Hà Nội lên kế hoạch khắc phục tình trạng úng ngập, triển khai loạt công trình khẩn cấp trước mùa mưa 2026

Những năm gần đây do ảnh hưởng của biến đổi khí hậu, mưa lớn gây ra úng ngập diện rộng, kéo dài, nhiều tuyến đường, khu dân cư ngập sâu gây thiệt hại về tài sản và ảnh hưởng tiêu cực đến đời sống, sinh hoạt của Nhân dân.

Đặc biệt 3 cơn bão liên tiếp: số 5 (Kajiki); số 10 (Bualoi); số 11 (Matmo) với diễn biến chung là mưa lớn, liên tục trên diện rộng, lượng mưa trung bình từ trên (200-400)mm/2 ngày, một số nơi ghi nhận lượng mưa trên 500-600mm/2 ngày vượt gần 200% công suất thiết kế của hệ thống (310mm/2 ngày); mực nước các sông: Nhuệ, Đáy, Bùi, Tích, Cà Lồ, Cầu Bây… và các hồ nội đô dâng cao gây úng ngập diện rộng.

CHỦ ĐỘNG ỨNG PHÓ, KHẮC PHỤC NHANH TÌNH TRẠNG ÚNG NGẬP KHI MƯA LỚN DO THIÊN TAI BẤT THƯỜNG

Nhằm chủ động ứng phó với diễn biến thời tiết bất thường, khắc phục tình trạng úng ngập trên địa bàn, kế hoạch nhấn mạnh mục tiêu đẩy nhanh tiến độ phát triển, hoàn thiện hệ thống thoát nước theo quy hoạch.

Cùng với đó đề xuất một số giải pháp nhằm giải quyết, tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc, trong đó trọng tâm là giải pháp về đầu tư các dự án cấp bách khắc phục nhanh nhất tình trạng úng ngập khi mưa lớn do ảnh hưởng của biến đổi khí hậu, thiên tai bất thường.

Theo Kế hoạch khắc phục tình trạng úng ngập, đối với những địa bàn đã được đầu tư hệ thống thoát nước hoàn chỉnh như lưu vực Tô Lịch tập trung phát huy hiệu quả tiêu thoát nước của hệ thống hiện có, đưa nước nhanh nhất về các nguồn tiêu và các trạm bơm đầu mối, đảm bảo thoát nước nhanh với trận mưa có cường độ 310mm/2 ngày và 70mm/h tại khu vực đã được cải tạo theo dự án thoát nước Hà Nội.

Đối với các địa bàn chưa được đầu tư đồng bộ hoặc chưa được đầu tư như lưu vực Tả Nhuệ, Lưu vực Hữu Nhuệ, kế hoạch nhấn mạnh việc tổ chức triển khai thực hiện dự án đầu tư hệ thống thoát nước sử dụng vốn ngân sách theo quy định của Luật Đầu tư công.

Tập trung chỉ đạo, kiểm tra đôn đốc Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng hạ tầng kỹ thuật và nông nghiệp Thành phố, các Sở, ngành Thành phố, UBND các xã, phường đã được UBND Thành phố giao thực hiện công tác chuẩn bị đầu tư, đầu tư các dự án thoát nước, đẩy nhanh tiến độ hoàn thành các dự án nhằm hoàn thiện hệ thống thoát nước khu vực đô thị.

Đối với các khu đô thị, tăng cường công tác quản lý, vận hành hệ thống thoát nước các khu đô thị trên địa bàn Thành phố chưa hoàn chỉnh, chưa bàn giao, đảm bảo kết nối đồng bộ với mạng lưới thoát nước chung của Thành phố, hạn chế tình trạng ngập úng; kiểm soát tình trạng đổ trộm vật liệu, phế thải, bùn, đất xây dựng... gây tắc nghẽn hệ thống thoát nước trong các khu đô thị và khu vực xung quanh.

Cùng với đó tập trung nguồn lực hoàn thiện hệ thống hạ tầng kỹ thuật của khu đô thị bao gồm hệ thống thoát nước, hồ điều hòa,… để đưa vào quản lý, sử dụng, vận hành đồng bộ với hệ thống thoát nước của Thành phố.

CÁC DỰ ÁN ĐẦU TƯ CÔNG TRÌNH XÂY DỰNG KHẨN CẤP TRƯỚC MÙA MƯA 2026

Kế hoạch nêu rõ các nhóm giải pháp cụ thể, tập trung triển khai ngay trong đó có 7 dự án đầu tư công trình xây dựng khẩn cấp (trước mùa mưa 2026).

Thứ nhất, cải tạo nâng công suất một số trạm bơm hiện có, kết hợp lắp đặt một số trạm bơm dã chiến và cải tạo, xây dựng mới một số tuyến cống, rãnh thoát nước để giải quyết úng ngập khu vực dọc Đại lộ Thăng Long.

Thứ hai, cải tạo tuyến hạ lưu Kim Ngưu nối sông Tô Lịch với Trạm bơm Yên Sở.

Thứ ba, cải tạo, nâng cấp, xây dựng mới một số hạng mục công trình tiêu thoát nước để xử lý úng ngập tại khu đô thị Resco, Ecohome, Tây Hồ Tây, Đoàn ngoại giao, Ciputra, khu vực Võ Chí Công, Long Biên, Đông Anh, Gia Lâm.

Thứ tư, cải tạo tuyến kênh Thụy Phương xử lý khẩn cấp bổ cập nước sông Tô Lịch và tăng cường giải quyết úng ngập cục bộ khu vực Resco, Ecohome, Đoàn ngoại giao, Tây hồ Tây, Ciputra và lân cận...

Thứ năm, cải tạo tuyến hạ lưu Kim Ngưu nối sông Tô Lịch với Trạm bơm Yên Sở.

Thứ sáu, nạo vét trục chính sông Nhuệ từ Liên Mạc đến đường Vành đai 4 (giai đoạn I) thành phố Hà Nội.

Thứ bảy, đầu tư xây dựng hồ điều hòa (bao gồm: Hồ Chèm (9ha) tại phường Đông Ngạc; Cổ Nhuế 1 (10ha); Cổ Nhuế 2.1 (9,8ha); (3) Thụy Phương 2 (14,5 ha); Liên Mạc 1 (13ha) tại phường Thượng Cát; Phú Đô (31,5 ha) tại phường Từ Liêm; Yên Nghĩa 2 (5ha); Yên Nghĩa 1 (20ha) tại xã An Khánh; Đồng Bông 2 (13ha) tại phường Đại Mỗ; Hồ công viên Hà Đông (35ha) tại phường Kiến Hưng.

Đồng thời, thành phố sẽ tiếp tục tập trung hoàn thành các dự án đầu tư theo Kế hoạch số 312/KH-UBND ngày 21/12/2021 và Kế hoạch đầu tư công giai đoạn 2021- 2025.

Cụ thể, các dự án đang triển khai: dự án hệ thống thoát nước, hồ điều hòa, trạm bơm Vĩnh Thanh, huyện Đông Anh (nay là xã Vĩnh Thanh); dự án xây dựng, nâng cấp trạm bơm Phương Trạch, huyện Đông Anh (nay là xã Vĩnh Thanh) và dự án Cải thiện hệ thống tiêu nước khu vực phía Tây thành phố Hà Nội (Trạm bơm tiêu Yên Nghĩa).

Triển khai các dự án đang thực hiện chuẩn bị đầu tư gồm: Xây dựng hệ thống thoát nước mưa lưu vực Tả sông Nhuệ; Xây dựng thoát nước quận Hà Đông (thuộc các phường: Hà Đông, Dương Nội, An Khánh, Từ Liêm) thuộc lưu vực Hữu Nhuệ; Xây dựng trạm bơm Gia Thượng, hồ điều hòa và tuyến mương Thượng Thanh, quận Long Biên (nay là phường Long Biên)...

Theo kế hoạch, Công ty TNHH phát triển Khu đô thị Nam Thăng Long tổ chức triển khai dự án đầu tư xây dựng tuyến cống xả và đoạn cống dẫn Trạm bơm Phú Thượng, phấn đấu hoàn thành xong trước ngày 30/4/2026. Ngoài ra là dự án đầu tư xây dựng chống úng ngập cục bộ cho một số điểm thuộc khu vực nội đô.

Thành phố yêu cầu các Chủ đầu tư tập trung nguồn lực đầu tư hoàn chỉnh hệ thống hạ tầng kỹ thuật của các khu đô thị trên địa bàn bao gồm hệ thống thoát nước, hồ điều hòa... để tổ chức quản lý, bàn giao vận hành duy tu, duy trì phục vụ thoát nước đồng bộ với các công trình thoát nước được đầu tư từ nguồn vốn ngân sách.