Thúc đẩy Internet vệ tinh quỹ đạo thấp, hướng tới thương mại từ năm 2026

Ngày 25/2, Thủ tướng Phạm Minh Chính, Trưởng Ban Chỉ đạo của Chính phủ về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và Đề án 06, chủ trì phiên họp lần thứ nhất năm 2026 của Ban Chỉ đạo. 

GIẢI NGÂN VỐN ĐẦU TƯ CÔNG ĐẾN 31/1/2026 ĐẠT 858.621 TỶ ĐỒNG

Theo báo cáo tại phiên họp, trong 2 tháng đầu năm, Chính phủ, Thủ tướng đã ban hành 12 Nghị định, 3 Nghị quyết, Quyết định số 282/QĐ-TTg về Kế hoạch cải cách hành chính giai đoạn 2026 - 2030, trong đó có các nhiệm vụ và giải pháp để phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, nhất là lĩnh vực chip bán dẫn, trí tuệ nhân tạo; nâng cao kỹ năng số của toàn xã hội; tạo môi trường đầu tư, kinh doanh cạnh tranh lành mạnh.

Phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và Đề án 6 tiếp tục được triển khai mạnh mẽ, đạt nhiều kết quả quan trọng. Có kế hoạch xây dựng 03 Trung tâm nghiên cứu quốc gia và 09 phòng thí nghiệm trọng điểm quốc gia; phần lớn người dân được phủ sóng 5G.

Tính đến 23/2/2026, Cổng Sáng kiến quốc gia tiếp nhận 28 sáng kiến đột phá và 32 đề xuất công nghệ chiến lược; tiếp nhận 254 đơn đăng ký sáng chế và cấp 159 văn bằng bảo hộ.

Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư đã kết nối 15 bộ, ngành, 1 doanh nghiệp nhà nước (Tập đoàn Điện lực), 3 doanh nghiệp viễn thông và 34 địa phương, tiếp nhận 2,57 tỷ lượt tra cứu, xác thực. Nền tảng VNeID đạt 94 triệu hồ sơ định danh, 68 triệu tài khoản kích hoạt.

Đã cắt giảm, đơn giản hóa 2.690/3.085 thủ tục hành chính (87,2%) và 1.973/2.371 điều kiện kinh doanh (83,2%), giúp tiết kiệm khoảng 34,6 nghìn tỷ đồng (28% chi phí tuân thủ); hoàn thành đơn giản hóa 1.061/1.084 thủ tục hành chính liên quan giấy tờ công dân (98%); từ 1/7/2025 - 7/1/2026, 34 địa phương tiếp nhận 29,4 triệu hồ sơ, trong đó 24 triệu hồ sơ trực tuyến, tỉ lệ đúng hạn đạt 91%.

Giải ngân vốn đầu tư công đến 31/1/2026 đạt 858.621 tỷ đồng (94,8% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao); đến 9/2/2026, 100% địa phương đã xử lý 25.885 cơ sở nhà, đất dôi dư.

Cũng trong năm 2025, đã khởi công một số nhà máy sản xuất chip của Viettel, FPT, Hà Nội…

Thay mặt Chính phủ, Thủ tướng ghi nhận và biểu dương nỗ lực, cố gắng và kết quả đạt được của các bộ, ngành, địa phương; sự chỉ đạo quyết liệt của các thành viên Ban Chỉ đạo; sự đồng lòng, ủng hộ, tham gia tích cực của người dân, doanh nghiệp. 

Bên cạnh những kết quả đạt được, Thủ tướng cũng chỉ rõ, nhiều nhiệm vụ triển khai còn chậm tiến độ, tồn đọng từ năm 2025.

Dữ liệu còn phân tán; tiến độ xây dựng các cơ sở dữ liệu quốc gia, chuyên ngành còn chậm, ảnh hưởng trực tiếp đến tiến độ khai thác dữ liệu, phục vụ cải cách thủ tục hành chính.

Hạ tầng số phát triển chưa tương xứng với tiềm năng và tốc độ tăng trưởng kinh tế (5G chưa được phủ sóng toàn dân, chưa có những trung tâm dữ liệu lớn...). An ninh mạng, an toàn thông tin, dữ liệu còn nhiều bất cập.

Một số cơ chế chính sách về dữ liệu còn thiếu, chưa đồng bộ; đặc biệt là cơ chế chính sách cho phát triển sàn dữ liệu, kinh tế dữ liệu, định giá dữ liệu và tài sản trí tuệ còn vướng mắc.

Nhân lực cấp cơ sở còn thiếu và yếu; nhân lực chất lượng cao, nhất là trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn, an ninh mạng vẫn còn thiếu hụt.

Công tác phối hợp giữa các bộ, ngành, địa phương trong triển khai các nhiệm vụ chung của Ban Chỉ đạo còn hạn chế.

Thủ tướng cơ bản nhất trí với tinh thần chủ đề năm 2026 là: "Bứt phá kinh tế số - Lấy kinh tế dữ liệu và trí tuệ nhân tạo làm trụ cột phát triển mới bền vững hơn, thông minh hơn".

Thủ tướng cho rằng nếu năm 2025 là năm đặt nền tảng, đặt cơ sở, tạo đà, tạo lực, tạo khí thế, tạo niềm tin để phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và triển khai Đề án 06 thì năm 2026 phải đột phá, xoay chuyển tình thế và tăng tốc bứt phá, chuyển đổi trạng thái mạnh mẽ từ thụ động quản lý là chính sang chủ động kiến tạo phát triển và phục vụ nhân dân.

Thủ tướng cũng yêu cầu quán triệt tinh thần với 24 từ khóa: Nhà nước kiến tạo – Doanh nghiệp tiên phong – Cán bộ đi đầu – Công tư đồng hành – Đất nước phát triển – Nhân dân thụ hưởng.

THỦ TƯỚNG GIAO NHIỆM VỤ CHO CÁC BỘ BAN NGÀNH 

Thủ tướng giao Bộ Khoa học và Công nghệ chủ trì, phối hợp với Bộ Công an, Bộ Nội vụ hướng dẫn các bộ, ngành, địa phương xây dựng kế hoạch thực hiện các chỉ đạo, chỉ tiêu cụ thể được giao tại Chương trình công tác năm 2026 của Ban Chỉ đạo Trung ương, Ban Chỉ đạo Chính phủ, hoàn thành trong tháng 2/2026.

Bộ Công an trình Thủ tướng Chính phủ ban hành Quy chế tổ chức và hoạt động của Ban Chỉ đạo quốc gia về dữ liệu, hoàn thành trong tháng 2/2026.

Bộ Công an nghiên cứu, xây dựng trình Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ ban hành: Nghị định về cơ chế đột phá phát triển của Trung tâm Sáng tạo, khai thác dữ liệu thuộc Trung tâm Dữ liệu quốc gia, hoàn thành trong quý 1/2026; cơ chế về tổ chức, hoạt động của Sàn dữ liệu, hoàn thành trong quý 2/2026; cơ chế, chính sách phát triển kinh tế dữ liệu, hoàn thành trong quý 3/2026.

Bộ Tài chính phối hợp với Bộ Công an xây dựng khung pháp lý về định giá dữ liệu, phí, giá khai thác dữ liệu từ Trung tâm dữ liệu quốc gia, chính sách ưu đãi thuế, vốn cho doanh nghiệp có hoạt động liên quan tới dữ liệu, hoàn thành trong tháng 6/2026.

Cơ sở dữ liệu về an sinh xã hội do Bộ Nội vụ chủ trì, hoàn thành trong tháng 6/2026. Cơ sở dữ liệu thanh tra kiểm soát tài sản, thu nhập của cán bộ, công chức do Thanh tra Chính phủ chủ trì, hoàn thành trong tháng 6/2026.

Cơ sở dữ liệu xử lý vi phạm hành chính do Bộ Công an chủ trì, hoàn thành trong quý 4/2026, Cơ sở dữ liệu ngành nông nghiệp do Bộ Nông nghiệp và Môi trường chủ trì, hoàn thành trong quý 3/2026. Cơ sở dữ liệu ngành y tế do Bộ Y tế chủ trì, hoàn thành trong quý 3/2026.

Bộ Công an nhanh chóng đưa Trung tâm dữ liệu quốc gia số 1 vận hành chính thức; Bộ Công an chủ trì, phối hợp với các doanh nghiệp dán nhãn dữ liệu, dữ liệu hóa, phục vụ xây dựng các nền tảng AI tự chủ của Việt Nam trong năm 2026.

Với tinh thần không để ai bị bỏ lại phía sau trong tiếp cận điện và sóng, Thủ tướng giao Bộ Khoa học và Công nghệ triển khai đồng bộ các giải pháp thúc đẩy dịch vụ internet vệ tinh quỹ đạo tầm thấp sớm đi vào hoạt động và vận hành thương mại trong năm 2026; chỉ đạo các doanh nghiệp viễn thông đẩy mạnh đầu tư các trạm phát sóng 5G phủ sóng toàn quốc trong năm 2026, Viettel là doanh nghiệp chủ trì. 

Bộ Giáo dục và Đào tạo chủ trì trình Thủ tướng Chính phủ Chương trình quốc gia phát triển nhân lực trí tuệ nhân tạo trong tháng 4/2026. Bộ Công an xây dựng khung chương trình đào tạo về quản trị dữ liệu cho cán bộ chuyên trách về công nghệ thông tin, chuyển đổi số của bộ, ngành, địa phương.

Bộ Tài chính ưu tiên kinh phí cho đào tạo nhân lực; hoàn thành việc rà soát, bố trí ngân sách tập trung cho các nhiệm vụ trọng điểm ngay trong Quý 1/2026, bảo đảm duy trì tối thiểu 3% tổng chi ngân sách nhà nước hàng năm cho chuyển đổi số.

Bộ Khoa học và Công nghệ chủ trì hoàn thành việc lựa chọn, xác định danh mục và giao nhiệm vụ phát triển các sản phẩm công nghệ chiến lược ưu tiên (nhất là AI, UAV, lĩnh vực điện hạt nhân, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, kinh tế sáng tạo, kinh tế tầm thấp, đường sắt tốc độ cao…)

Thủ tướng giao Văn phòng Chính phủ, Bộ Khoa học và Công nghệ hoàn thành xây dựng bộ chỉ số (KPI) đánh giá theo thời gian thực các bộ ngành, cơ quan thực hiện nhiệm vụ được giao, cũng như đánh giá triển khai Nghị quyết 57 và các nghị quyết của Bộ Chính trị.