Doanh nghiệp chật vật, xoay xở vì biến động tỷ giá
Ánh Tuyết
21/11/2022, 11:34
Tỷ giá biến động mạnh trong mấy tháng gần đây thực sự tạo "cú sốc" với doanh nghiệp nhập khẩu. Mặc dù lĩnh vực xuất khẩu hưởng lợi nhưng bức tranh của nền kinh tế không khỏa lấp được những hậu quả nặng nề do chi phí tăng thêm bởi tỷ giá. Việc Chính phủ lựa chọn mục tiêu kiểm soát tỷ giá và lạm phát cho thấy đây là hướng đi đúng nhưng sẽ chịu tổn thất lớn bởi sản xuất đình trệ...
Toàn cảnh Đối thoại: “Điều hành tỷ giá USD-VNĐ: Ổn định kinh tế vĩ mô” tại đầu cầu Hà Nội - Ảnh: Chu Xuân Khoa.
Sau một năm thăng hoa nhờ tận dụng cơ hội thị trường thế giới, đặc biệt là giá thép liên tiếp lập đỉnh, ngành thép gia nhập câu lạc bộ xuất khẩu trên 10 tỷ USD, với mức tăng xuất khẩu ấn tượng 124,3% so với năm 2020. Tuy nhiên, năm nay xuất khẩu ngành thép giảm tốc mạnh, lợi nhuận đi lùi, thậm chí nhiều doanh nghiệp gánh lỗ nặng, bởi chi phí đầu vào tăng cao trong khi nhu cầu, sản lượng bán hàng tụt dốc, dẫn đến lượng hàng tồn kho lớn, chưa kể sức ép từ lãi suất vay, tỷ giá…
NGÀNH THÉP LAO ĐAO VÌ NHU CẦU GIẢM VÀ TỶ GIÁ TĂNG
Theo thống kê của Tổng cục Hải quan, tính chung 9 tháng năm 2022, Việt Nam xuất khẩu khoảng 6,46 triệu tấn thép, giảm sâu 34,4% so với cùng kỳ năm trước; giá trị xuất khẩu đạt 6,5 tỷ USD, giảm mạnh 22,6% so với cùng kỳ năm 2021.
Về nhập khẩu, lũy kế 9 tháng, nhập khẩu thép thành phẩm các loại về Việt Nam khoảng 8,93 triệu tấn với trị giá hơn 9,56 tỷ USD, giảm 8,3% về lượng nhưng lại tăng 9,9% về giá trị so với cùng kỳ năm 2021.
Như vậy, sau năm 2021 xuất siêu, 9 tháng đầu năm 2022, nhập siêu sắt thép quay trở lại với con số gần 2,5 triệu tấn. Hàng loạt các hiệp định thương mại tự do giúp ngành thép đẩy mạnh tốc độ tăng trưởng xuất khẩu, nhưng khó khăn vẫn hiện rõ khi đây là ngành vẫn phụ thuộc nhiều vào nguyên liệu nhập khẩu.
Nếu các doanh nghiệp xuất khẩu vui mừng khi tỷ giá tăng thì những doanh nghiệp nhập khẩu, đặc biệt là doanh nghiệp ngành thép lại đau đầu, vì giờ đây mỗi container hàng nhập khẩu nguyên liệu phục vụ sản xuất, tiếp tục gánh thêm chi phí do tỷ giá tăng. Điều này khiến giá thành tăng, lợi nhuận tụt lùi, dẫn đến năng lực cạnh tranh của hàng hóa Việt Nam giảm sút.
ông Phạm Công Thảo, Phó Tổng giám đốc Tổng công ty Thép Việt Nam tại Đối thoại ngày 21/11/2022. Ảnh: Chu Xuân Khoa.
Chia sẻ tại Đối thoại: “Điều hành tỷ giá USD-VNĐ: Ổn định kinh tế vĩ mô” do Tạp chí Kinh tế Việt Nam/VnEconomy tổ chức, ông Phạm Công Thảo, Phó Tổng giám đốc Tổng công ty Thép Việt Nam, thừa nhận rằng năm 2022 thực sự khó khăn với ngành thép.
Trong những khó khăn bủa vây, lãnh đạo Tổng công ty Thép Việt Nam khẳng định áp lực tỷ giá cũng là một trong những nguyên nhân quan trọng, ảnh hưởng đến hiệu quả hoạt động của ngành thép. “Khi tỷ giá tăng sẽ thuận lợi trong việc xuất khẩu. Tuy nhiên, với ngành thép, thị trường chính của Việt Nam vẫn là thị trường trong nước, xuất khẩu chỉ chiếm một phần”, ông Thảo cho hay.
Trong khi đó, nguyên liệu sản xuất thép phần lớn đều phải nhập khẩu, khi tỷ giá tăng ảnh hưởng rất nhiều đến chi phí sản xuất của doanh nghiệp nói chung và với Tổng công ty Thép Việt Nam nói riêng.
Khó khăn còn tăng thêm khi mà để kiềm chế tỷ giá, Việt Nam không còn lựa chọn nào khác là phải tăng lãi suất.
Chính động thái tăng lãi suất là tác nhân ảnh hưởng tiêu cực đối với hoạt động sản xuất kinh doanh trong nước, đặc biệt với doanh nghiệp ngành thép.
Tính chung trong quý 3/2022, kết quả kinh doanh của các doanh nghiệp ngành thép sa sút đáng kể.
Các doanh nghiệp sản xuất thép niêm yết đã ghi nhận khoản lỗ khoảng 4.500 tỷ đồng, chủ yếu do chi phí hàng tồn kho cao, giá than cốc lên cao và lỗ tỷ giá do đồng VND mất giá so với USD làm tăng chi phí đầu vào nhưng giá bán thấp.
HƯỞNG LỢI VÌ XUẤT KHẨU KỶ LỤC
Trái ngược với ngành thép, năm nay, ở nhiều thời điểm, giá phân bón tăng mạnh trong vòng 50 năm qua và hoạt động xuất khẩu cũng thuận lợi, đánh dấu một kỷ lục mới.
Theo ông Nguyễn Trí Ngọc, Phó Chủ tịch Hiệp hội Phân bón Việt Nam, xuất khẩu nông nghiệp cầm chắc 50 tỷ USD nghiêng về xuất siêu trong năm nay; đồng thời, lần đầu tiên ngành phân bón có thể đạt kim ngạch xuất khẩu trên 1,5 tỷ USD với sản lượng 1,7 triệu tấn...
Nội dung bài viết được đăng tải trên Tạp chí Kinh tế Việt Nam số 47 phát hành ngày 21-11-2022. Kính mời Quý độc giả tìm đọc tại đây:
Từ mức kỷ lục gần 5.600 USD/oz thiết lập vào cuối tháng 1, giá vàng hiện đã giảm về vùng 4.300 USD/oz...
Giá vàng lao dốc không phanh trước thềm báo cáo lạm phát Mỹ
Giá vàng thế giới giảm mạnh trong phiên giao dịch ngày thứ Ba (9/6), xuống mức thấp nhất trong hơn 2 tháng, trong xu thế bán tháo chung trên thị trường tài chính do lo ngại về khả năng Mỹ tăng lãi suất trong năm nay...
Hơn 8.390 tỷ đồng giá trị hàng hóa vi phạm bị “tuýt còi” trong 5 tháng đầu năm
Năm tháng đầu năm, Cục Hải quan phát hiện và xử lý hơn 8.900 vụ việc với tổng trị giá hàng hóa vi phạm ước đạt 8.394,3 tỷ đồng. Cùng với đó, số tiền thu nộp ngân sách từ xử phạt vi phạm hành chính đạt hơn 2.627 tỷ đồng, phản ánh áp lực ngày càng gia tăng trong công tác phòng, chống buôn lậu và gian lận thương mại…
Phát hành trái phiếu doanh nghiệp bất động sản tăng gấp đôi so với cùng kỳ
Tháng 5/2026, thị trường trái phiếu doanh nghiệp ghi nhận tổng giá trị phát hành đạt 40.262 tỷ đồng, tăng 21,46% so với tháng trước. Cơ cấu phát hành dịch chuyển mạnh khi nhóm bất động sản chiếm khoảng 44% tổng quy mô, gấp đôi so với cùng kỳ, trong khi tỷ trọng của khối ngân hàng giảm xuống còn khoảng 48%...
Gỡ “điểm nghẽn” Luật Hải quan để theo kịp dòng chảy thương mại số
Sự bùng nổ của thương mại điện tử xuyên biên giới và xu hướng chuyển đổi số đang đặt ra yêu cầu cấp bách đối với việc hoàn thiện khung pháp lý trong lĩnh vực hải quan. Dù đã tạo nền tảng quan trọng cho cải cách, Luật Hải quan năm 2014 hiện không còn theo kịp thực tiễn, buộc phải sửa đổi để tháo gỡ các “điểm nghẽn” và nâng cao hiệu lực quản lý trong bối cảnh mới…
Với phương châm Đoàn kết - Dân chủ - Kỷ cương - Đột phá - Phát triển, Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng xác định tư duy, tầm nhìn, những quyết sách chiến lược để chúng ta vững bước tiến mạnh trong kỷ nguyên mới, thực hiện thắng lợi các mục tiêu phát triển đất nước đến năm 2030 khi Đảng ta tròn 100 năm thành lập (1930 - 2030); hiện thực hoá tầm nhìn phát triển đến năm 2045, kỷ niệm 100 năm thành lập nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam (1945 - 2045).
Tổng số đơn vị bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI trong cả nước là 182. Số đơn vị bầu cử, danh sách các đơn vị bầu cử và số lượng đại biểu Quốc hội được bầu ở mỗi đơn vị bầu cử của các tỉnh, thành phố được ấn định...
VnEconomy cập nhật giá vàng trong nước & thế giới hôm nay: SJC, 9999, giá vàng USD/oz, biến động giá vàng tăng, giảm - phân tích, dự báo & dữ liệu lịch sử.
Interactive là một sản phẩm báo chí mới của VnEconomy vừa được ra mắt bạn đọc từ đầu tháng 3/2023 đã gây ấn tượng mạnh với độc giả bởi sự mới lạ, độc đáo. Đây cũng là sản phẩm độc quyền chỉ có trên VnEconomy.
Trong kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo, đặc biệt là generative AI, phát triển mạnh mẽ, Tạp chí Kinh tế Việt Nam/VnEconomy đã tiên phong ứng dụng công nghê để mang đến trải nghiệm thông tin đột phá với chatbot AI Askonomy...
Thuế đối ứng của Mỹ có ảnh hướng thế nào đến chứng khoán?
Chính sách thuế quan mới của Mỹ, đặc biệt với mức thuế đối ứng 20% áp dụng từ ngày 7/8/2025 (giảm từ 46% sau đàm phán),
có tác động đáng kể đến kinh tế Việt Nam do sự phụ thuộc lớn vào xuất khẩu sang Mỹ (chiếm ~30% kim ngạch xuất khẩu).
Dưới đây là phân tích ngắn gọn về các ảnh hưởng chính:
![[Interactive]: Toàn cảnh kinh tế Việt Nam tháng 5/2026](https://premedia.vneconomy.vn/files/uploads/2026/06/03/777c0549be5648059b52c07dadd55f11-94904.png?w=1050&h=630&mode=crop)
