Ẩn mình giữa đại ngàn Trường Sơn, Khe Sanh (Quảng Trị) không chỉ là địa danh ghi dấu lịch sử hào hùng mà đang vươn mình thành điểm sáng du lịch sinh thái – cộng đồng của miền Trung...

Từ những nông trại cà phê xanh mướt, thác nước hùng vĩ đến bản đồ số du lịch thông minh, Khe Sanh đang dần định hình hành trình mới, nơi du khách đến để trải nghiệm, kết nối và cảm nhận vẻ đẹp chân thật của núi rừng.

TỪ KÝ ỨC CHIẾN TRANH ĐẾN HÀNH TRÌNH XANH

Nằm ở vùng cao miền tây Quảng Trị, Khe Sanh nổi tiếng với địa hình hùng vĩ, khí hậu mát mẻ quanh năm và hệ sinh thái rừng phong phú. Từ thác Tà Puồng với làn nước trong xanh như dải lụa, đến đèo Sa Mù mờ sương tựa tranh thủy mặc, mỗi nơi đều mang một vẻ đẹp riêng, mê hoặc những ai yêu thích khám phá và nghỉ dưỡng giữa thiên nhiên.

Không chỉ có cảnh quan, Khe Sanh còn là vùng đất giao thoa của nhiều nền văn hóa đặc sắc. Người Vân Kiều, Tà Ôi sinh sống nơi đây vẫn lưu giữ những phong tục truyền thống, lễ hội, điệu múa và tiếng khèn rộn ràng mỗi dịp lễ hội. Với nhiều du khách, đó là điều khiến Khe Sanh khác biệt – một vùng đất vừa mộc mạc, vừa nồng hậu.

Du khách Nguyễn Thu Hằng (Hà Nội) chia sẻ: “Tôi từng biết đến Khe Sanh qua lịch sử, nhưng khi đến nơi mới thấy còn nhiều điều tuyệt vời hơn. Từ thác nước, rừng cây đến những ngôi làng nhỏ đều giữ được nét nguyên sơ, thân thiện. Ở đây, tôi cảm nhận được sự bình yên thật sự”.

Còn Du khách Nguyễn Hữu Trung (Thành phố Hồ Chí Minh) nói sau chuyến đi: “Điều tôi thích nhất là cảm giác được sống thật với thiên nhiên. Ở Khe Sanh, tôi không chỉ chụp ảnh mà còn được nói chuyện với người dân, ăn cơm bản, nghe kể chuyện chiến tranh. Đó là những trải nghiệm không nơi nào có được.”

Là một trong những chiến trường ác liệt nhất trong kháng chiến chống Mỹ, Khe Sanh mang trong mình những chứng tích lịch sử quý giá. Sân bay Tà Cơn, Sở chỉ huy chiến dịch Khe Sanh, nhà tù Lao Bảo hay cửa khẩu quốc tế Lao Bảo vẫn còn lưu lại nhiều dấu ấn của thời khói lửa.

Mỗi năm, hàng chục nghìn lượt khách, trong đó có nhiều cựu binh Mỹ, tìm về Khe Sanh. Họ đi trên những con đường từng in dấu xe tăng, ngắm lại sân bay Tà Cơn – nơi từng là trung tâm phòng ngự chiến lược của quân đội Mỹ. Cảm xúc khi đứng giữa di tích, nghe hướng dẫn viên kể chuyện, khiến nhiều người không khỏi xúc động.

Ông Mark Stevens, du khách người Anh, nói: “Khe Sanh không chỉ là điểm du lịch mà còn là nơi để con người đối thoại với lịch sử, hiểu hơn về sức mạnh của hòa bình và sự kiên cường của Việt Nam. Tôi rất ấn tượng với cách địa phương gìn giữ di tích và biến chúng thành điểm đến giáo dục sinh động cho thế hệ trẻ.”

Giữa không gian mênh mông của núi rừng Trường Sơn, những vườn cà phê Khe Sanh vào mùa thu hoạch. Du khách từ khắp nơi tìm đến để trải nghiệm thu hái, rang xay và thưởng thức hương vị cà phê được mệnh danh là “ngon nhất Việt Nam”.

Cùng với những thác nước, đèo Sa Mù huyền ảo, những bản làng Vân Kiều, Tà Ôi nồng hậu – tất cả tạo nên một Khe Sanh đa sắc, vừa lãng mạn, vừa tràn đầy sức sống.

BẢN ĐỒ SỐ MỞ ĐƯỜNG CHO DU LỊCH CỘNG ĐỒNG

Từ những nông trại nhỏ ven đồi, phong trào làm du lịch cộng đồng tại Khe Sanh đang phát triển mạnh mẽ. Mới đây, Hội Du lịch Khe Sanh ra mắt bản đồ du lịch số hóa, tích hợp gần 40 điểm đến, farmstay, quán cà phê và homestay. Chỉ với một thao tác quét mã QR, du khách có thể nắm trọn thông tin về đường đi, giá dịch vụ, hình ảnh và lịch trình trải nghiệm.

Tại Khe Sanh Valley Farm, du khách có thể hái cà phê chín, thưởng thức nông sản sạch, câu cá hoặc tận hưởng không khí trong lành của cao nguyên. Xa hơn là Khe Sanh Camping – mô hình dã ngoại do nhóm thanh niên địa phương sáng lập, mang lại trải nghiệm săn mây, đốt lửa trại và hòa mình vào thiên nhiên. Còn Trosie Garden là không gian cà phê – nông sản độc đáo, vừa là nơi thư giãn, vừa góp phần tạo sinh kế bền vững cho đồng bào dân tộc thiểu số.

Chị Hồ Thị Phượng, chủ Khe Sanh Valley Farm tỏ rõ sự phấn khởi khi được cấp mã QR của bản đồ du lịch số. Chị Phượng cho rằng "với bản đồ du lịch số, chỉ cần một thao tác nhỏ, du khách đã có thể biết mọi thông tin. Điều quan trọng hơn là tinh thần đoàn kết, cùng làm du lịch văn minh, thân thiện của người dân Khe Sanh”.

Còn theo anh Trần Thái Thiên, Chủ tịch Hội đồng quản trị Hợp tác xã Du lịch nông nghiệp Việt Nam – Khe Sanh, bản đồ số hóa không chỉ giúp quảng bá hình ảnh mà còn tạo nên mạng lưới liên kết bền vững. “Chúng tôi muốn mỗi du khách đến đây đều có trải nghiệm chân thật, tiện lợi và gần gũi. Với người dân thì có cơ hội đưa sản phẩm của mình vươn xa hơn,” anh Thiên nói.

Theo thống kê, trung bình mỗi năm, Khe Sanh đón khoảng 250.000 lượt khách, con số ấn tượng với một xã vùng cao. Điều này cho thấy hướng đi du lịch nông nghiệp – sinh thái đang dần trở thành trụ cột phát triển kinh tế địa phương.

Chính quyền xã Khe Sanh cũng xác định rõ định hướng: du lịch sinh thái cộng đồng là hướng đi bền vững, gắn với bảo tồn tài nguyên và văn hóa bản địa. Các chương trình tập huấn nghiệp vụ, kỹ năng giao tiếp, chuyển đổi số cho thanh niên và phụ nữ đang được đẩy mạnh. Cùng với đó, hạ tầng viễn thông, đường giao thông nội bản, hệ thống biển chỉ dẫn và trung tâm đón khách cũng từng bước hoàn thiện.

Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Quảng Trị Đặng Đông Hà đánh giá: “Bản đồ du lịch số hóa Khe Sanh là mô hình rất đáng khích lệ, không chỉ giúp du khách dễ dàng tiếp cận thông tin mà còn kết nối những người làm du lịch ở vùng cao".

"Khe Sanh đang cho thấy sự kết hợp hài hòa giữa truyền thống và hiện đại – giữa lịch sử và công nghệ, để trở thành điểm đến có chiều sâu và sức lan tỏa mạnh mẽ", ông Hà nhấn mạnh.