Huy động nguồn lực xử lý các điểm nghẽn ô nhiễm môi trường không khí, rác thải Hà Nội

Kế hoạch triển khai thực hiện các giải pháp khắc phục điểm nghẽn về ô nhiễm môi trường trên địa bàn Hà Nội vừa được Phó Chủ tịch UBND Thành phố Nguyễn Mạnh Quyền ban hành tập trung huy động các nguồn lực, triển khai đồng bộ các nhóm nhiệm vụ, giải pháp trước mắt và lâu dài nhằm giảm thiểu ô nhiễm môi trường, cải thiện chất lượng sống của người dân Thủ đô.

XÂY DỰNG 3 NHÀ MÁY ĐỐT RÁC, KÊU GỌI ĐẦU TƯ 2 NHÀ MÁY XỬ LÝ RÁC THẢI

Để xử lý chất thải rắn sinh hoạt, kế hoạch nêu rõ việc bổ sung công suất xử lý khoảng trên 5.000 tấn/ngày với việc xây dựng 3 nhà máy đốt rác (gồm rác phát sinh hàng ngày và rác đã chôn lấp). Cụ thể, nâng công suất đốt rác Nhà máy điện rác Sóc Sơn thêm khoảng 2.000 tấn/ngày, (công suất nhà máy sẽ đạt khoảng 7.000 tấn/ngày), thi công hoàn thành năm 2027.

Cùng với đó, nâng công suất đốt rác Nhà máy xử lý chất thải rắn và sản xuất nguyên liệu tái tạo tại khu xử lý rác Xuân Sơn, Hà Nội (Nhà máy đốt rác Thành Công) từ 250 tấn/ngày lên 1.000 tấn/ngày, thi công hoàn thành năm 2027. Đầu tư theo hình thức PPP dự án Cải tạo môi trường và đốt rác phát điện Hà Nội (trong khu liên hợp Nam Sơn) công suất 2.250 tấn/ngày, thời gian hoàn thành năm 2029.

Thành phố cũng kêu gọi đầu tư 2 nhà máy xử lý chất thải theo quy hoạch gồm: Nhà máy xử lý rác Châu Can, Phú Xuyên (nay là xã Chuyên Mỹ) với công suất đến năm 2050 khoảng 1.000 tấn/ngày; Nhà máy xử lý rác thải Núi Thoong, Chương Mỹ (dự kiến điều chỉnh công suất lên 2.000 tấn/ngày);

hàng ngày và rác đã chôn lấp). Ảnh minh họa" />

Đối với chất thải rắn xây dựng, thành phố đẩy nhanh thủ tục mở mới 3 khu xử lý chất thải rắn xây dựng (ngoài 4 khu đã có) với công suất xử lý khoảng 2.180 tấn/ngày tại xã Tiến Thắng 400 tấn/ngày do Công ty Cổ phần Dịch vụ sản xuất Toàn Cầu nghiên cứu đề xuất; tại xã Đông Anh 1.000 tấn/ngày do Công ty Trách nhiệm hữu hạn Bê tông đúc sẵn và Cơ khí Bình Dương làm chủ đầu tư; và vị trí tại X16B xã Chương Dương 700 tấn/ngày do Công ty Cổ phần Xây dựng và Sản xuất Việt Cường nghiên cứu đề xuất).

Ngoài ra, kế hoạch xác định đẩy nhanh tiến độ Dự án Khu xử lý tái chế bùn thải thoát nước tại xã Chuyên Mỹ (khu X16A khoảng 9,5ha) để xử lý bùn thải thoát nước bằng công nghệ tiên tiến, có phát điện công suất 3.000 tấn/ngày. Đẩy nhanh 2 dự án nêu trên có cấu phần tích hợp xử lý bùn thải là Nhà máy xử lý rác và phát điện AMACCAO - Thành Công và dự án Cải tạo môi trường và đốt rác phát điện Hà Nội (trong khu liên hợp Nam Sơn) (dự án PPP).

Theo Kế hoạch, thành phố tiếp tục đầu tư hạ tầng kỹ thuật, cơ sở vật chất, lắp đặt camera giám sát, tích hợp chuyển đổi số, trang thiết bị hiện đại đưa vào công tác thu gom, vận chuyển, duy trì vệ sinh môi trường nâng cao chất lượng môi trường Thủ đô. Tăng cường sử dụng hệ thống theo dõi, giải pháp công nghệ và năng lực kỹ thuật giám sát từ xa (vệ tinh, viễn thám, camera giao thông, máy bay không người lái, ứng dụng di động như iHanoi, mạng xã hội…) để kiểm soát và xử lý nghiêm hoạt động đốt rác, đổ trộm phế thải trên địa bàn.

Tăng cường phát hiện và xử phạt các phương tiện vận chuyển chất thải rắn xây dựng, vật liệu xây dựng không được che chắn, đảm bảo kín khít, không được làm sạch khi tham gia giao thông bằng hình thức trực tiếp và hình thức phạt nguội thông qua hệ thống giám sát camera.

KIỂM SOÁT NGUỒN THẢI GÂY Ô NHIỄM, CHUYỂN ĐỔI PHƯƠNG TIỆN GIAO THÔNG XANH

Để khắc phục ô nhiễm không khí trên địa bàn, bên cạnh các giải pháp cơ chế chính sách, thành phố thực hiện rà soát, điều chỉnh quy hoạch chung Thủ đô, quy hoạch Thủ đô và các quy hoạch chuyên ngành có liên quan để bảo đảm thuận lợi cho việc thực hiện các giải pháp phát triển hạ tầng kỹ thuật giao thông "xanh", phân vùng môi trường, vùng phát thải thấp.

Rà soát, cập nhật quy hoạch để bố trí quỹ đất cho việc phát triển hệ thống trạm/trụ sạc điện tại các bến xe, bãi đỗ xe, trạm dừng nghỉ và các khu vực công cộng nhằm đáp ứng yêu cầu chuyển đổi phương tiện giao thông xanh.

Giải quyết dứt điểm các vấn đề về ô nhiễm môi trường không khí ở đô thị và vùng ven đô, trong đó tập trung mạng lưới quan trắc môi trường không khí (tự động liên tục và định kỳ); thực hiện công khai thường xuyên thông tin hiện trạng, dự báo và cảnh báo về chất lượng không khí từ dữ liệu quan trắc của các trạm không khí của Thành phố, của Bộ Nông nghiệp và Môi trường để có biện pháp khuyến cáo về ứng phó trong trường hợp môi trường không khí bị ô nhiễm nghiêm trọng.

Kế hoạch cũng nhấn mạnh việc tăng cường và nâng cao chất lượng công tác thẩm định, phê duyệt báo cáo đánh giá tác động môi trường và cấp giấy phép môi trường cho các dự án đầu tư, cơ sở có hoạt động trên địa bàn Thành phố theo phân cấp, ủy quyền.

Cùng với đó tập trung thanh tra, kiểm tra các đối tượng thuộc danh mục ngành nghề có nguy cơ cao gây ô nhiễm môi trường đất, không khí, nguồn nước và các hoạt động đốt mở (đốt rác, đốt rơm rạ và phụ phẩm nông nghiệp,…).

Thành phố yêu cầu 100% các công trường thi công xây dựng phải có biện pháp kiểm soát bụi nghiêm ngặt (che chắn, rửa xe khi ra khỏi công trường, phun sương giảm bụi...); phế thải xây dựng dạng rời phải được bao phủ, che kín hoặc đóng túi kín tại nơi tập kết trong công trường và trong quá trình vận chuyển đảm bảo không phát tán bụi ra môi trường; xây dựng hệ thống giám sát bụi tại 100% công trình có quy mô trên 1ha.

Thực hiện đầu tư phát triển hạ tầng giao thông "xanh"; bảo đảm các điều kiện cần thiết để thực hiện các giải pháp liên quan quy hoạch, xây dựng hạ tầng, chính sách, kỹ thuật để các tổ chức, cá nhân chuyển đổi phương tiện theo lộ trình được ban hành.

Rà soát mạng lưới truyền tải điện của Thành phố để thực hiện nâng cấp hệ thống đường dây, bảo đảm đáp ứng nguồn điện cung cấp cho hệ thống trạm/trụ sạc điện của Thành phố và phù hợp với nhu cầu xây dựng trạm/trụ sạc điện; trước mắt trong khu vực vành đai 1.

Tổ chức giao thông, hệ thống camera giám sát, các quy định màu nền biển kiểm soát để nhận diện các phương tiện sử dụng năng lượng sạch, năng lượng xanh và gắn mã QR tích hợp xe xanh vào hệ thống đăng ký và thu phí giao thông điện tử ETC;…

Kế hoạch đề xuất quy định không gian xanh của Thành phố, bao gồm các hành lang xanh, vành đai xanh và các hệ sinh thái tự nhiên có vai trò phòng chống thiên tai, giảm thiểu biến đổi khí hậu; lồng ghép với khu vực đô thị nhằm mục đích cân bằng sinh thái, bảo đảm vi khí hậu và chất lượng không khí, tăng cường khả năng tự làm sạch của đô thị và tổ chức duy trì ổn định.

Công bố chỉ số chất lượng không khí (AQI) hàng ngày trên các phương tiện thông tin đại chúng, cổng thông tin điện tử của Thành phố, của Sở và các ứng dụng trên thiết bị di động.

Để huy động nguồn lực đầu tư, tài chính, thành phố sẽ công bố danh mục dự án thu hút đầu tư để huy động các nguồn lực xã hội hóa tập trung phát triển mạng lưới giao thông công cộng đa phương thức, phủ rộng trên các tuyến, kết nối địa bàn trọng điểm, hệ thống trạm/trụ sạc, dịch vụ cho phương tiện sử dụng năng lượng sạch…Ưu tiên xã hội hóa, công khai tiêu chí, cơ chế phối hợp tài chính liên ngành nhiệm vụ có liên quan tài chính - kỹ thuật - xây dựng, cơ chế hỗ trợ vay vốn, ưu đãi thuế...

Cùng với việc giải quyết ô nhiễm không khí, rác thải, kế hoạch cũng đề cập các giải pháp cải thiện chất lượng nguồn nước, kiểm soát nguồn thải, nguồn ô nhiễm môi trường nước.