Trong khuôn khổ chuyến thăm và làm việc tại Việt Nam từ ngày 18-22/11, Ngài Miloš Vystrčil, Chủ tịch Thượng viện Quốc hội Cộng hòa Séc, đã có những chia sẻ với Tạp chí Kinh tế Việt Nam/ VnEconomy về quan hệ Việt Nam – Séc sau 75 năm thiết lập ngoại giao, cũng như những dư địa và lĩnh vực kinh tế mà hai quốc gia có thể thúc đẩy hợp tác mạnh mẽ hơn trong thời gian tới...

Năm 2025 đánh dấu cột mốc quan trọng khi Việt Nam và Cộng hòa Séc chính thức nâng cấp quan hệ lên Đối tác Chiến lược. Ngài đánh giá như thế nào về tiềm năng hợp tác giữa hai bên trong thời gian tới, đặc biệt khi quan hệ song phương bước sang giai đoạn phát triển sâu rộng và thực chất hơn?

Việc nâng cấp quan hệ Việt Nam - Cộng hòa Séc lên Đối tác Chiến lược vào năm 2025 mở ra nhiều cơ hội để hai quốc gia có thể đẩy mạnh hợp tác sâu rộng hơn về kinh tế, công nghệ và giáo dục. Đặc biệt, quan hệ hữu nghị truyền thống lâu đời và tốt đẹp giữa Việt Nam và Séc trong những năm qua sẽ tạo nền tảng vững chắc cho việc mở rộng hợp tác trong thời gian tới.

Hiện nay, Việt Nam và Séc đều có những thế mạnh bổ trợ lẫn nhau, Séc đang sở hữu ngành công nghiệp và công nghệ phát triển, trong khi Việt Nam là thị trường năng động và có tốc độ tăng trưởng nhanh. Điều này sẽ tạo ra không gian cho tăng trưởng thương mại, các dự án đầu tư chung và chia sẻ kinh nghiệm trong nhiều lĩnh vực như năng lượng, đổi mới sáng tạo, khoa học – công nghệ và một số lĩnh vực tiềm năng khác.

Không những vậy, hợp tác trong giáo dục, văn hóa và an ninh giữa hai quốc gia cũng sẽ được củng cố hơn nữa, qua đó tăng cường hiểu biết và tin cậy lẫn nhau. Có thể nói rằng việc Việt Nam và Séc nâng cấp lên Đối tác Chiến lược sẽ mang lại sự phát triển ổn định, bền vững cho quan hệ song phương không chỉ về kinh tế mà còn về xã hội và chính trị trong thời gian tới.

Việt Nam hiện đang đóng vai trò như thế nào đối với Cộng hòa Séc tại khu vực Đông Nam Á, thưa Ngài?

Cộng hòa Séc luôn coi Việt Nam là một đối tác tin cậy và phát triển năng động tại khu vực Đông Nam Á - nơi ngày càng có tầm quan trọng về kinh tế và chính trị. Với chúng tôi, Việt Nam là cầu nối quan trọng vào khu vực ASEAN và là một đối tác ổn định với định hướng hiện đại hóa rõ ràng.

Đồng thời, Việt Nam cũng là quốc gia mà Séc chia sẻ lợi ích chung trong tự do thương mại, tiến bộ công nghệ và tăng cường an ninh quốc tế. Do đó, việc thúc đẩy hợp tác sâu rộng hơn với Việt Nam được xem là cơ hội chiến lược cho các doanh nghiệp Séc cũng như trong việc mở rộng sự hiện diện của chúng tôi tại khu vực Đông Nam Á.

Ngài đánh giá như thế nào về môi trường đầu tư của Việt Nam đối với các nhà đầu tư Séc? Những lĩnh vực kinh tế nào mà hai quốc gia nên ưu tiên thúc đẩy hợp tác trong thời gian tới?

Việt Nam là quốc gia có môi trường vĩ mô ổn định, hạ tầng đang phát triển nhanh và có nhiều chính sách khuyến khích đầu tư nước ngoài, nhờ đó Việt Nam đã trở thành điểm đến hấp dẫn cho các doanh nghiệp muốn mở rộng sang khu vực Đông Nam Á.

Tuy nhiên, các nhà đầu tư vẫn còn gặp phải một số rào cản liên quan đến các thủ tục hành chính đặc thù, quy định pháp lý nội địa và rào cản ngôn ngữ khi đầu tư vào Việt Nam. Vì vậy, đối với các nhà đầu tư Séc, việc lựa chọn các đối tác địa phương uy tín sẽ đóng vai trò then chốt, giúp dẫn dắt doanh nghiệp Séc tiếp cận thị trường Việt Nam hiệu quả và vượt qua những rào cản về văn hóa và các thủ tục hành chính.

Đặc biệt, trong giai đoạn sắp tới, Việt Nam và Séc cũng nên ưu tiên hợp tác đầu tư trong các lĩnh vực kinh tế có thể phát huy được thế mạnh của mỗi bên. Đối với Séc, tiềm năng lớn nằm ở chuyển giao công nghệ, đặc biệt là trong lĩnh vực cơ khí, năng lượng, công nghệ thông tin, y tế cũng như khoa học - nghiên cứu.

Trong khi đó, Việt Nam đang nổi lên mạnh mẽ ở các lĩnh vực như điện tử, nông nghiệp công nghệ cao. Vì vậy, hợp tác song phương giữa hai quốc gia nên tập trung không chỉ riêng vào trao đổi kinh nghiệm và công nghệ trong các lĩnh vực này, mà còn vào các khoản đầu tư hướng tới hiện đại hóa năng lực sản xuất và nâng cấp hạ tầng trong tương lai.

Việt Nam và Séc hiện vẫn còn gặp phải những trở ngại gì trong hợp tác thương mại – đầu tư và hai quốc gia cần phải làm gì để vượt qua những trở ngại đó, thưa Ngài?

Hiện nay, một số trở ngại chính trong hợp tác thương mại và đầu tư mà Việt Nam và Séc vẫn còn gặp phải đó chính là khác biệt văn hóa kinh doanh và sự phức tạp trong thủ tục hành chính. Cụ thể, dù Việt Nam có tiềm năng tăng trưởng cao nhưng các doanh nghiệp Séc vẫn còn gặp một số trở ngại liên quan đến minh bạch pháp lý và thủ tục khi đầu tư vào Việt Nam.

Để vượt qua những rào cản này, hai quốc gia cần tăng cường các kênh ngoại giao - thương mại, thúc đẩy vai trò hỗ trợ từ các nhà hoạch định chính sách, mở rộng sự hiện diện của doanh nghiệp Séc tại Việt Nam và nâng cao sự hiệu quả của các đoàn xúc tiến thương mại hai chiều. Một bước đi quan trọng khác là hai bên cần tăng cường tạo điều kiện thuận lợi trong tiếp cận thông tin về thị trường và môi trường đầu tư Việt Nam cho các doanh nghiệp, không chỉ riêng ở cấp chính phủ.

Trong bối cảnh thế giới và Việt Nam đang hướng tới thúc đẩy tăng trưởng xanh, chuyển đổi số và công nghệ hiện đại và Cộng hòa Séc cũng là quốc gia có nhiều kinh nghiệm trong lĩnh vực quốc phòng, tự động hóa, robot, quản lý môi trường và năng lượng sạch. Ngài đánh giá thế nào về tiềm năng hợp tác phát triển các dự án trong những lĩnh vực này cũng như đẩy mạnh việc chuyển giao công nghệ  giữa hai quốc gia?

Séc có nền tảng công nghệ mạnh, đặc biệt trong tự động hóa, robot và đổi mới xanh và đây cũng chính là những lĩnh vực mà Việt Nam đang rất cần để phục vụ quá trình hiện đại hóa và phát triển bền vững. Vì vậy, việc tăng cường hợp tác chuyển giao công nghệ hoặc đẩy mạnh các dự án chung trong các lĩnh vực này có thể đem lại lợi ích thiết thực cho cả hai bên.

Cụ thể, Việt Nam có thể tận dụng các lợi thế về công nghệ và kinh nghiệm của Séc để nâng cao hiệu quả trong phát triển ngành năng lượng, phát triển hạ tầng xanh và thúc đẩy chuyển đổi số. Ngược lại, các doanh nghiệp Séc cũng sẽ có cơ hội tiếp cận thị trường Việt Nam với những cơ hội thuận lợi mới mà thị trường này mang lại.

Tôi tin rằng nếu Việt Nam và Séc thực sự tập trung thúc đẩy hợp tác trong các lĩnh vực này trong thời gian tới, kết quả mang lại không chỉ là lợi ích kinh tế mà còn đóng góp tích cực vào mục tiêu phát triển bền vững toàn cầu. Trong đó, việc tăng cường tạo điều kiện thuận lợi hợp tác như đầu tư vào các trung tâm nghiên cứu chung, hỗ trợ startups và tăng cường trao đổi chuyên gia giữa hai quốc gia sẽ đóng vai trò quyết định trong quá trình này.

Xin cảm ơn Ngài!