Việt Nam đạt con số ấn tượng sau 5 năm phát triển tài chính toàn diện

Theo Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Phạm Thanh Hà, báo cáo Global Findex 2025 của Ngân hàng Thế giới cho thấy Việt Nam đã đạt những bước tiến vượt bậc trong mở rộng tài chính số. Những con số này phản ánh tiềm năng lớn để tiếp cận các nhóm dân cư chưa sử dụng dịch vụ tài chính.

Thông tin được đưa ra tại hội thảo “Thúc đẩy công nghệ số – Mở rộng tiếp cận tài chính”, do Tổ chức Tài chính Quốc tế - IFC (thuộc Nhóm Ngân hàng thế giới) phối hợp với Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam (VNBA) tổ chức, với sự tham gia của đại diện các cơ quan quản lý, tổ chức tài chính, doanh nghiệp công nghệ và chuyên gia trong nước và khu vực Châu Á – Thái Bình Dương. Hội thảo tập trung thảo luận vai trò của công nghệ trong chuyển đổi ngành tài chính, thúc đẩy phát triển bền vững và toàn diện.

Việt Nam đang hướng tới mục tiêu trở thành nền kinh tế thu nhập cao vào năm 2045, với công nghệ là yếu tố then chốt giúp tăng tốc tiếp cận vốn, củng cố kết nối xuyên biên giới. Đồng thời, hệ sinh thái tài chính số thành động lực mạnh mẽ cho tăng trưởng kinh tế, tạo việc làm và mở rộng tiếp cận tài chính.

KẾT QUẢ ẤN TƯỢNG SAU 5 NĂM PHÁT TRIỂN TÀI CHÍNH TOÀN DIỆN

Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước (NHNN) Phạm Thanh Hà nhận định, trong bối cảnh nền kinh tế thế giới chuyển mình mạnh mẽ với “làn sóng” chuyển đổi số, tài chính không chỉ là công cụ thúc đẩy phát triển kinh tế – xã hội mà còn là nền tảng bao trùm, giúp mọi người dân từ thành thị đến nông thôn, từ thu nhập cao đến thấp đều có thể tiếp cận và sử dụng các dịch vụ tài chính một cách an toàn, thuận tiện và chi phí hợp lý.

Đây chính là yếu tố then chốt để đảm bảo “không ai bị bỏ lại phía sau” trong tiến trình phát triển kinh tế xã hội. Công nghệ số, dữ liệu lớn (Big Data), trí tuệ nhân tạo (AI) cùng các mô hình đổi mới sáng tạo đang mở ra cơ hội giúp tài chính toàn diện mở rộng nhanh hơn, sâu rộng hơn và bền vững hơn.

Ông Hà khẳng định, phát triển tài chính toàn diện là ưu tiên chiến lược của Chính phủ, gắn với mục tiêu tăng trưởng bao trùm và phát triển bền vững. Việc triển khai Chiến lược Tài chính Toàn diện Quốc gia đến năm 2025, định hướng đến 2030, theo Quyết định số 149/QĐ-TTg của Thủ tướng, đã tạo nền tảng quan trọng giúp người dân và doanh nghiệp tiếp cận dịch vụ tài chính chính thức một cách rộng rãi.

Nhờ chủ trương nhất quán và đồng bộ của Đảng, Nhà nước, cùng các chương trình chuyển đổi số quốc gia, Ngân hàng Nhà nước đã triển khai hiệu quả các đề án: phát triển thanh toán không dùng tiền mặt, chuyển đổi số ngành ngân hàng và cơ chế sandbox cho fintech. Kết quả sau 5 năm triển khai chiến lược, Việt Nam đã đạt được những kết quả tích cực được thể hiện qua ba khía cạnh:

Thứ nhất, tỷ lệ người trưởng thành có tài khoản ngân hàng đạt 86,97%, tăng mạnh so với mức 68,44% năm 2020.

Thứ hai, thanh toán không dùng tiền mặt tăng trưởng vượt mục tiêu, giá trị giao dịch qua điện thoại và ví điện tử tăng bình quân trên 25% mỗi năm.

Thứ ba, hạ tầng số và sản phẩm dịch vụ tài chính được mở rộng và đa dạng, thúc đẩy chuyển đổi số sâu rộng trong toàn hệ thống ngân hàng.

Những con số này không chỉ phản ánh sự tiến bộ của tài chính toàn diện mà còn là nền tảng vững chắc để Việt Nam phát triển tài chính toàn diện số, hỗ trợ doanh nghiệp vừa và nhỏ, thúc đẩy năng suất sản xuất và mở rộng thị trường.

ĐỊNH HƯỚNG TÀI CHÍNH SỐ CHO GIAI ĐOẠN 2026-2030

Đại diện Ngân hàng nhà nước cho biết, trong giai đoạn II của Chiến lược (2026-2030), trọng tâm là thúc đẩy tài chính số toàn diện, phát triển hạ tầng dữ liệu quốc gia, ứng dụng AI và Big Data, đồng thời tăng cường giáo dục tài chính và bảo vệ người tiêu dùng. Việc kết hợp tài chính toàn diện với tài chính xanh và các mục tiêu phát triển bền vững sẽ giúp xây dựng một hệ sinh thái tài chính hiện đại, toàn diện và bao trùm.

Theo ông Thomas Jacobs, Giám đốc Quốc gia IFC tại Việt Nam, Lào và Campuchia: “Tài chính số không chỉ là động lực đổi mới sáng tạo, mà còn là yếu tố then chốt cho chuyển đổi kinh tế toàn diện. Trong đó, sự kết hợp giữa công nghệ, khung pháp lý và đầu tư hiệu quả sẽ giúp Việt Nam phát triển fintech năng động, hỗ trợ SME, khuyến khích khởi nghiệp, tạo việc làm chất lượng và đưa dịch vụ tài chính đến gần hơn với mọi người dân.”

Tại phiên thảo luận chuyên đề, ông Chu Khánh Lân, Phó Vụ trưởng Vụ Dự báo, Thống kê – Ổn định tiền tệ (NHNN), cho biết sau hơn 5 năm triển khai, Việt Nam đã ghi nhận tiến bộ rõ rệt trong phát triển tài chính toàn diện nhờ ứng dụng mạnh mẽ công nghệ số.

Cụ thể, hệ thống pháp lý cho các sản phẩm và dịch vụ tài chính – ngân hàng được hoàn thiện với các đạo luật quan trọng như Luật các tổ chức tín dụng, Luật kinh doanh bảo hiểm, Luật phòng chống rửa tiền và cơ chế sandbox mới cho ngành tài chính. Mạng lưới tài chính được mở rộng, đưa dịch vụ ngân hàng đến gần hơn với người dân qua ngân hàng thương mại, quỹ tín dụng nhân dân và các tổ chức tài chính vi mô. Đồng thời, các nhóm dễ bị tổn thương như phụ nữ, người thu nhập thấp và cư dân vùng nông thôn, vùng xa cũng được hỗ trợ nhờ công nghệ số.

“Đây là những kết quả đáng khích lệ,” ông Lân nhấn mạnh. “Tuy nhiên, vẫn còn thách thức trong việc mở rộng dịch vụ tài chính đến vùng xa. Các thảo luận về công nghệ số tại hội thảo sẽ giúp Việt Nam giải quyết được những vấn đề này trong những năm tới.”