhất của bình sử dụng năng lượng mặt trời là không tốn chi phí điện trong thời gian sử dụng (khoảng 10 năm). Dung tích bình lớn (thường nhỏ nhất là 140 lít) nên có thể sử dụng một bình cho nhiều phòng tắm cùng một lúc và có thể sử dụng cho nhu cầu khác của cả gia đình trong ngày. Đặc biệt, sử dụng bình nước nóng năng lượng mặt trời rất an toàn, chi phí bảo trì thấp và còn thân thiện với môi trường.

Nhược điểm: Giá thành của loại bình năng lượng mặt trời hiện vẫn còn khá cao. Chẳng hạn bình có dung tích 140 – 200 lít có giá dao động từ 4 - 8 triệu đồng/bộ, bình có dung tích lớn trên 200 lít thường có mức giá trên 10 triệu đồng/bộ và bình nhập khẩu sẽ có giá cao hơn vài triệu đồng/bộ so với bình sản xuất trong nước.Bên cạnh đó, bình năng lượng mặt trời khó lắp đặt và tốn kém chi phí hơn so với bình nước nóng sử dụng điện. Do bình nước nóng sử dụng năng lượng mặt trời hấp thụ ánh nắng mặt trời để làm nóng nước nên phải chọn lựa vị trí lắp đặt và với những vùng có mùa đông như các tỉnh phía Bắc, hay các vùng có mưa nhiều như miền Trung sẽ bị hạn chế, bởi nếu không có ánh nắng mặt trời thì nước sẽ không thể được làm nóng như mong muốn.Nhiều người lầm tưởng là máy năng lượng mặt trời chỉ cung cấp được nước nóng khi trời nắng vào ban ngày. Thực tế thì loại máy này có bồn dự trữ và cung cấp đủ nước nóng vào ban đêm, thậm chí đến sáng hôm sau vẫn có nước nóng. Tại TP.HCM, nhiệt độ nước sẽ nóng đủ tắm quanh năm suốt 365 ngày. Riêng tại Đà Lạt, các tỉnh miền Trung và phía Bắc, thì có thể sử dụng trong khoảng hơn 300 ngày. Số ngày còn lại thì người tiêu dùng có thể lựa chọn phương án nấu nước nóng bằng điện, gas, củi hay… tắm nước lạnh.

Các chuyên gia khuyên rằng đối với những vùng ít nắng và có mùa đông (vùng núi cao, các tỉnh miền Bắc có mùa đông) để tiết kiệm chi phí, có thể sử dụng song song cả 2 loại bình trên: khi có nắng thì sử dụng nước nóng từ bình năng lượng mặt trời, khi không có nắng thì sử dụng bình nước nóng sử dụng điện.Thực tế là, máy năng lượng mặt trời không sợ những ngày đông lạnh giá mà sợnhững ngày âm u, cả ngày không thấy mặt trời thì máy không thu được năng lượng. Để khắc phục một phần tình trạng này, bạn có thể chọn loại máy có dung tích lớn. Ví dụ, tại TP.HCM chỉ cần máy có dung tích 120 lít (ít nhất là 5 triệu, chưa tính chi phí lắp đặt) cho gia đình 4 người; thì tại Hà Nội, bạn nên chọn loại máy có dung tích 180 - 200 lít hoặc hơn. Máy lớn hơn sẽ dự trữ được nhiều nước nóng hơn để bạn dùng trong những ngày ông trời ủ ê.Để sử dụng máy nước nóng năng lượng mặt trời hiệu quả, người tiêu dùng nên đặt máy ở mái nhà (hoặc ngoài trời) có vị trí tiếp nắng tốt và không bị che khuất. Tấm thu sáng tốt nhất nên quay về hướng Nam với góc nghiêng khoảng 15 độ. Nguồn cấp nước cho máy phải ổn định vì máy chỉ hoạt động khi được cấp nước đều đặn và liên tục, nước không nhiễm phèn, nhiễm mặn.

Khi sử dụng, phải xả hết nước lạnh trong ống ra mới có nước nóng nên các gia đình cần bố trí đường ống càng ngắn càng tốt để tiết kiệm nước. Đường ống dẫn nên là ống nước nóng chuyên dụng.