Bộ trưởng Nguyễn Kim Sơn: Ngành giáo dục không "ôm" việc đào tạo chuyên sâu y tế

Tại phiên thảo luận ngày 20/11 của Quốc hội về một số Luật, Nghị quyết về giáo dục, góp ý vào dự thảo Luật Giáo dục đại học (sửa đổi), đại biểu Trần Khánh Thu, Đoàn ĐBQH tỉnh Hưng Yên đề nghị bổ sung trình độ đào tạo sau đại học lĩnh vực sức khỏe vào hệ thống giáo dục đào tạo quốc dân.

HÀNG CHỤC NGHÌN CÁN BỘ Y TẾ CHỜ CÔNG NHẬN VĂN BẰNG

Lý giải về đề xuất này, đại biểu Trần Khánh Thu cho biết đào tạo chuyên khoa lĩnh vực sức khỏe là giai đoạn tiếp theo sau đào tạo trình độ đại học, được áp dụng phổ biến đối với các nhân lực chuyên môn y tế ở hầu hết tất cả các quốc gia.

Tại Việt Nam, đang triển khai đào tạo chuyên khoa sau đại học lĩnh vực sức khỏe; bên cạnh hình thức thạc sĩ, tiến sĩ còn có 3 hình thức: chuyên khoa cấp 1, chuyên khoa cấp 2, bác sĩ nội trú.

Mô hình này được kế thừa từ hệ thống của Pháp và duy trì hơn 50 năm qua do Bộ Y tế quản lý, và các trường đại học y dược tổ chức thực hiện. Trong hệ thống y tế toàn quốc hiện nay có 46.102 bác sĩ, sau đại học thì có 35.394 bác sĩ chuyên khoa; 2.427 dược sĩ, sau đại học có 1.647 dược sĩ chuyên khoa, 1.844 điều dưỡng, sau đại học có 1.187 điều dưỡng chuyên khoa.

Như vậy, các văn bằng chuyên khoa 1, chuyên khoa 2, bác sĩ nội trú lại chưa thuộc hệ thống giáo dục quốc dân. Vì thế, ngành Y tế kiến nghị được bổ sung đào tạo sau đại học lĩnh vực sức khỏe vào hệ thống giáo dục quốc dân, để các cán bộ y tế có đủ cơ sở pháp lý công nhận cho hệ thống văn bằng đã được đào tạo, hướng tới các quy định của chuẩn quốc tế.

Đại biểu cũng cho biết việc thành lập, chia, tách các trường, đơn vị tại dự thảo Luật Giáo dục đại học thì được quy định tại văn bản dưới luật. Tuy nhiên, một số lĩnh vực cần có quy định đặc thù, nghiêm ngặt trong việc mở mã ngành đào tạo ngay trong luật, không chỉ liên quan đến cơ sở hạ tầng mà còn cả năng lực, trình độ giảng viên của từng chuyên ngành khác nhau.

“Việc bổ sung quy định nguyên tắc ngay trong luật là hết sức cần thiết, không thể để một bác sĩ được đào tạo từ trường tuyển sinh từ 27-28 điểm cũng như một bác sĩ trúng tuyển từ hình thức xét tuyển, hoặc điểm tuyển sinh chỉ có khoảng 15 điểm”, đại biểu Trần Khánh Thu nêu quan điểm.

Do đó, đại biểu đề nghị trong Luật cần bổ sung quy định đối với các cơ sở đào tạo lĩnh vực sức khỏe phải đảm bảo cơ sở thực hành, cụ thể là bệnh viện thực hành, không chỉ là các phòng thí nghiệm và trung tâm tiền lâm sàng, nhằm thích ứng với đặc thù của ngành và hội nhập quốc tế.

Cùng quan tâm góp ý về đào tạo chuyên sâu đặc thù trong lĩnh vực sức khỏe, đại biểu Trần Thị Nhị Hà, đoàn ĐBQH TP. Hà Nội khẳng định đào tạo nhân lực y tế, đặc biệt là trình độ chuyên khoa không chỉ là đào tạo hàn lâm về học thuật, mà phải gắn liền với thực hành lâm sàng tại các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh.

Đào tạo chuyên khoa không thể thay thế bằng chương trình đào tạo thạc sĩ hay tiến sĩ. Hiện nay, mỗi năm hệ thống đào tạo khoảng hơn 7.000 bác sĩ chuyên khoa, hình thành lực lượng nòng cốt cho ngành Y tế. Thực tiễn đã chứng minh đây là mô hình bền vững, hiệu quả cần được pháp luật ghi nhận đầy đủ và tương xứng.

KHÔNG CHUYỂN CÁC TRƯỜNG THUỘC BỘ Y TẾ VỀ BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

Giải trình cuối phiên thảo luận chiều 20/11 về nội dung đào tạo chuyên sâu đặc thù trong lĩnh vực sức khỏe, Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Nguyễn Kim Sơn nói, thực tế trước nay việc đào tạo này vẫn do Bộ Y tế thực hiện.

Luật Giáo dục đại học không can thiệp vào việc quản lý và đào tạo chuyên khoa y tế, mà chỉ quy định những nguyên tắc chung đối với đào tạo trình độ thạc sĩ, tiến sĩ của các ngành, lĩnh vực theo đúng phạm vi quản lý nhà nước mà Bộ Giáo dục và Đào tạo được giao.

Các chương trình đào tạo bác sĩ chuyên khoa là đào tạo về năng lực và các kỹ năng chuyên môn sâu sau đại học thuộc quản lý của Bộ Y tế, bao gồm nội dung chuyên môn, chuẩn năng lực, điều kiện lâm sàng. Chương trình đào tạo để cấp văn bằng trong hệ thống giáo dục quốc dân đối với thạc sĩ, tiến sĩ.

Còn đào tạo bác sĩ chuyên khoa I, chuyên khoa II vẫn do Bộ Y tế tổ chức đào tạo từ xưa đến nay. “Bộ Giáo dục và Đào tạo không can thiệp vào việc đào tạo các bác sĩ chuyên khoa này”, Bộ trưởng Nguyễn Kim Sơn nhấn mạnh.

Dự thảo Luật Giáo dục đại học (sửa đổi) cũng đã đưa vào nội dung “chương trình đào tạo chuyên sâu thuộc lĩnh vực khoa học sức khỏe cấp bằng bác sĩ nội trú, bác sĩ chuyên khoa do Bộ Y tế quản lý”.

“Điều đó khẳng định là Bộ Giáo dục và Đào tạo không ôm cái này”, Bộ trưởng Sơn nhắc lại. Thêm rằng, Bộ chưa có ý định đưa các trường đại học của Bộ Y tế về mình. Việc đào tạo bác sĩ nội trú, chuyên khoa I, II vẫn do Bộ Y tế quy định.

“Cần phân biệt rạch ròi giữa quản lý nhà nước và chuyên môn. Chúng tôi quản lý bằng các văn bản quy định quy phạm pháp luật, hướng dẫn và các chuẩn. Điều này không mâu thuẫn với các đơn vị quản lý chuyên ngành”, lãnh đạo Bộ Giáo dục và Đào tạo giải trình.