Greenland và Đan Mạch chống lại sức ép từ Mỹ trước thềm cuộc gặp quan trọng

Tại một cuộc họp báo chung vào ngày 13/1, Thủ tướng Đan Mạch và Thủ hiến Greenland thể hiện tinh thần đoàn kết trong việc kiên quyết khước từ sức ép từ phía Mỹ trong bối cảnh Mỹ muốn giành quyền kiểm soát hòn đảo bán tự trị thuộc Vương quốc Đan Mạch. Cuộc gặp này diễn ra trước thềm một cuộc gặp quan trọng ở Washington về số phận của Greenland.

Thủ hiến Greenland Jens-Frederik Nielsen khẳng định rằng hòn đảo Bắc Cực này không muốn bị "sở hữu", "quản lý" hay "trở thành một phần của Mỹ", trong khi Thủ tướng Đan Mạch Mette Frederiksen nhấn mạnh: "Greenland không phải để bán” - tờ báo Financial Times đưa tin.

Cuộc gặp dự kiến diễn ra giữa các bộ trưởng ngoại giao của Đan Mạch và Greenland với Phó tổng thống Mỹ JD Vance và Ngoại trưởng Marco Rubio tại Nhà Trắng vào ngày 14/1 sẽ là cuộc gặp thực chất đầu tiên giữa ba bên kể từ khi Tổng thống Donald Trump đưa ra ý tưởng mua hòn đảo này vào năm 2019.

Ông Trump đã nhiều lần khẳng định rằng Mỹ sẽ "có được" Greenland bằng cách này hay cách khác, không loại trừ khả năng sử dụng biện pháp quân sự. Áp lực đối với Greenland đã gia tăng kể từ khi Mỹ bắt Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro trong tháng này.

Cả Copenhagen và Nuuk đã nhiều lần từ chối sự quan tâm của Trump đối với Greenland. "Chúng tôi đến cùng nhau, ở lại cùng nhau và rời đi cùng nhau”, bà Frederiksen nói về mối quan hệ giữa Đan Mạch và Greenland.

Bà cho rằng cách tốt nhất để bảo vệ Greenland khỏi ảnh hưởng của Nga và Trung Quốc là thông qua Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO), trực tiếp so sánh sự cần thiết phải đoàn kết ở Bắc Cực với sự đoàn kết ở sườn phía Đông của liên minh tại ba nước Baltic. "Không thể thay đổi biên giới bằng vũ lực" và "các nước nhỏ không nên sợ các nước lớn" - bà nói thêm.

"Chúng tôi không tìm kiếm xung đột, nhưng thông điệp rất rõ ràng: Greenland không phải để bán”, Thủ tướng Đan Mạch khẳng định.

Trong những ngày gần đây, đã có những dấu hiệu nhỏ về sự chia rẽ giữa Greenland và Đan Mạch, gồm việc Bộ trưởng Ngoại giao Greenland, bà Vivian Motzfeldt, đưa ra ý tưởng rằng chính quyền Greenland có thể gặp riêng phía Mỹ. Tuy nhiên, Thủ hiến Nielsen khẳng định Greenland và Đan Mạch vẫn đoàn kết.

"Nếu chúng tôi phải chọn giữa Mỹ và Đan Mạch ngay bây giờ, chúng tôi chọn Đan Mạch. Chúng tôi chọn NATO. Chúng tôi chọn Vương quốc Đan Mạch. Chúng tôi chọn EU”, ông nói.

Đan Mạch đã đề nghị Mỹ hợp tác sâu hơn về an ninh ở Bắc Cực, nhấn mạnh rằng Washington đã có cơ hội mở thêm các căn cứ quân sự trên Greenland hơn là căn cứ nhỏ hiện tại. Greenland cũng đã mời các nhà đầu tư Mỹ tham gia vào các ngành công nghiệp khai thác và du lịch mới nổi của mình. Tuy nhiên, Trump đã nói rằng ông cần "sở hữu" Greenland, và nói thêm rằng điều này là "cần thiết về mặt tâm lý".

Một số nghị sĩ Đan Mạch đã tỏ ra bi quan trước thềm cuộc gặp ba bên ở Washington vào ngày 14/1.

"Đây có thể là một chiến lược rất không khôn ngoan từ phía Chính phủ. Tôi không thể hiểu được có phải là khôn ngoan hay không khi tự đưa mình đến một cuộc gặp với một quốc gia đang đe dọa Đan Mạch” - ông Morten Messerschmidt, lãnh đạo Đảng Nhân dân Đan Mạch, nhận định.

Ông Pelle Dragsted, nghị sĩ của Liên minh Đỏ-Xanh, cho rằng sự hiện diện đột ngột của Phó tổng thống Vance bên cạnh Ngoại trưởng Rubio là "tin xấu", vì đã có hy vọng rằng một cuộc họp chỉ giữa các nhà ngoại giao sẽ cho phép có những cuộc nói chuyện "hợp lý" hơn.

Tại cuộc họp báo ngày 13/1, Thủ tướng Frederiksen thừa nhận rằng "phần khó khăn nhất đang chờ đợi chúng tôi phía trước."