Lãnh đạo NATO kêu gọi Mỹ xem xét lại việc nới lỏng trừng phạt dầu mỏ Nga

Theo báo Euronews, một số lãnh đạo các nước thành viên của North Atlantic Treaty Organization (NATO) đang kêu gọi Tổng thống Mỹ Donald Trump xem xét lại quyết định tạm đình chỉ một phần các lệnh trừng phạt đối với dầu mỏ Nga, trong bối cảnh phương Tây vẫn đang tìm cách duy trì áp lực kinh tế đối với Moscow liên quan đến cuộc chiến tại Ukraine.

Theo các nhà lãnh đạo châu Âu, động thái của Washington có thể làm suy yếu chiến lược gây sức ép đối với Điện Kremlin, đồng thời giúp Nga khôi phục nguồn thu quan trọng từ xuất khẩu năng lượng.

Phát biểu tại một cuộc họp báo ở Na Uy, Thủ tướng Đức Friedrich Merz cho biết phần lớn các nước trong Group of Seven (G7) không ủng hộ quyết định của Mỹ.

“Có sáu trong số bảy quốc gia cho rằng chúng ta không nên nới lỏng các lệnh trừng phạt đối với Nga,” ông Merz nói, đồng thời cho biết các đồng minh đã “khá bất ngờ” khi Washington đưa ra quyết định theo hướng khác.

Theo ông, việc cho phép Nga tiếp tục đưa dầu ra thị trường quốc tế vào thời điểm này có thể làm suy yếu hiệu quả của các biện pháp trừng phạt đã được phương Tây áp dụng trong thời gian qua.

Quyết định của Mỹ được đưa ra trong bối cảnh giá năng lượng toàn cầu tăng mạnh sau khi căng thẳng tại Trung Đông leo thang. Cuộc xung đột giữa Mỹ, Israel và Iran từ cuối tháng 2 đã làm dấy lên lo ngại về nguy cơ gián đoạn nguồn cung dầu trên thị trường quốc tế, khiến giá năng lượng tăng cao và gây áp lực lên nhiều nền kinh tế.

Trong bối cảnh đó, chính quyền Tổng thống Donald Trump cho rằng việc tạm nới lỏng một số hạn chế đối với dầu mỏ Nga có thể giúp bổ sung nguồn cung cho thị trường, qua đó góp phần ổn định giá năng lượng toàn cầu. Tuy nhiên, nhiều đồng minh của Mỹ cho rằng lợi ích kinh tế ngắn hạn không nên làm suy yếu chiến lược dài hạn nhằm gây sức ép lên Nga.

Thủ tướng Đức nhấn mạnh rằng Nga không nên được hưởng lợi từ việc quay trở lại thị trường dầu mỏ quốc tế trong khi cuộc chiến tại Ukraine vẫn đang tiếp diễn. “Chúng ta cần tiếp tục gia tăng áp lực đối với Nga để chấm dứt cuộc chiến này càng sớm càng tốt,” ông Merz nói. “Đó là lý do vì sao chúng tôi có quan điểm khác với quyết định được đưa ra tại Washington.”

Theo các nhà lãnh đạo châu Âu, doanh thu từ xuất khẩu năng lượng vẫn là nguồn tài chính quan trọng giúp Nga duy trì các hoạt động quân sự.

Bộ trưởng Quốc phòng Đức Boris Pistorius cho biết việc Nga có thêm nguồn thu từ dầu mỏ có thể tạo ra lợi thế đáng kể cho Moscow trong cuộc chiến. Ông cảnh báo rằng nếu Nga được tiếp cận trở lại thị trường năng lượng quốc tế, nguồn thu từ dầu và khí đốt có thể giúp nước này tiếp tục tài trợ cho chiến dịch quân sự vốn đang tiêu tốn rất nhiều nguồn lực.

“Cách duy nhất để buộc Tổng thống Nga Vladimir Putin phải nghiêm túc tham gia đàm phán là làm rõ rằng nguồn thu từ xuất khẩu dầu và khí đốt của Nga sẽ bị cắt giảm,” ông Pistorius nói. “Quyết định này đi theo hướng ngược lại và rõ ràng tạo ra bất lợi cho Ukraine,” ông nhấn mạnh.

Trong khi đó, các nhà lãnh đạo NATO cho biết họ sẽ tiếp tục sử dụng các kênh ngoại giao để thuyết phục Washington xem xét lại quyết định.

Thủ tướng Canada Mark Carney cho biết các lãnh đạo G7 vẫn duy trì liên lạc trực tiếp với Tổng thống Mỹ. “Chúng tôi đều có các kênh trao đổi trực tiếp với Tổng thống Mỹ và chắc chắn sẽ sử dụng các kênh đó,” ông nói.

Ông Merz cũng cho biết ông dự định trao đổi thêm với Tổng thống Pháp Emmanuel Macron để thảo luận về cách tiếp cận chung của châu Âu trước quyết định của Mỹ.

Theo ông, các nhà lãnh đạo châu Âu sẽ tiếp tục thảo luận trong những ngày tới nhằm tìm ra giải pháp duy trì sức ép đối với Nga mà không làm gia tăng căng thẳng với Washington.

Những phát biểu trên được đưa ra trong chuyến thăm của các nhà lãnh đạo NATO tới Na Uy để theo dõi cuộc tập trận quân sự Arctic Sentry - một hoạt động quân sự quy mô lớn của NATO tại khu vực Bắc Cực.

Cuộc tập trận này được thông qua vào đầu năm nay trong bối cảnh liên minh muốn tăng cường sự hiện diện quân sự tại khu vực Bắc Cực, nơi đang trở thành một trong những điểm nóng cạnh tranh địa chính trị.

Trong khuôn khổ cuộc tập trận, NATO đã trình diễn nhiều khí tài quân sự, bao gồm xe tăng Leopard 2 của Đức và các phương tiện chiến đấu bộ binh của Na Uy.

Theo các quan chức NATO, mục tiêu của cuộc tập trận là tăng cường khả năng phối hợp giữa các lực lượng đồng minh trong điều kiện khí hậu khắc nghiệt của khu vực Bắc Cực, đồng thời gửi tín hiệu răn đe tới các đối thủ tiềm tàng.

Trong khi các đồng minh phương Tây bày tỏ lo ngại về quyết định của Mỹ, phía Nga lại hoan nghênh động thái này.

Người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov cho rằng việc Washington tạm nới lỏng một số hạn chế đối với dầu mỏ Nga có thể góp phần ổn định thị trường năng lượng toàn cầu.

Theo ông Peskov, Nga coi đây là dấu hiệu cho thấy lợi ích của Moscow và Washington có thể trùng khớp trong một số vấn đề liên quan đến thị trường năng lượng. Ông cũng cho biết phía Mỹ đã thông báo rằng ngoại lệ hiện tại chủ yếu áp dụng đối với các lô dầu đã được chất lên tàu trước ngày 12/3.

Tuy nhiên, các chuyên gia cho rằng dù chỉ là biện pháp tạm thời, việc nới lỏng trừng phạt cũng có thể tạo ra tín hiệu tích cực cho thị trường dầu mỏ Nga, đồng thời làm suy yếu thông điệp thống nhất của phương Tây trong việc gây sức ép kinh tế đối với Moscow.

Trong bối cảnh chiến sự tại Ukraine vẫn chưa có dấu hiệu hạ nhiệt, quyết định của Mỹ vì thế đang làm dấy lên nhiều tranh luận trong nội bộ các đồng minh phương Tây về cách cân bằng giữa ổn định thị trường năng lượng toàn cầu và duy trì sức ép chiến lược đối với Nga