Thủ tướng Nhật muốn bầu cử sớm để củng cố quyền lực

Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe đang cân nhắc khả năng tổ chức một cuộc bầu cử sớm vào mùa thu năm nay, trong bối cảnh căng thẳng gia tăng trên bán đảo Triều Tiên và cuộc cải tổ nội các mới đây đã đưa ông thoát đáy về tỷ lệ ủng hộ sau một loạt vụ bê bối liên tiếp.

Tờ Financial Times dẫn nguồn thạo tin cho hay ông Abe không bắt buộc phải tổ chức bầu cử trong năm nay, nhưng một cuộc bầu cử như vậy có thể sẽ giúp ông củng cố quyền lực, nhân lúc Đảng Dân chủ đối lập đang vật lộn với tỷ lệ ủng hộ giảm xuống mức một con số và những xáo trộn trong hàng ngũ lãnh đạo.

Vào cuối tuần vừa rồi, truyền thông Nhật nói rằng ông Abe có thể giải tán Hạ viện vào cuối tháng 9 này, mở đường cho việc tổ chức bầu cử vào cuối tháng 10 hoặc giữa tháng 11 - sau chuyến thăm Nhật của Tổng thống Mỹ Donald Trump.

Truyền thông Nhật dẫn lời ông Natsuo Yamaguchi, thủ lĩnh đảng Komeito, một đảng thuộc liên minh cầm quyền với Đảng Dân chủ Tự do (LDP) của ông Abe, nói: “Đến thời điểm hiện tại thì bầu cử có khả năng sẽ diễn ra vào mùa thu năm sau, nhưng chúng tôi luôn sẵn sàng cho cuộc đấu”.

Tuy nhiên, nguồn tin thân cận với các quan chức cấp cao của LDP nói một cuộc bầu cử sớm là điều “chưa chắc chắn”. Họ nói, ông Abe đang muốn tổ chức một cuộc thăm dò dư luận riêng, và sẽ hành động tùy theo kết quả của cuộc thăm dò này.

Ông Koichi Nakano, nhà khoa học chính trị thuộc Đại học Sophia, nói rằng thông tin trên truyền thông về khả năng bầu cử sớm là một phần trong chiến lược nhằm thăm dò ý kiến của người dân.

“Những đồn đoán mà báo chí đưa ra về một cuộc bầu cử sớm là một ‘bài kiểm tra’ về tâm trạng cử tri”, ông Nakano nói.

Nhưng theo vị giáo sư, cho dù kết quả thăm dò dư luận cho thấy điều kiện thuận lợi để tổ chức bầu cử sớm, thì ông Abe vẫn phải cân nhắc rủi ro. Một chiến thắng rõ ràng sẽ giúp ông củng cố quyền lực, nhưng bất kỳ một trở ngại nào, nhất là trong trường hợp LDP mất đa số 2/3 tại Hạ viện, kế hoạch tham vọng nhất của ông về cải cách Hiến pháp Nhật sẽ bị trệch hướng.

Cách đây chưa lâu, tỷ lệ ủng hộ mà cử tri Nhật dành cho ông Abe giảm xuống vùng nguy hiểm dưới 30%, do một loạt vụ bê bối trong đó có vụ ông Abe bị tố ưu ái một người bạn thân khi người này mở một trường học. Trước đây, một loạt Thủ tướng Nhật đã phải từ chức khi tỷ lệ ủng hộ xuống thấp như vậy.

Tuy nhiên, gần đây, tỷ lệ ủng hộ ông Abe đã hồi phục khi người dân Nhật đặt kỳ vọng vào sự mạnh mẽ của ông để ứng phó với nguy cơ tên lửa từ Triều Tiên. Bộ Quốc phòng Nhật đã tăng mức độ cảnh báo nguy hiểm sau khi Triều Tiên phóng hai tên lửa bay qua lãnh thổ nước này.

Ngoài ra, cuộc cải tổ nội các hồi cuối tháng 7, đầu tháng 8 cũng giúp ông Abe tăng tỷ lệ ủng hộ. Trong cuộc điều chỉnh nhân sự này, bà Tomomi Inada từ chức Bộ trưởng Bộ Quốc phòng sau bê bối che giấu báo cáo của lực lượng gìn giữ hòa bình Nhật Bản ở Nam Sudan về tình hình an ninh ngày một tồi tệ.