Ông Trump nhượng bộ phe Dân chủ, Chính phủ Mỹ mở cửa trở lại

Dưới sức ép ngày càng lớn, Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 25/1 đã nhất trí chấm dứt tình trạng đóng cửa một phần đã kéo dài suốt 35 ngày của Chính phủ nước này, dù không có được số tiền 5,7 tỷ USD để xây tường biên giới như ông đã kêu gọi Quốc hội thông qua trước đó.

Theo hãng tin Reuters, diễn biến này được xem là một thắng lợi chính trị của các nghị sỹ Dân chủ trước vị Tổng thống Cộng hòa.

Tuy nhiên, đây chỉ là một thỏa thuận mang tính chất tạm thời, bởi khoản ngân sách được thông qua chỉ có thời hạn 3 tuần và khi kế hoạch hết hiệu lực, Chính phủ Mỹ sẽ lại rơi vào tình trạng đóng cửa nếu không có một dự luật ngân sách lâu dài được thông qua.

Thượng viện do Đảng Cộng hòa kiểm soát và Hạ viện do Đảng Dân chủ nắm đa số cùng nhanh chóng thông qua kế hoạch trên. Sau động thái này, các nghị sỹ sẽ bước vào một cuộc đàm phán đầy cam go về làm thế nào để giải quyết các vấn đề an ninh biên giới Mỹ-Mexico.

Cách đây chỉ 3 ngày, ông Trump còn tuyên bố sẽ không "đầu hàng". Trước đó, ông còn nói sẵn sàng để Chính phủ "đóng cửa nhiều năm" nếu ông có được khoản ngân sách xây tường biên giới.

Dù đã có sự nhượng bộ, ông Trump ngày thứ Sáu vẫn cảnh báo rằng tình trạng đóng cửa Chính phủ sẽ quay trở lại vào ngày 15/2 nếu ông thất vọng với kết quả cuộc đàm phán về an ninh biên giới. Và trong trường hợp đó, ông nói sẽ công bố tình trạng khẩn cấp quốc gia để có tiền xây tường.

Trong đợt đóng cửa vừa rồi, khoảng 1/4 Chính phủ Mỹ ngưng hoạt động do không có ngân sách. Khoảng 800.000 công chức Mỹ phải nghỉ việc tạm thời hoặc chấp nhận làm việc không lương. Nhiều công chức và nhân viên thuê ngoài đã phải xin trợ cấp thất nghiệp, suất ăn miễn phí và các dạng hỗ trợ khác. Không ít người đi kiếm việc làm mới.

Các cuộc thăm dò dư luận đều cho thấy phần đông công chúng Mỹ đổ lỗi cho ông Trump về vụ đóng cửa Chính phủ dài chưa từng thấy này. Đợt đóng cửa Chính phủ đặt ông Trump vào một cuộc đối đầu gay gắt với Chủ tịch Hạ viện Nancy Pelosi, người vừa trở lại cương vị này cách đây 3 tuần. Bà Pelosi đã được các nghị sỹ Dân chủ ca ngợi là "cao tay" hơn Tổng thống.

Đợt đóng cửa Chính phủ Mỹ vừa rồi bắt đầu vào ngày 22/12, khi ông Trump nhất quyết đòi phải được chi tiền xây tường thì mới nhất trí với kế hoạch ngân sách, còn phe Dân chủ một mực không đồng ý.

Hiện tại, Đảng Dân chủ vẫn giữ lập trường phản đối kế hoạch xây tường biên giới của ông Trump, cho rằng bức tường này không hiệu quả và tốn kém. Ông Trump thì cho rằng bức tường là cần thiết để ngăn người nhập cư bất hợp pháp và hoạt động buôn lậu ma túy. Xây tường biên giới là một trong những lời hứa chính mà ông đã đưa ra với cử tri trong cuộc vận động tranh cử Tổng thống hồi năm 2016.

Khi được hỏi liệu bà có đảm bảo rằng Chính phủ Mỹ không rơi vào tình trạng đóng cửa một lần nữa sau 3 tuần, bà Pelosi ngày 25/1 nói: "Tôi không thể đảm bảo với công chúng bất kỳ một việc gì phụ thuộc vào Tổng thống, nhưng tôi phải nói là tôi lạc quan".

Phát biểu trong một cuộc họp báo ở Vườn Hồng cùng ngày, ông Trump nói ông sẽ hành động để đảm bảo rằng các công chức liên bang được nhận lương "thật nhanh chóng, sớm nhất có thể".