Tổng Bí thư Tô Lâm: Khắc phục tình trạng “thừa người quen việc cũ, thiếu người làm việc mới"

Phát biểu kết luận buổi làm việc, Tổng Bí thư Tô Lâm nhấn mạnh đất nước đang bước vào giai đoạn phát triển mới với yêu cầu cao về xây dựng, chỉnh đốn Đảng và hệ thống chính trị; tổ chức lại bộ máy theo hướng tinh gọn, hiệu lực, hiệu quả; vận hành chính quyền địa phương 2 cấp; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền và thúc đẩy tăng trưởng nhanh, bền vững.

Trong bối cảnh đó, nâng cao chất lượng cán bộ cơ sở phải được xác định là nhiệm vụ thường xuyên, có ý nghĩa chiến lược, quyết định năng lực quản trị và tổ chức thực hiện nhiệm vụ chính trị của đất nước.

Tổng Bí thư yêu cầu chuyển mạnh từ tư duy bổ sung nhân sự, bồi dưỡng chung chung sang quản trị cán bộ hiện đại, chuẩn hóa năng lực theo vị trí việc làm, đánh giá bằng kết quả đầu ra, siết chặt kiểm soát quyền lực và tạo động lực để cán bộ dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung.

CHUẨN HÓA “CHÂN DUNG CÁN BỘ CƠ SỞ”

Theo Tổng Bí thư, cần chuẩn hóa lại “chân dung cán bộ cơ sở” phù hợp với chức năng, nhiệm vụ mới của chính quyền địa phương 2 cấp. Giải pháp nền tảng là xác định lại tiêu chuẩn cán bộ theo yêu cầu nhiệm vụ mới, xây dựng khung năng lực gắn với từng vị trí việc làm, thay vì duy trì một bộ tiêu chí chung cho mọi địa bàn.

Cán bộ không chỉ dừng ở mức “đủ tiêu chuẩn” mà phải đáp ứng yêu cầu công việc cụ thể của từng vị trí, từng địa bàn. Mỗi tỉnh, thành phố nên xây dựng khung chuẩn thống nhất cho các nhóm chức danh cấp xã, phường, đồng thời bổ sung các năng lực ưu tiên đối với địa bàn đặc thù.

Tổng Bí thư cũng yêu cầu đổi mới công tác tuyển chọn, bố trí và sử dụng cán bộ theo nguyên tắc “đúng người – đúng việc – đúng địa bàn”; rà soát đội ngũ sau sắp xếp đơn vị hành chính; khắc phục tình trạng chồng chéo chức năng hoặc “thừa người quen việc cũ nhưng thiếu người làm việc mới”.

Một số vị trí trọng yếu có thể áp dụng cơ chế thử thách có thời hạn; tăng cường luân chuyển ngang và luân chuyển có mục tiêu; bố trí cán bộ gắn với đặc điểm địa bàn nhằm nâng cao năng lực quản trị địa phương, thay vì chỉ ổn định tổ chức theo nghĩa hành chính.

Cùng với đó, công tác đào tạo, bồi dưỡng cần chuyển từ “học để đủ chứng chỉ” sang “huấn luyện theo bài toán thực tiễn”. Nội dung đào tạo cần gắn với chức danh và tình huống cụ thể, tăng cường học tập từ thực tiễn địa phương, hỗ trợ tại chỗ giữa cán bộ có kinh nghiệm và cán bộ trẻ.

Các chương trình bồi dưỡng cần bổ sung kiến thức về phục vụ doanh nghiệp, kinh tế số nông thôn, du lịch cộng đồng, quản trị rủi ro xã hội, kỹ năng truyền thông chính sách và phối hợp liên ngành.

SIẾT KIỂM SOÁT QUYỀN LỰC, TẠO ĐỘNG LỰC CHO CÁN BỘ CƠ SỞ

Tổng Bí thư nhấn mạnh yêu cầu siết chặt kiểm soát quyền lực trong công tác cán bộ ở cấp cơ sở, phòng ngừa vi phạm từ sớm, từ xa; thực hiện nghiêm các quy định của Đảng về kiểm soát quyền lực và phòng, chống tham nhũng, tiêu cực.

Cùng với đó là công khai tiêu chí, quy trình trong nội bộ; tăng cường hồ sơ điện tử, minh bạch “hồ sơ công vụ”; thiết lập cơ chế phản ánh nội bộ và bảo vệ người phản ánh đúng; kiểm tra chéo định kỳ giữa cấp cơ sở và cấp trên.

Song song với kiểm soát quyền lực, cần tạo động lực để cán bộ cơ sở dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung. Tổng Bí thư yêu cầu quán triệt đầy đủ chủ trương khuyến khích và bảo vệ cán bộ năng động, sáng tạo, đồng thời phân biệt rõ giữa sáng tạo đúng quy định với làm ẩu, làm tắt hoặc lợi dụng sáng tạo để vi phạm, trục lợi.

Ở cấp cơ sở, có thể xây dựng danh mục các nhiệm vụ khó cần người chịu trách nhiệm; thiết lập cơ chế xin ý kiến nhanh đối với tình huống mới; đánh giá riêng các sáng kiến hiệu quả và kịp thời biểu dương cán bộ xử lý tốt các vấn đề phức tạp, tồn đọng kéo dài.

Tổng Bí thư cũng lưu ý cần đẩy mạnh chuyển đổi số trong quản trị cán bộ và thực thi công vụ hằng ngày. Việc số hóa quản trị cán bộ, đồng thời nâng cao kỹ năng số trong thực thi công vụ sẽ giúp cấp cơ sở nâng tốc độ xử lý công việc, tăng tính minh bạch và khả năng phối hợp liên thông.

Các giải pháp cần được thiết kế theo vùng, miền, khu vực với nguyên tắc thống nhất về chuẩn năng lực, đánh giá, kiểm soát quyền lực và đào tạo, bồi dưỡng, nhưng linh hoạt trong triển khai theo đặc thù địa phương.

Về tổ chức thực hiện, Tổng Bí thư Tô Lâm yêu cầu cấp ủy các cấp xác định nâng cao chất lượng cán bộ cơ sở là khâu đột phá trong nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của tổ chức đảng và hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước ở địa phương; đưa nội dung này vào chương trình công tác toàn khóa, hằng năm và kế hoạch kiểm tra, giám sát.

Ủy ban nhân dân các cấp, cơ quan nội vụ và bộ phận tổ chức cấp ủy cần phối hợp xây dựng khung năng lực vị trí việc làm đối với đội ngũ cán bộ, công chức cấp cơ sở; rà soát, phân loại đội ngũ hiện có, xác định khoảng trống năng lực và xây dựng lộ trình bồi dưỡng phù hợp.

Đồng thời, tăng cường vai trò giám sát của Mặt trận Tổ quốc, các tổ chức chính trị – xã hội và nhân dân đối với chất lượng phục vụ của đội ngũ cán bộ cơ sở, coi đây là kênh thông tin quan trọng để điều chỉnh công tác cán bộ theo tinh thần gần dân, hiểu dân, học dân và có trách nhiệm với nhân dân.

Theo Tổng Bí thư, nâng cao chất lượng cán bộ cơ sở trong giai đoạn mới là yêu cầu cấp thiết, có ý nghĩa chiến lược lâu dài. Đây không chỉ là nhiệm vụ của riêng Ban Tổ chức Trung ương hay ngành tổ chức, nội vụ, mà là trách nhiệm chung của cả hệ thống chính trị, gắn trực tiếp với năng lực thực thi đường lối của Đảng, pháp luật của Nhà nước và chất lượng phục vụ nhân dân.