Thị trường vốn phải trở thành mạch máu của sản xuất, không phải sân chơi của đầu cơ. Dòng vốn cần được định hướng chiến lược vào các lĩnh vực sản xuất, chế biến chế tạo, hàng tiêu dùng thiết yếu, công nghệ cao và kinh tế xanh – những trụ cột tạo giá trị gia tăng và việc làm ổn định cho đất nước…

Tại phiên thảo luận sáng 29/10, nhiều ý kiến đại biểu Quốc hội đã đóng góp hàng loạt giải pháp nhằm phát triển kinh tế - xã hội trong giai đoạn tới, trong đó nhấn mạnh vai trò của kinh tế tư nhân, tái cơ cấu thị trường vốn, quản lý hiệu quả thị trường vàng...

KHƠI DẬY TIỀM LỰC DOANH NGHIỆP TƯ NHÂN

Nhấn mạnh cần có chiến lược phát triển kinh tế tư nhân làm mũi nhọn sáng tạo và nền tảng tự chủ quốc gia, đại biểu Nguyễn Như So, Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Bắc Ninh đề xuất 4 giải pháp trọng tâm nhằm khơi dậy tiềm lực doanh nghiệp tư nhân.

Các giải pháp được đại biểu đưa ra bao gồm yêu cầu cải cách thể chế, với trọng tâm là khâu thực thi chính sách – nút thắt của mọi nút thắt trong phát triển kinh tế hiện nay. Ngoài ra phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao như “lõi thép” của tăng trưởng, coi trí tuệ Việt Nam là lợi thế cạnh tranh cốt lõi trong kỷ nguyên công nghệ và chuyển đổi số. 

Đặc biệt, đại biểu Nguyễn Như So cho rằng cần tái cơ cấu mạnh mẽ thị trường vốn, đưa dòng tiền trở lại nền kinh tế thực, thay vì cuốn vào những chu kỳ đầu cơ ngắn hạn không tạo ra giá trị bền vững.

“Thị trường vốn phải trở thành mạch máu của sản xuất, không phải sân chơi của đầu cơ. Dòng vốn cần được định hướng chiến lược vào các lĩnh vực sản xuất, chế biến chế tạo, hàng tiêu dùng thiết yếu, công nghệ cao và kinh tế xanh – những trụ cột tạo giá trị gia tăng và việc làm ổn định cho đất nước.”, đại biểu nêu rõ.

Theo đại biểu, Chính phủ cần phát triển các kênh dẫn vốn dài hạn như quỹ đầu tư, trái phiếu doanh nghiệp, thị trường vốn mạo hiểm - nơi các quỹ đầu tư chấp nhận rủi ro để tài trợ cho đổi mới công nghệ, khởi nghiệp sáng tạo và sản xuất giá trị cao, giảm phụ thuộc vào tín dụng ngắn hạn của ngân hàng.

Đồng thời, nên thiết lập cơ chế tái cấp vốn ưu đãi 2–5%/năm cho các dự án đổi mới công nghệ, sản xuất xanh và chuyển đổi số – qua đó giúp doanh nghiệp dễ dàng tiếp cận vốn rẻ, đầu tư cho năng suất và giá trị dài hạn.

Song song với đó, cần thiết kế gói kích cầu thuế “sản xuất xanh”, ưu tiên miễn, giảm thuế cho doanh nghiệp đầu tư vào công nghệ 4.0, năng lượng tái tạo, kinh tế tuần hoàn. Đây không chỉ là chính sách hỗ trợ tài chính, mà còn là đòn bẩy chuyển hướng dòng vốn từ đầu cơ sang sáng tạo, gắn lợi ích doanh nghiệp với tăng trưởng bền vững và trách nhiệm môi trường.

“Một thị trường vốn phát triển theo hướng sản xuất – sáng tạo – dài hạn, sẽ tạo nền tảng nội lực vững chắc, nâng cao năng suất quốc gia và củng cố sức chống chịu chiến lược của nền kinh tế Việt Nam”, đại biểu So nêu rõ.

Một giải pháp khác đại biểu đưa ra là cần tái cấu trúc mạnh mẽ sản xuất và xuất khẩu theo hướng nâng cao giá trị gia tăng nội địa, coi đây là nhiệm vụ chiến lược để xây dựng nền kinh tế độc lập, tự chủ. Do đó, cần ưu tiên hình thành lực lượng doanh nghiệp nội địa đủ quy mô và năng lực làm trụ cột cho nền kinh tế.

GIÁ VÀNG CAO ẢNH HƯỞNG LỚN ĐẾN TÍN DỤNG

Đại biểu Phạm Văn Hòa, Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Đồng Tháp nêu thực trạng việc thị trường vàng hiện nay bất định, khó lường, chênh lệch vàng trong nước và ngoài nước lúc thấp, lúc cao mà cao lại nhiều hơn.

“Mặc dù nghị định mới bổ sung của Chính phủ cho phép doanh nghiệp có điều điện sản xuất vàng để điều hòa thị trường, nhưng thị trường vàng vẫn chưa có dấu hiệu giảm. Nghịch lý vàng nhẫn lại cao hơn vàng miếng, doanh nghiệp được nhập khẩu vàng cũng mới có bước chuẩn bị thủ tục mà thôi”, đại biểu Hòa băn khoăn.

Theo đại biểu, giá vàng cao ảnh hưởng rất lớn đến tín dụng, người dân cho rằng đầu tư vàng để đồng tiền không bị mất giá thay vì gửi tín dụng lãi suất sẽ thấp.

Do đó, đại biểu đề nghị Chính phủ, Ngân hàng Nhà nước cần có giải pháp hữu hiệu hơn để giá vàng ổn định mà người dân rất quan tâm trong thời gian dài, tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp đủ điều kiện nhập khẩu vàng trong thời gian sớm nhất để ổn định thị trường vàng.

Đại biểu Lê Thị Thanh Lam – Đoàn đại biểu Quốc hội TP Cần Thơ cũng cho rằng thị trường vàng năm 2025 tiếp tục diễn biến rất phức tạp. Giá vàng trong nước duy trì chênh lệch rất lớn so với giá vàng thế giới, tiềm ẩn nguy cơ gây rủi ro cho sự ổn định tài chính, tiền tệ.

Do đó, đại biểu kiến nghị cần quản lý linh hoạt, hiệu quả, hướng dẫn cấp giấy phép sản xuất, kinh doanh và quy định hạn mức xuất nhập khẩu vàng.

Đồng thời nghiên cứu thành lập sàn giao dịch vàng quốc gia tạo nền móng cho một thị trường vàng minh bạch, chuyên nghiệp, hội nhập kinh tế quốc tế nhằm quản lý hiệu quả thị trường vàng.