Dự án cao tốc Vinh – Thanh Thủy, công trình hạ tầng chiến lược với tổng vốn gần 24.000 tỷ đồng, đang được tỉnh Nghệ An dồn lực triển khai, đặt mục tiêu khởi công trong tháng 5/2026 và rút ngắn tiến độ hoàn thành sớm hơn kế hoạch Trung ương giao.

Chiều 15/4/2026, UBND tỉnh Nghệ An tổ chức cuộc họp nghe và cho ý kiến về tình hình triển khai Dự án đầu tư xây dựng đường bộ cao tốc Vinh – Thanh Thủy. Đây là dự án có quy mô 4 làn xe, tổng mức đầu tư 23.940,34 tỷ đồng, thực hiện trong giai đoạn 2025 – 2029 và được chia thành 10 dự án thành phần.

ĐẨY NHANH GIẢI PHÓNG MẶT BẰNG 

Theo báo cáo, toàn tuyến có 2.688 hộ dân bị ảnh hưởng, trong đó có 331 hộ liên quan đến đất ở và 2.357 hộ liên quan đến đất nông nghiệp, lâm nghiệp; cùng với đó là 274 ngôi mộ cần di dời. Khối lượng giải phóng mặt bằng lớn, trải rộng trên nhiều địa bàn khiến công tác triển khai đòi hỏi sự phối hợp đồng bộ giữa các cấp, ngành và địa phương.

Hiện nay, Ban Quản lý dự án công trình giao thông tỉnh đang tập trung hoàn thiện hồ sơ để phấn đấu trong tháng 5/2026 có thể phê duyệt từ 1 đến 2 gói thầu, làm cơ sở khởi công dự án đúng kế hoạch. Về pháp lý, dự án đã hoàn thành cơ bản các thủ tục quan trọng. Hồ sơ dự án thành phần xây lắp đã có ý kiến của Kiểm toán Nhà nước; Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã ủy quyền cho Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An phê duyệt báo cáo đánh giá tác động môi trường. Các sở, ngành liên quan đang thẩm định, dự kiến trình phê duyệt báo cáo nghiên cứu khả thi trong tháng 4/2026.

Đối với 9 dự án thành phần phục vụ bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và giải phóng mặt bằng do các địa phương làm chủ đầu tư, đến nay đã được phê duyệt báo cáo nghiên cứu khả thi. Đây là cơ sở để triển khai đồng loạt các bước tiếp theo. Tỉnh cũng đã bố trí 600 tỷ đồng cho các xã để phục vụ công tác này.

Công tác giải phóng mặt bằng bước đầu đạt kết quả tích cực. Nhiều địa phương đã hoàn thành các bước trích lục, trích đo, kiểm đếm và công khai phương án bồi thường. Một số nơi như Hưng Nguyên, Kim Liên đã sẵn sàng chi trả và dự kiến bàn giao mặt bằng đợt 1 ngay trong tháng 4/2026.

Song song với đó, công tác xây dựng các khu tái định cư cũng đang được triển khai. Toàn dự án có 12 khu tái định cư phục vụ người dân, cùng 1 khu cho trường bắn và 1 khu cho doanh nghiệp xăng dầu, hiện đang trong các giai đoạn chuẩn bị đầu tư khác nhau.

Việc di dời hạ tầng kỹ thuật như hệ thống điện từ 500kV đến hạ thế và mạng viễn thông đang được lập phương án kỹ thuật, bảo đảm triển khai đồng bộ với tiến độ thi công, tránh ảnh hưởng đến mặt bằng sạch. Công tác phối hợp giữa các sở, ngành và địa phương được đánh giá đã có chuyển biến tích cực, chặt chẽ hơn so với trước.

Phát biểu tại cuộc họp, Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An Võ Trọng Hải nhấn mạnh, đây là dự án trọng điểm quốc gia, có ý nghĩa chiến lược đối với phát triển kinh tế - xã hội của địa phương và khu vực. Vì vậy, yêu cầu đặt ra là phải triển khai quyết liệt, đồng bộ, bảo đảm tiến độ, chất lượng và hiệu quả đầu tư.

Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An yêu cầu các địa phương tập trung cao cho công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng và tái định cư – được xác định là nhiệm vụ trọng tâm, phức tạp và cấp bách nhất hiện nay. Ban Quản lý dự án công trình giao thông tỉnh phải hoàn thành việc cắm mốc thực địa trước ngày 30/4/2026 để làm cơ sở cho các địa phương triển khai các bước tiếp theo.

Theo kế hoạch, việc giải phóng mặt bằng đất nông nghiệp và lâm nghiệp phải hoàn thành trước ngày 30/4; công tác bồi thường đất ở và bố trí tái định cư hoàn tất trước ngày 30/6; toàn bộ việc di dời các hộ dân bị ảnh hưởng phải hoàn thành trước ngày 30/8/2026.

Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An cũng yêu cầu việc bồi thường, hỗ trợ phải được thực hiện công khai, minh bạch, thống nhất đơn giá trên toàn tuyến. Hội đồng giải phóng mặt bằng phải hoạt động hiệu quả, đảm bảo khách quan, đúng quy định, không để xảy ra sai sót trong kiểm đếm, xác định loại đất và tài sản.

SIẾT CHẶT KỶ LUẬT, BẢO ĐẢM TIẾN VÀ CHẤT LƯỢNG DỰ ÁN

Để đảm bảo tiến độ khởi công, Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An giao Ban Quản lý dự án khẩn trương hoàn thiện hồ sơ, trình Sở Xây dựng thẩm định báo cáo nghiên cứu khả thi và báo cáo đánh giá tác động môi trường. Sau khi hoàn tất, Phó Chủ tịch UBND Nghệ An tỉnh Hoàng Phú Hiền sẽ ký quyết định phê duyệt.

Ngay khi dự án được phê duyệt, Sở Tài chính có trách nhiệm giải ngân vốn theo đúng quy định, đảm bảo tiến độ triển khai. Đồng thời, các đơn vị liên quan phải xây dựng kế hoạch chi tiết để tổ chức khởi công ít nhất 1–2 gói thầu vào ngày 19/5/2026. Mục tiêu đặt ra là hoàn thành và đưa dự án vào khai thác cuối năm 2028, sớm hơn một năm so với tiến độ Trung ương giao.

Bên cạnh đó, tỉnh yêu cầu Sở Nông nghiệp và Môi trường Nghệ An chủ động đảm bảo nguồn vật liệu xây dựng, khảo sát kỹ các mỏ đất, mỏ cát, mỏ đá và vị trí bãi thải. Lực lượng công an tăng cường kiểm soát hoạt động khai thác, vận chuyển vật liệu, ngăn chặn tình trạng lợi dụng dự án để trục lợi.

Công tác lựa chọn nhà thầu phải được thực hiện chặt chẽ, bảo đảm các đơn vị tham gia có đủ năng lực, kinh nghiệm; không để xảy ra tình trạng mua bán thầu hoặc qua trung gian. Đối với các công trình hạ tầng kỹ thuật, ngành điện lực và các đơn vị liên quan cần phối hợp chặt chẽ với địa phương để đẩy nhanh tiến độ di dời.

Nhấn mạnh yêu cầu tăng cường kỷ luật, kỷ cương hành chính, Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An khẳng định sẽ xử lý nghiêm các tổ chức, cá nhân chậm trễ hoặc không đáp ứng yêu cầu tiến độ. Đồng thời yêu cầu toàn bộ hệ thống chính trị dồn lực, tập trung nguồn lực để triển khai dự án đúng cam kết, vừa đảm bảo quyền lợi chính đáng của người dân, vừa đáp ứng mục tiêu phát triển hạ tầng chiến lược của quốc gia.