Bắc Kinh yêu cầu các hãng ô tô và nhà cung cấp linh kiện tránh giảm giá mạnh ở nước ngoài, nhằm ngăn cuộc chiến giá lan rộng và bảo vệ hình ảnh ngành ô tô Trung Quốc...

Ngày 1/9, Bộ Thương mại Trung Quốc cùng Bộ Công nghiệp và Công nghệ Thông tin và Tổng cục Quản lý thị trường nước này công bố bộ hướng dẫn gồm 20 điểm dành cho các doanh nghiệp ô tô hoạt động ở nước ngoài.

Đây là lần đầu tiên ba cơ quan cấp bộ của Trung Quốc phối hợp ban hành quy định về hoạt động của ngành ô tô nước này tại thị trường quốc tế.

“Các hướng dẫn nhằm thúc đẩy sự phát triển lành mạnh và lâu dài của ngành ô tô Trung Quốc trên thị trường quốc tế”, Bộ Thương mại Trung Quốc cho biết.

NGĂN CUỘC CHIẾN GIÁ LAN RA NƯỚC NGOÀI

Theo bộ hướng dẫn, các hãng xe cần tránh điều chỉnh giá thường xuyên hoặc giảm giá với biên độ lớn, vì điều này có thể gây thiệt hại cho người tiêu dùng và ảnh hưởng đến hình ảnh thương hiệu. Doanh nghiệp cũng phải tôn trọng quyền định giá của các đại lý và nhà phân phối tại địa phương, đồng thời tuân thủ những thỏa thuận hợp lý về ưu đãi bán hàng.

Bắc Kinh còn yêu cầu các hãng xe tăng cường tuân thủ pháp luật tại thị trường sở tại và thúc đẩy hợp tác trong ngành ô tô cũng như chuỗi cung ứng toàn cầu.

Tuy nhiên, bộ hướng dẫn không nêu rõ biện pháp xử phạt đối với doanh nghiệp vi phạm hoặc cách thức các cơ quan quản lý sẽ thực thi những quy định này.

Động thái mới là một phần trong nỗ lực của Bắc Kinh nhằm bảo vệ hình ảnh của các thương hiệu ô tô Trung Quốc. Cuộc chiến giá kéo dài trong nước đã làm dấy lên lo ngại rằng các hãng xe có thể đánh đổi chất lượng và độ an toàn để giảm chi phí và giành thị phần.

Nhờ lợi thế về công nghệ và giá thành, các hãng xe điện Trung Quốc cùng những doanh nghiệp trong chuỗi cung ứng, từ nhà sản xuất pin đến nhà cung cấp phần mềm, đã đẩy nhanh quá trình mở rộng ra nước ngoài trong hai năm qua. Xuất khẩu tăng mạnh, trong khi ngày càng nhiều hãng xây dựng nhà máy tại các thị trường quốc tế.

Cuộc khủng hoảng năng lượng toàn cầu sau khi Mỹ và Israel phát động cuộc chiến tại Iran vào đầu năm nay cũng thúc đẩy nhu cầu đối với xe điện Trung Quốc tại hơn 200 thị trường trên thế giới.

Theo Hiệp hội Các nhà sản xuất ô tô Trung Quốc, trong 7 tháng đầu năm 2026, các hãng xe nước này đã giao 2,9 triệu xe điện cho khách hàng bên ngoài Trung Quốc đại lục, tăng 120% so với cùng kỳ năm trước.

Tuy nhiên, những dấu hiệu cho thấy cuộc chiến giảm giá có thể lan ra nước ngoài đã khiến cơ quan quản lý Trung Quốc phải can thiệp.

“Những dấu hiệu ban đầu cho thấy các hãng xe Trung Quốc có thể phát động cuộc chiến giảm giá khốc liệt ở nước ngoài đã thúc đẩy cơ quan quản lý hành động để ngăn nguy cơ cạnh tranh giá thiếu lành mạnh”, ông Gao Shen, nhà phân tích độc lập tại Thượng Hải, nhận định với tờ South China Morning Post.

Theo ông Gao, nhà chức trách cần quy định rõ hình thức xử phạt để ngăn tình trạng “neijuan” xuất hiện tại các thị trường quốc tế. Thuật ngữ này chỉ sự cạnh tranh quá mức giữa các doanh nghiệp, khiến lợi nhuận bị bào mòn và cản trở tăng trưởng bền vững.

Chiến lược giảm giá mạnh của các hãng xe Trung Quốc từng gây tranh cãi ở nước ngoài. Năm 2024, Thái Lan mở cuộc điều tra đối với các đại lý của BYD sau khi người tiêu dùng khiếu nại về việc hãng giảm giá xe.

Ông Wang Chuanfu, Giám đốc điều hành BYD, sau đó cam kết công ty sẽ thận trọng hơn khi điều chỉnh giá. Cuộc điều tra cuối cùng kết luận BYD không có hành vi sai phạm.

LỢI NHUẬN Ở NƯỚC NGOÀI CAO GẤP 4 LẦN

Thị trường quốc tế ngày càng trở thành nguồn tăng trưởng quan trọng đối với các hãng xe Trung Quốc, trong bối cảnh nhu cầu trong nước chậm lại và cạnh tranh ngày càng gay gắt.

Ông Nick Lai, trưởng bộ phận nghiên cứu ô tô khu vực châu Á - Thái Bình Dương tại ngân hàng JPMorgan, cho biết xe Trung Quốc thường được bán với giá cao hơn ở nước ngoài. Mỗi xe bán tại thị trường quốc tế có thể mang lại lợi nhuận ròng khoảng 20.000 nhân dân tệ, tương đương 2.975 USD, cao gấp 4 lần tại thị trường trong nước.

Mức chênh lệch này cho thấy các hãng xe Trung Quốc có nhiều lợi ích hơn khi duy trì giá bán ổn định và xây dựng thương hiệu lâu dài, thay vì giảm giá mạnh để nhanh chóng giành thị phần.

Ngoài vấn đề giá cả, bộ hướng dẫn mới còn yêu cầu doanh nghiệp tăng cường quản lý an toàn tại các cơ sở sản xuất ở nước ngoài, bao gồm hoàn thiện phương án ứng phó khẩn cấp khi xảy ra tai nạn.

BYD từng bị giám sát về điều kiện làm việc tại các dự án ở Hungary và Brazil. Công ty khẳng định luôn tuân thủ pháp luật và quy định tại những thị trường nơi hãng hoạt động.

Các quy định mới cho thấy Bắc Kinh muốn các hãng xe theo đuổi chiến lược mở rộng bền vững, tuân thủ quy định sở tại và bảo vệ hình ảnh thương hiệu, thay vì dựa vào giảm giá mạnh để cạnh tranh ở nước ngoài.