Theo nghiên cứu thường niên về mua sắm toàn cầu năm 2025 vừa công bố, 87% lãnh đạo đơn vị bán lẻ khẳng định vai trò quan trọng GenAI và tự động hóa trong ngăn ngừa thất thoát hàng hóa. Các nhà bán lẻ đang ngày càng dựa vào tự động hóa và AI để giải quyết bài toán thất thoát hàng hóa, quản lý tồn kho và đáp ứng nhu cầu trải nghiệm mua sắm liền mạch của khách hàng...

Nhà cung cấp các giải pháp số hóa và tự động hóa quy trình làm việc Zebra Technologies vừa công bố báo cáo Nghiên cứu thường niên về mua sắm toàn cầu lần thứ 18.

MỨC ĐỘ HÀI LÒNG CỦA NGƯỜI MUA SUY GIẢM 2 NĂM LIÊN TIẾP

Kết quả nghiên cứu cho thấy mức độ hài lòng của người mua sắm đã giảm trong năm thứ hai liên tiếp. Mức độ giảm cả ở trải nghiệm tại cửa hàng (79% toàn cầu, 75% tại khu vực Châu Á– Thái Bình Dương) và trực tuyến (73% toàn cầu, 69% tại châu Á- Thái Bình Dương).

Đây là sự sụt giảm tiếp nối so với hai năm trước, khi mức độ hài lòng cao nhất được ghi nhận vào năm 2023 với 85% toàn cầu (cho cả mua sắm tại cửa hàng và trực tuyến) và 81% tại châu Á- Thái Bình Dương (cho trải nghiệm trực tuyến).

Nghiên cứu cũng chỉ ra sự thay đổi trong ưu tiên của người mua hàng. Dù ngày càng chú trọng đến sự tiện lợi, tốc độ và giá trị, gần tám trên mười người tiêu dùng (78% toàn cầu và 74% tại châu Á- Thái Bình Dương) vẫn đặt ưu tiên vào các chương trình giảm giá và khuyến mãi trong bối cảnh áp lực lạm phát kéo dài.

Có tới một nửa người tiêu dùng rời cửa hàng mà không mua đủ những sản phẩm họ dự định, chủ yếu do tình trạng hết hàng hoặc khó khăn trong việc tìm sản phẩm.

Đồng thời, khách hàng đòi hỏi sự vận hành xuất sắc, thể hiện sự không hài lòng với tình trạng hết hàng (68% toàn cầu, 63% tại châu Á- Thái Bình Dương), hàng bị khóa trong tủ (70% toàn cầu, 67% tại châu Á- Thái Bình Dương) hoặc thiếu quầy tự thanh toán (62% toàn cầu, 56% tại châu Á- Thái Bình Dương).

Có thể thấy, những thách thức trong quản lý hàng tồn kho tiếp tục ảnh hưởng đến mức độ hài lòng của người mua sắm cũng như lợi nhuận của nhà bán lẻ. Dù đã có cải thiện theo từng năm, nhưng vẫn có tới khoảng một nửa người tiêu dùng vẫn rời cửa hàng mà không mua đủ những sản phẩm họ dự định, chủ yếu do tình trạng hết hàng hoặc khó khăn trong việc tìm sản phẩm.

Các nhà bán lẻ cũng thừa nhận những khoảng trống này, với 84% lãnh đạo toàn cầu coi việc đồng bộ hàng tồn kho theo thời gian thực là ưu tiên hàng đầu.

THÁCH THỨC QUẢN LÝ HÀNG TỒN KHO, THẤT THOÁT HÀNG HÓA

Để khắc phục tình trạng này, nghiên cứu cho biết các nhà bán lẻ đang ngày càng dựa vào tự động hóa và AI nhằm giải quyết bài toán thất thoát hàng hóa, quản lý tồn kho và nhu cầu trải nghiệm mua sắm liền mạch, trong bối cảnh mức độ hài lòng của người tiêu dùng tiếp tục suy giảm. Các giải pháp Gen AI và tự động hóa đang trở thành công cụ thiết yếu, với 87% lãnh đạo nhà bán lẻ khẳng định vai trò quan trọng của chúng trong nỗ lực ngăn ngừa thất thoát hàng hóa.

Thực tế, nhiều doanh nghiệp bán lẻ dự kiến sẽ ứng dụng các công nghệ tiên tiến trong vòng 5 năm tới như giám sát bằng hình ảnh, RFID và Gen AI bởi chúng được xem là công cụ thiết yếu để nâng cao khả năng giám sát hàng tồn kho và giảm thiểu thất thoát.

Các nhà bán lẻ ngày càng nhận thấy vai trò quan trọng của công nghệ trong việc nâng cao trải nghiệm mua sắm, bởi việc chậm trễ trong tiếp cận thông tin có thể gây khó khăn cho nhân viên bán hàng và làm gián đoạn dịch vụ. Theo nghiên cứu, 88% nhân viên cho biết gặp thách thức trong việc nhận hỗ trợ hoặc thông tin kịp thời, tăng từ mức 82% của năm trước.

Ông Christanto Suryadarma, Phó Chủ tịch phụ trách kinh doanh khu vực Đông Nam Á, Hàn Quốc và Kênh APJeC của Zebra Technologies, nhấn mạnh: “Trong tương lai, những doanh nghiệp bán lẻ thành công sẽ là những đơn vị tiên phong triển khai quy trình làm việc thông minh một cách linh hoạt, mang đến cho khách hàng trải nghiệm phygital– sự kết hợp giữa thực và ảo. Với việc ứng dụng AI, tự động hóa và cải tiến quy trình, các nhà bán lẻ có thể đáp ứng nhu cầu về trải nghiệm nhanh chóng, liền mạch và cá nhân hóa mà người tiêu dùng hiện nay kỳ vọng.”

Do đó, việc trang bị công nghệ phù hợp giúp giảm căng thẳng và nâng cao sự hài lòng trong công việc cho nhân viên bán hàng. Hơn 8 trên 10 nhân viên được khảo sát tin rằng các công cụ hiệu quả khiến công việc trở nên thú vị hơn, ít áp lực hơn, đồng thời giúp họ phục vụ khách hàng tốt hơn. Ngoài ra, phần lớn nhân viên (90% toàn cầu, 86% tại châu Á- Thái Bình Dương cho rằng công nghệ phù hợp giúp họ hoàn thành nhiệm vụ nhanh hơn.

Theo khảo sát, 84% nhân viên cửa hàng tại châu Á- Thái Bình Dương và 89% toàn cầu khẳng định rằng AI sẽ giúp họ làm việc hiệu quả hơn.

Việc nâng cao quản lý tồn kho cũng tạo tác động tích cực đến lợi nhuận của các nhà bán lẻ. Theo một nghiên cứu mới đây của Zebra phối hợp cùng Oxford Economics về tác động của vận hành thông minh, các nhà bán lẻ đã ghi nhận mức tăng trưởng doanh thu và lợi nhuận lên tới 1,8 điểm phần trăm nhờ cải thiện quy trình quản lý hàng tồn kho được ưu tiên.

Theo báo cáo Nghiên cứu mua sắm toàn cầu, các nhà lãnh đạo ngành bán lẻ nhận thức rõ tầm quan trọng của việc cải tiến này để thúc đẩy doanh số cả trực tuyến lẫn tại cửa hàng. Tối ưu hóa quy trình quản lý hàng tồn kho đã tăng thêm 9 điểm phần trăm (38% toàn cầu so với 36% tại châu Á- Thái Bình Dương), trở thành cách thức hàng đầu mà các nhà bán lẻ tin rằng có thể gia tăng lợi nhuận từ đơn hàng trực tuyến.

Tối ưu hóa quản lý hàng tồn kho cũng nằm trong nhóm ba yếu tố hàng đầu thúc đẩy lợi nhuận tại cửa hàng, bên cạnh tự động hóa để nâng cao khả năng giám sát hàng tồn kho theo thời gian thực và quảng cáo số tại cửa hàng cùng mạng lưới truyền thông bán lẻ.

Tại Việt Nam, báo cáo cho biết ngành bán lẻ đang trên đà tăng trưởng mạnh mẽ, với giá trị thị trường dự kiến đạt khoảng 163 tỷ USD vào năm 2025 và vượt 209 tỷ USD vào năm 2030. Động lực tăng trưởng đến từ thu nhập ngày càng cao, quá trình đô thị hóa và sự chuyển dịch sang các mô hình bán lẻ hiện đại.

Việc ứng dụng công nghệ đang diễn ra nhanh chóng, được thúc đẩy bởi những xu hướng thị trường và chính sách của Chính phủ trong Chiến lược phát triển ngành bán lẻ đến năm 2030, với trọng tâm là triển khai số hóa, đẩy mạnh thương mại đa kênh và phát triển chuỗi cung ứng bền vững. Các nhà bán lẻ được kỳ vọng sẽ mở rộng nền tảng đa kênh, ứng dụng AI trong dự báo nhu cầu và cá nhân hóa, hiện đại hóa hệ thống thanh toán, cũng như triển khai các giải pháp logistics và kho vận tự động.

Bà Trần Thị Bảo Trân, Tổng giám đốc Zebra Technologies Việt Nam, nhấn mạnh rằng khi thương mại điện tử phát triển và người tiêu dùng ngày càng đòi hỏi trải nghiệm mua sắm hiện đại, liền mạch, sự tiện lợi, tốc độ và cá nhân hóa. Đây vừa là cơ hội nhưng cũng đặt ra nhiều thách thức đối với các nhà bán lẻ Việt Nam.