Theo báo cáo của Cục Hàng không Việt Nam gửi Bộ Xây dựng, xung đột quân sự tại Trung Đông từ cuối tháng 2/2026 đã khiến giá nhiên liệu bay Jet A-1 tăng mạnh, vượt 200 USD/thùng tại khu vực châu Á chỉ trong vòng hai tuần, tương đương mức tăng hơn 100% so với trước đó.
Cơ quan quản lý đánh giá biến động này phản ánh cú sốc nguồn cung nghiêm trọng, đồng thời cho thấy mức độ nhạy cảm cao của ngành hàng không trước các yếu tố địa chính trị và kinh tế toàn cầu. Giá nhiên liệu hiện vẫn duy trì ở vùng cao và chưa có dấu hiệu hạ nhiệt, tiếp tục tạo áp lực lớn lên chi phí khai thác của các hãng hàng không.
Trên cơ sở đó, Cục Hàng không Việt Nam đề xuất xem xét áp dụng cơ chế phụ thu nhiên liệu đối với vận chuyển hành khách nội địa như một giải pháp cấp bách, có tính linh hoạt và tạm thời nhằm ứng phó với biến động bất lợi của giá nhiên liệu.
Theo phương án đề xuất, phụ thu sẽ được áp dụng khi giá Jet A-1 từ 100 USD/thùng, với các bậc điều chỉnh theo bước giá 10 USD/thùng. Mức phụ thu được tính toán dựa trên chi phí nhiên liệu phát sinh thêm so với mức giá cơ sở 90 USD/thùng – tương ứng mặt bằng giá trung bình hai năm gần đây.
Cục Hàng không Việt Nam đề xuất thời gian áp dụng trong khoảng 3 tháng, theo nguyên tắc chia sẻ chi phí phát sinh giữa doanh nghiệp và người tiêu dùng theo tỷ lệ 50-50, nhằm bảo đảm hài hòa lợi ích các bên.
Theo tính toán tham chiếu, với chặng bay tương đương 2 giờ, mức phụ thu tại một số thị trường quốc tế có thể lên tới khoảng 1,1 triệu đồng mỗi chặng khi giá nhiên liệu ở mức cao. Trong khi đó, mức đề xuất cho chặng Hà Nội – TP.HCM khoảng 311.000 đồng mỗi chặng.
Cơ quan quản lý cho rằng cơ chế phụ thu có ưu điểm linh hoạt, có thể triển khai nhanh sau khi được cấp có thẩm quyền chấp thuận và dễ dàng điều chỉnh hoặc bãi bỏ theo diễn biến thị trường, qua đó hạn chế tác động dài hạn đến mặt bằng giá và chỉ số giá tiêu dùng.
Tuy nhiên, hiện chưa có quy định pháp lý cụ thể đối với phụ thu nhiên liệu. Vì vậy, Cục Hàng không Việt Nam kiến nghị Bộ Xây dựng báo cáo Chính phủ xem xét ban hành Nghị quyết để làm cơ sở triển khai, đồng thời hướng dẫn thực hiện theo hướng công khai, minh bạch và tăng cường kiểm tra, giám sát.