Vi phạm trong lĩnh vực xăng dầu khó phát hiện bởi các thủ đoạn tinh vi

Bộ Tư pháp vừa đăng tải hồ sơ tài liệu thẩm định dự thảo Nghị định quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực dầu khí, kinh doanh xăng dầu và khí.

Theo báo cáo của Bộ Công thương, sau 5 năm triển khai Nghị định số 99/2020/NĐ-CP ngày 26/8/2020 của Chính phủ quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực dầu khí, kinh doanh xăng dầu và khí đã thể hiện được vai trò quan trọng trong việc bảo vệ trật tự quản lý nhà nước trong lĩnh vực dầu khí, kinh doanh xăng dầu và khí.

Đặc biệt, báo cáo cũng nêu rõ, đối tượng vi phạm sử dụng thủ đoạn tinh vi, áp dụng công nghệ để che đậy như lắp đặt bí mật các ngăn chứa dung mô trong các xi téc chứa xăng.

“Hành vi gian lận trong hoạt động kinh doanh xăng dầu rất tinh vi, dùng đến công nghệ điều khiển từ xa để điều khiển nguồn điện từ wifi, can thiệp vào thiết bị của phương tiện đo, lập trình điều chỉnh sai số của phương tiện đo thông qua mạch tích hợp, vi mạch.

Chỉ cần cúp cầu giao điện và bật lại, chạm tay vào bàn phím máy tính hoặc bàn phím cột bơm thì có thể xóa hết dấu vết vi phạm… khiến vi phạm khó bị phát hiện hơn”, Bộ Công thương nêu thực trạng.

Bên cạnh đó, kinh doanh xăng dầu và khí có mạng lưới phân phối rộng, nhiều tầng nấc gồm thương nhân đầu mối, phân phối, tổng đại lý, đại lý, cửa hàng bán lẻ… dẫn đến các lực lượng chức năng gặp khó trong bao quát, quản lý. Hơn nữa, việc ngăn chặn, phát hiện và xử lý vi phạm gặp khó khăn do chưa có biện pháp hữu hiệu để theo dõi, truy xuất nguồn gốc.

Ngoài ra, một số quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động kinh doanh xăng dầu còn thiếu sót, hạn chế dẫn đến nhiều khó khăn, vướng mắc trong quá trình thực thi, áp dụng.

Một nguyên nhân khác theo Bộ Công thương là có sự chưa tương đồng giữa hình thức, mức xử phạt với tính chất, mức độ của hành vi vi phạm. Do đó, việc xây dựng Nghị định thay thế Nghị định số 99 nhằm góp phần ổn định thị trường, phát triển kinh tế - xã hội và thực hiện mục tiêu công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước.

Tờ trình dự thảo Nghị định gồm 52 điều với nhiều nội dung sửa đổi, bổ sung như bổ sung thời hiệu xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực dầu khí, kinh doanh xăng dầu và khí phù hợp với Luật xử lý vi phạm hành chính (2 năm).

Đối với các hành vi vi phạm hành chính có quy định hình thức xử phạt bổ sung “tịch thu tang vật, phương tiện vi phạm hành chính”, dự thảo quy định thêm biện pháp “buộc nộp lại số tiền bằng với giá trị, tang vật, phương tiện vi phạm hành chính đã bị tiêu thụ, tẩu tán, tiêu hủy trái quy định của pháp luật”.

Dự thảo Nghị định cũng quy định xử phạt đối với thương nhân bán lẻ xăng dầu, thương nhân đầu mối kinh doanh xăng dầu, thương nhân phân phối xăng dầu có hành vi “không thực hiện kết nối mạng với cơ quan quản lý nhà nước về dữ liệu kê khai giá theo quy định”...

Góp ý dự thảo, Bộ Công an cho rằng tại chương III, đề nghị bổ sung quy định hành vi vi phạm hành chính và hình thức xử phạt, biện pháp khắc phục hậu quả đối với hành vi liên quan đến công nghệ - dữ liệu như: gian lận qua hệ thống đo lường tự động; sử dụng phần mềm can thiệp vào cột bơm; xóa dữ liệu giao dịch nhằm trốn tránh kiểm tra. Bởi lẽ các hành vi này rất khó phát hiện nếu không có quy định cụ thể.

Tuy nhiên, Bộ Công thương đề nghị cho phép giữ nguyên quy định tại dự thảo Nghị định. Theo cơ quan soạn thảo, khoản 3 Điều 1 dự thảo Nghị định quy định, các hành vi vi phạm về tiêu chuẩn, đo lường thì áp dụng quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực quản lý nhà nước có liên quan.

Bộ Công Thương sẽ phối hợp với cơ quan chủ trì xây dựng Nghị định quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực tiêu chuẩn, đo lường và chất lượng sản phẩm hàng hóa để rà soát, bổ sung các hành vi vi phạm hành chính có liên quan theo đúng quy định của pháp luật.