TP. Hồ Chí Minh chuẩn bị các kịch bản tăng trưởng trước biến động kinh tế và địa chính trị

Chiều 13/3, UBND TP. Hồ Chí Minh tổ chức hội thảo “Giải pháp thúc đẩy tăng trưởng hai con số từ các động lực truyền thống và động lực mới trong bối cảnh đảm bảo ổn định năng lượng tại TP. Hồ Chí Minh”.

Báo cáo tại hội thảo, ông Phạm Bình An, Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu phát triển TP. Hồ Chí Minh, cho biết với diễn biến kinh tế hai tháng đầu năm 2026 tương đối tích cực cùng với sự chỉ đạo, điều hành quyết liệt của chính quyền, TP.Hồ Chí Minh có khả năng duy trì đà tăng trưởng trong thời gian tới.

Đặc biệt, trong quý 1 và quý 2/2026, Thành phố có thể tận dụng mức thuế quan thấp hơn từ Hoa Kỳ để hỗ trợ hoạt động sản xuất, xuất khẩu và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế.

Tuy nhiên, theo ông Phạm Bình An, bên cạnh các yếu tố thuận lợi, Thành phố cũng cần chủ động chuẩn bị các kịch bản ứng phó trước những tác động bất lợi từ biến động giá dầu và diễn biến địa chính trị trên thế giới. Việc chủ động điều hành sẽ góp phần duy trì các động lực tăng trưởng truyền thống, đồng thời thúc đẩy các động lực tăng trưởng mới trong bối cảnh kinh tế thế giới còn nhiều biến động.

Theo tính toán của Viện Nghiên cứu phát triển TP. Hồ Chí Minh, để đạt mục tiêu tăng trưởng kinh tế năm 2026 trên 10%, tốc độ tăng trưởng kinh tế 6 tháng đầu năm 2026 phải đạt ít nhất 10,3%. Vì vậy, tương ứng với dự báo tăng trưởng kinh tế quý 1/2026 như trên, kịch bản tăng trưởng kinh tế TP. Hồ Chí Minh quý 2/2026 cụ thể.

Kịch bản cơ sở được đặt trong bối cảnh chiến sự leo thang và kéo dài, dự báo tăng trưởng GRDP quý 1/2026 của Thành phố trong khoảng 7,08% – 7,98% (dự báo điểm 7,53%), tăng trưởng GRDP quý 2/2026 của Thành phố phải đạt trong khoảng 12,62% - 13,52% (dự báo điểm là 13,07%).

Kịch bản chuyển tiếp được đặt trong bối cảnh chiến sự xảy ra trong thời gian ngắn, dự báo tăng trưởng GRDP quý 1/2026 của TP. Hồ Chí Minh trong khoảng 8,08% - 9,04% (dự báo điểm 8,56%), tăng trưởng GRDP quý 2/2026 của Thành phố phải đạt trong khoảng 11,59% - 12,49% (dự báo điểm là 12,04%).

Kịch bản mục tiêu được đặt trong bối cảnh chiến sự được hạ nhiệt nhanh, dự báo tăng trưởng GRDP quý 1/2026 của TP. Hồ Chí Minh trong khoảng 9,19% - 10,28% (dự báo điểm 9,74%), tăng trưởng GRDP quý 2/2026 của Thành phố phải đạt trong khoảng 10,41% - 11,31% (dự báo điểm là 10,86%).

“TP. Hồ Chí Minh là địa phương có độ mở kinh tế lớn, vì vậy tăng trưởng kinh tế của Thành phố chịu tác động đáng kể từ diễn biến của kinh tế toàn cầu. Bên cạnh đó, tốc độ tăng trưởng của nền kinh tế cả nước cũng là một trong những yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến kết quả tăng trưởng của Thành phố. Ngoài ra, các số liệu ước tính đến tháng 2/2026 hiện vẫn chưa phản ánh đầy đủ thực trạng tăng trưởng kinh tế của Thành phố trong giai đoạn đầu năm”.

Để hỗ trợ mục tiêu tăng trưởng kinh tế, đại diện Viện Nghiên cứu phát triển TP. Hồ Chí Minh đề xuất 6 nhóm giải pháp trọng tâm.

Thứ nhất, đẩy mạnh giải ngân đầu tư công ngay từ quý 1, tập trung vào các dự án hạ tầng giao thông, logistics và các công trình trọng điểm quốc gia, địa phương. Đồng thời tháo gỡ vướng mắc về thủ tục, đất đai, giải phóng mặt bằng và áp dụng cơ chế đặc thù theo Nghị quyết 260 sửa đổi Nghị quyết 98 của Quốc hội, nhằm rút ngắn thời gian phê duyệt.

Thứ hai, thúc đẩy sản xuất công nghiệp và xuất khẩu. Thành phố cần hỗ trợ doanh nghiệp tăng cường sản xuất trong quý 1 để tận dụng mức thuế quan tạm thời 15% của Hoa Kỳ (trước khi có thể thay đổi sau 150 ngày); đồng thời đa dạng hóa thị trường xuất khẩu sang Liên minh châu Âu, Nhật Bản và Hàn Quốc thông qua các hiệp định như CPTPP, EVFTA và RCEP, song song với việc duy trì thị trường Hoa Kỳ. 

Thứ ba, kích cầu tiêu dùng nội địa và phát triển dịch vụ thông qua các chương trình kích cầu, sự kiện mua sắm và lễ hội quy mô lớn; thúc đẩy du lịch, dịch vụ lưu trú, ăn uống và hỗ trợ các doanh nghiệp logistics, vận tải.

Thứ tư, thu hút đầu tư trực tiếp nước ngoài và đầu tư tư nhân chất lượng cao. Thành phố cần tận dụng vị thế của Việt Nam trong chuỗi cung ứng toàn cầu theo xu hướng “China+1”, tập trung thu hút các dự án công nghệ cao, trí tuệ nhân tạo và kinh tế số từ Hoa Kỳ, Hàn Quốc và Nhật Bản; tiếp tục cải thiện môi trường kinh doanh và hỗ trợ khu vực doanh nghiệp tư nhân.

Thứ năm, thúc đẩy phát triển kinh tế số và đổi mới sáng tạo, đẩy mạnh ứng dụng dữ liệu lớn, trí tuệ nhân tạo và chuyển đổi số trong sản xuất, dịch vụ và quản lý nhà nước; hỗ trợ các doanh nghiệp khởi nghiệp, nền tảng số và thương mại điện tử.

Thứ sáu, giữ vững ổn định kinh tế và kiểm soát rủi ro thông qua các biện pháp kiểm soát chỉ số giá, ổn định nguồn cung nhiên liệu, tăng cường dự trữ chiến lược, theo dõi sát diễn biến thuế quan của Hoa Kỳ và bảo đảm nguồn cung năng lượng, qua đó hạn chế các tác động bất lợi từ bối cảnh bên ngoài.