“Chúng tôi không muốn leo thang căng thẳng, nhưng tình hình
hiện nay đang phủ bóng lên quan hệ EU - Trung Quốc, vì vậy cần sớm tìm ra giải
pháp", ông Maros Sefcovic, Ủy viên Thương mại và An ninh Kinh tế của EU, phát
biểu tại một cuộc họp báo ở Strasbourg, Pháp ngày 21/10, sau cuộc gặp với các
quan chức Trung Quốc.
Đầu tháng này, Trung Quốc mở rộng các biện pháp kiểm soát xuất
khẩu đất hiếm và khoáng sản quan trọng. Các nhà sản xuất đất hiếm và nam châm
liên quan - mặt hàng nằm trong danh sách bị kiểm soát - sẽ cần phải xin giấy
phép nếu thành phẩm của họ có chứa hoặc được làm bằng các thiết bị hoặc vật liệu
của Trung Quốc. Quy định này áp dụng kể cả khi hoạt động sản xuất không có sự
tham gia trực tiếp của doanh nghiệp Trung Quốc.
Trong ngày 21/10, ông Sefcovic đã có cuộc làm việc kéo dài
hai giờ với Bộ trưởng Thương mại Trung Quốc Wang Wentao. Vị quan chức EU nhận
xét các cuộc thảo luận diễn ra trên tinh thần xây dựng và Brussels nhất trí sẽ
tăng cường tiếp xúc ở mọi cấp độ với Bắc Kinh.
“Những biện pháp phi lý và gây hại này không chỉ làm suy yếu
quan hệ song phương, mà còn đi ngược mục tiêu duy trì sự ổn định và đảm bảo
tính đáng tin cậy cho thương mại giữa hai bên”, ông Sefcovic nhận xét về các
quy định hạn chế xuất khẩu khoáng sản của Trung Quốc.
Ủy viên Thương mại EU cho biết trong hệ thống cấp phép mà
Trung Quốc thiết lập từ tháng 7, chỉ có khoảng một nửa trong tổng số 2.000 đơn
xin được phê duyệt.
“Tình trạng này đang ảnh hưởng tiêu cực đến hoạt động sản xuất
của nhiều ngành công nghiệp châu Âu, đặc biệt là các nhà sản xuất ô tô và máy
móc thiết bị”, ông Sefcovic cho biết thêm.
Hai bên cũng thảo luận về tình hình tại công ty chip Hà Lan
Nexperia. Gần đây, chính phủ Hà Lan đã tiếp quản công ty và sa thải giám đốc điều
hành kiêm chủ sở hữu người Trung Quốc. Đáp lại, Bắc Kinh ra lệnh cấm xuất khẩu
con chip Nexperia được lắp ráp tại Trung Quốc.
Theo ông Sefcovic, đây là một vấn đề song phương nghiêm trọng
có thể gây ra hậu quả ở cả châu Âu và toàn cầu. Do đó, cần nhanh chóng tìm biện
pháp để giải quyết.
Cũng trong ngày 21/10, Bộ trưởng Kinh tế Hà Lan Vincent
Karremans cũng đã trao đổi với ông Wang về Nexperia.
“Chúng tôi đã thảo luận các bước tiếp theo nhằm đạt được một
giải pháp đảm bảo lợi ích cho Nexperia, nền kinh tế châu Âu và nền kinh tế
Trung Quốc. Trong thời gian tới, chúng tôi sẽ duy trì liên lạc với các nhà chức
trách Trung Quốc để tìm kiếm một giải pháp mang tính xây dựng”, ông Karremans
cho biết.
Nói về cuộc làm việc giữa ông Sefcovic và ông Wang, Bộ
thương mại Trung Quốc cho biết trong vấn đề Nexperia, Bắc Kinh kiên quyết phản
đối việc mở rộng khái niệm “an ninh quốc gia”.
“Ông Wang bày tỏ hy vọng EU sẽ đóng vai trò mang tính xây dựng,
đồng thời kêu gọi Chính phủ Hà Lan duy trì tinh thần hợp tác theo hợp đồng và
các nguyên tắc thị trường. Ông nhấn mạnh rằng từ góc nhìn rộng hơn, việc này nhằm
bảo vệ sự ổn định và an ninh của chuỗi cung ứng cũng như ngành công nghiệp toàn
cầu, đồng thời đề xuất sớm một giải pháp phù hợp”, thông cáo của Bộ Thương mại
Trung Quốc nêu rõ.
Bộ Thương mại Trung Quốc cũng cho biết EU hiểu rằng Bắc Kinh áp dụng
các biện pháp kiểm soát xuất khẩu khoáng sản đất hiếm “vì lý do an ninh quốc
gia và an ninh quốc tế chung”.