Dấu ấn kinh tế thế giới tuần 21-27/12/2025: Kinh tế Mỹ tăng trưởng mạnh, vàng và bạc lập kỷ lục mới

Dưới đây là những thông tin và sự kiện kinh tế - tài chính thế giới đáng chú ý trong tuần từ ngày 21-27/12/2025 do VnEconomy điểm lại:

Tiêu dùng mạnh giữ nhịp tăng trưởng kinh tế Mỹ

Theo dữ liệu từ Cục Thống kê kinh tế thuộc Bộ Thương mại Mỹ (BEA), kinh tế Mỹ tăng tốc trong quý 3/2025 với GDP tăng 4,3% so với cùng kỳ năm trước, vượt dự báo của giới kinh tế. Đây cũng là mức tăng mạnh nhất kể từ quý 3/2023. Động lực chính đến từ tiêu dùng vững, đặc biệt ở dịch vụ chăm sóc sức khỏe và công nghệ. Chi tiêu chính phủ, nhất là chi tiêu quốc phòng, cùng xuất khẩu cũng hỗ trợ tăng trưởng.

Đà tăng mạnh khiến Nhà Trắng ca ngợi triển vọng “thời kỳ hoàng kim”, nhưng các chỉ báo gần đây lại phát tín hiệu thận trọng: niềm tin tiêu dùng giảm, thất nghiệp nhích lên.

Thị trường kim loại quý đạt một loạt kỷ lục giá mới

Thị trường kim loại quý bùng nổ khi mở cửa trở lại sau kỳ nghỉ Giáng sinh, với giá vàng, bạc và bạch kim đồng loạt lập kỷ lục mới. Giá bạc bật tăng mạnh và áp sát mốc 80 USD/oz, trong khi vàng vượt 4.550 USD/oz.

Động lực chính đến từ kỳ vọng Fed sẽ giảm lãi suất trong năm 2026, đồng USD suy yếu và rủi ro địa chính trị gia tăng. Dòng vốn ETF tiếp tục mua ròng cũng hỗ trợ tâm lý thị trường, dù một số ý kiến cảnh báo rủi ro chốt lời cuối năm.

Nhân dân tệ trên đà tăng giá mạnh

Ngày 25/12, đồng nhân dân tệ tăng giá mạnh, với tỷ giá tại thị trường ngoài Trung Quốc đại lục lần đầu vượt mốc 7 nhân dân tệ/USD sau khoảng 15 tháng, kéo tỷ giá trong nước lên mức cao nhất hơn 1 năm.

Ngoài nguyên nhân đồng USD suy yếu, đà tăng còn đến từ thặng dư thương mại lớn, cùng nhu cầu thanh toán và chuyển đổi ngoại tệ vào cuối năm của doanh nghiệp Trung Quốc - các yếu tố làm cầu nhân dân tệ tăng lên. Bên cạnh đó, lo ngại về tính bền vững của nợ chính phủ Mỹ cũng khiến dòng tiền dịch chuyển theo hướng có lợi cho đồng tiền Trung Quốc.

Nhật phát tín hiệu can thiệp tỷ giá

Bộ trưởng Tài chính Nhật Bản Satsuki Katayama ngày 23/12 đưa ra cảnh báo cứng rắn nhất từ trước tới nay về khả năng can thiệp tỷ giá, cho rằng đà mất giá gần đây của đồng yên không phản ánh các yếu tố nền tảng và có dấu hiệu đầu cơ. Sau phát biểu này, đồng yên nhích lên quanh 156 yên/USD, dù vẫn ở gần vùng đáy thiết lập trước đó.

Diễn biến này diễn ra chỉ vài ngày sau khi Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BOJ) nâng lãi suất lên 0,75% - mức cao nhất 30 năm - nhưng đồng yên vẫn chịu sức ép vì thị trường cho rằng BOJ chưa vội thắt chặt thêm.

Đồng won lao dốc, Hàn Quốc hành động khẩn

Bộ Kinh tế và Tài chính Hàn Quốc ngày 24/12 đưa ra chương trình ưu đãi thuế để khuyến khích nhà đầu tư cá nhân rút tiền khỏi cổ phiếu nước ngoài - đặc biệt là cổ phiếu Mỹ - và quay lại mua cổ phiếu trong nước, trong bối cảnh đồng won chịu áp lực giảm giá. Động thái này được đưa ra sau khi won rơi xuống vùng thấp nhất nhiều tháng, làm gia tăng lo ngại về lạm phát nhập khẩu và sức ép lên tiêu dùng.

Nga hạ lãi suất 5 lần liên tiếp

Ngân hàng Trung ương Nga (CBR) ngày 19/12 hạ lãi suất chủ chốt 0,5 điểm phần trăm xuống 16% - lần giảm thứ 5 liên tiếp trong bối cảnh lạm phát hạ nhiệt nhưng tăng trưởng chịu sức ép từ cuộc chiến với Ukraine. Sau chuỗi điều chỉnh, lãi suất đã giảm 5 điểm phần trăm so với đỉnh 21% hồi tháng 6/2025.

CBR cho biết lạm phát lõi giảm trong tháng 11 nhưng kỳ vọng lạm phát nhích lên, đồng thời cảnh báo lạm phát có thể tăng đầu 2026 do tăng thuế giá trị gia tăng (VAT) trước khi hướng về mục tiêu 4% vào năm 2027. Vì vậy chính sách tiền tệ vẫn duy trì thắt chặt trong thời gian dài.

Tổng thống Donald Trump đình chỉ dự án điện gió ngoài khơi lớn nhất của Mỹ

Trong quyết định công bố ngày 22/12, ông Trump đình chỉ dự án điện gió ngoài khơi lớn nhất nước này, đồng thời dừng thêm nhiều dự án đang xây dựng ngoài khơi bờ Đông. Quyết định được đưa ra do lo ngại về an ninh quốc gia, cho rằng các cấu trúc điện gió có thể gây nhiễu radar và tạo tín hiệu giả.

Động thái này gây cú sốc cho ngành năng lượng tái tạo, kéo giá cổ phiếu một số doanh nghiệp liên quan đi xuống và làm dấy lên tranh cãi về rủi ro thiếu điện, chi phí năng lượng và việc làm tại các bang chịu tác động.

Mỹ hoãn áp thuế quan với con chip Trung Quốc

Chính quyền Tổng thống Trump vừa khép lại cuộc điều tra thương mại với con chip Trung Quốc và kết luận Mỹ có cơ sở áp thuế quan bổ sung. Tuy nhiên, nước này chưa thực thi ngay mà tạm thời duy trì thuế suất theo kết luận này ở mức 0% và lùi thời điểm tăng thuế sang tháng 6/2027.

Động thái này phản ánh nỗ lực hạ nhiệt căng thẳng trong bối cảnh hai nước duy trì “đình chiến” thương mại sau giai đoạn đối đầu hồi đầu năm, trong khi Bắc Kinh siết xuất khẩu một số kim loại đất hiếm.

Trung Quốc áp thuế chống trợ cấp với sản phẩm sữa EU

Ngày 22/12, Trung Quốc quyết định áp thuế chống trợ cấp với thuế suất 21,9%-42,7% lên một số sản phẩm sữa nhập khẩu từ Liên minh châu Âu (EU) sau cuộc điều tra kéo dài 16 tháng, có hiệu lực từ 23/12.

Cuộc điều tra khởi động từ 8/2024, ngay sau khi EU điều tra trợ cấp và áp thuế mới với ô tô điện Trung Quốc, trong bối cảnh căng thẳng thương mại EU - Trung Quốc kéo dài.

Giá kim loại đồng lập kỷ lục

Trong phiên giao dịch ngày 23/12 trên Sàn giao dịch Kim loại London (LME), giá kim loại đồng lập kỷ lục khi vượt mốc 12.000 USD/tấn, nối tiếp đà tăng mạnh của năm nay. 

Động lực chính đến từ lo ngại nguồn cung thắt chặt sau hàng loạt sự cố tại các mỏ lớn, trong khi nhu cầu dài hạn vẫn được hậu thuẫn bởi xu hướng điện khí hóa và kỳ vọng tiêu thụ tăng nhờ các trung tâm dữ liệu phục vụ AI. Một yếu tố khác đẩy giá lên là rủi ro Mỹ áp thuế quan với đồng tinh luyện.

Nhật tái khởi động nhà máy điện hạt nhân lớn nhất thế giới

Hội đồng tỉnh Niigata, Nhật Bản ngày 22/12 bỏ phiếu tín nhiệm Thống đốc Hideyo Hanazumi, mở đường cho việc tái khởi động Kashiwazaki-Kariwa - nhà máy điện hạt nhân lớn nhất thế giới - sau sự cố Fukushima do động đất và sóng thần năm 2011.

Ngày 23/12, thống đốc Hanazumi đã chấp thuận để Công ty Điện lực Tokyo (TEPCO) khởi động lại các lò số 6-7 của nhà máy. Bộ Kinh tế, Thương mại và Công nghiệp Nhật Bản ước tính các lò này có thể giúp tăng nguồn cung điện cho khu vực Tokyo thêm 2%, dù khảo sát tháng 10 cho thấy lo ngại của người dân vẫn lớn.

Ông Elon Musk sắp có thêm gần 140 tỷ USD

Tuần này, Tòa án Tối cao bang Delaware đã khôi phục gói thù lao năm 2018 của CEO Tesla Elon Musk, từng bị tòa cấp dưới hủy năm 2024 vì cho rằng “không hợp lý”. Gói thù lao này hiện được định giá khoảng 139 tỷ USD theo giá cổ phiếu phiên 19/12.

Nếu ông Musk thực hiện toàn bộ quyền chọn, tỷ lệ sở hữu của ông tại Tesla có thể tăng từ 12,4% lên 18,1%. Tesla cảnh báo gói thù lao này có thể khiến lợi nhuận của công ty trong 2 năm giảm khoảng 26 tỷ USD do hạch toán chi phí cổ phiếu.