Hoàn thiện Đề án phát triển du lịch trở thành nền kinh tế mũi nhọn

Với việc đón hơn 2 triệu lượt khách quốc tế trong tháng 4, du lịch Việt Nam chứng kiến chuỗi 4 tháng liên tiếp đón trên 2 triệu lượt khách mỗi tháng, lần đầu tiên sau 18 năm tiến hành thống kê.

Đáng chú ý, trong bối cảnh chi phí nhiên liệu và vận tải tăng cao trên toàn cầu, thị trường châu Âu vốn được xem là chịu tác động nặng nề lại bất ngờ trở thành khu vực tăng trưởng nhanh nhất. Theo số liệu từ Cục Thống kê, trong 4 tháng đầu năm 2026, khách từ châu Âu đến Việt Nam tăng 53,3% so với cùng kỳ năm trước - mức cao nhất trong các khu vực thị trường.

Với đà tăng trưởng hiện tại, Việt Nam được kỳ vọng sẽ củng cố vị thế là một trong những điểm đến năng động và hấp dẫn nhất khu vực Đông Nam Á, theo tạp chí Mỹ Travel and Tour World. So sánh với “đối thủ” Thái Lan, số liệu thống kê lượng khách từ sau đại dịch Covid-19 cho thấy Việt Nam đang tăng tốc và dần rút ngắn khoảng cách về đón khách quốc tế. 

Trước dịch Covid-19, quý 1/2019, Việt Nam đón 4,5 triệu lượt khách quốc tế, còn Thái Lan đón hơn 10 triệu lượt khách, tức hơn gấp đôi về số lượng. Đến quý 1/2026, lượng khách quốc tế xứ sở Chùa Vàng đón chỉ gấp 1,46 lần so với Việt Nam. Với tốc độ tăng trưởng như hiện tại, du lịch Việt Nam hoàn toàn có thể đuổi kịp nước bạn sớm hơn dự kiến.

Theo các chuyên gia, sự tăng trưởng ấn tượng này được thúc đẩy bởi hàng loạt chính sách thuận lợi như mở rộng miễn thị thực, cải thiện hạ tầng và tăng cường kết nối hàng không quốc tế. Các điểm đến nổi bật như Hà Nội, TP.HCM, Đà Nẵng, Khánh Hòa, Quảng Ninh và đặc biệt là Phú Quốc tiếp tục thu hút lượng lớn du khách nhờ sự kết hợp giữa cảnh quan thiên nhiên, văn hóa đặc sắc và hệ thống nghỉ dưỡng cao cấp.

Bên cạnh đó, Việt Nam cũng đang tận dụng tốt xu hướng du lịch trải nghiệm, du lịch sinh thái và du lịch văn hóa, mang đến cho du khách những trải nghiệm đa dạng từ thành thị đến nông thôn, từ núi rừng đến biển đảo.

Sự kết hợp của nhiều yếu tố như môi trường ổn định, chính sách thị thực ngày càng thông thoáng, kết nối hàng không được cải thiện và hệ sinh thái sản phẩm du lịch liên tục đổi mới đang giúp Việt Nam tạo nền tảng cho tăng trưởng bền vững trong thời gian tới.

Trong bối cảnh kỷ nguyên mới đòi hỏi những tư duy vượt giới hạn, phiên họp vừa qua tại Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã đặt ra một lộ trình khẩn trương nhưng cũng đầy khát vọng: Hoàn thiện Đề án phát triển du lịch trở thành ngành kinh tế mũi nhọn với tầm nhìn hội nhập và bền vững.

Chủ trì phiên họp Tổ biên tập xây dựng “Đề án phát triển du lịch trở thành ngành kinh tế mũi nhọn trong kỷ nguyên mới”, Cục trưởng Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam Nguyễn Trùng Khánh khẳng định: Đây là thời điểm du lịch phải chuyển mình để tương xứng với kỳ vọng của đất nước. Việc xây dựng Đề án không chỉ là nhiệm vụ hành chính mà là cuộc chạy đua với thời gian, đòi hỏi sự tập trung cao độ để hóa giải những bài toán phức tạp từ thực tiễn.

Theo ông Khánh, Đề án lần này cần thoát khỏi tư duy quản lý ngành đơn thuần. Thay vào đó, du lịch được đặt ở vị trí trung tâm của hệ sinh thái kinh tế dịch vụ - văn hóa - số và xanh. Ba trụ cột chính được xác định bao gồm: Định hình lại mục tiêu phát triển thích ứng với bối cảnh mới; xác định các giải pháp đột phá về hạ tầng và thể chế; đặc biệt là thiết lập cơ chế phối hợp liên ngành để tạo sức mạnh tổng lực.

Phó Cục trưởng Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam Hà Văn Siêu cho hay Đề đặt ra mục tiêu đến năm 2030, Việt Nam phấn đấu đón khoảng 45 - 50 triệu lượt khách quốc tế, 160 triệu lượt khách nội địa; du lịch đóng góp khoảng 14% GDP. Phó Cục trưởng Hà Văn Siêu đánh giá đây là những mục tiêu rất cao, đòi hỏi phải có các giải pháp đột phá để thực hiện.

Để hiện thực hóa mục tiêu này, 8 nhóm nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm được đề xuất trong Đề án gồm: Nâng cao nhận thức, đổi mới tư duy, tăng cường trách nhiệm về phát triển du lịch; Đổi mới thể chế, chính sách toàn diện để phát triển du lịch; Đột phá về đầu tư, huy động nguồn lực và phát triển hạ tầng du lịch đồng bộ, hiện đại; Cơ cấu lại thị trường, phát triển sản phẩm du lịch chất lượng cao, nâng cao hiệu quả kinh tế du lịch;

Quản lý chất lượng điểm đến, phát triển du lịch xanh, bền vững và thích ứng với biến đổi khí hậu; Ứng dụng khoa học công nghệ, chuyển đổi số và phát triển hệ sinh thái du lịch thông minh; Đột phá công tác xúc tiến, quảng bá nâng tầm thương hiệu du lịch Việt Nam; Phát triển doanh nghiệp du lịch, nguồn nhân lực du lịch chất lượng cao.

Đề án cũng xác định 3 điểm nghẽn cần tập trung tháo gỡ, gồm: (1) Điểm nghẽn về thể chế chính sách và cơ chế điều phối liên ngành; (2) Điểm nghẽn về hạ tầng phục vụ du lịch; (3) Điểm nghẽn về nguồn nhân lực du lịch chất lượng cao.

Phó Cục trưởng Hà Văn Siêu cho biết, Đề án cũng đề xuất về tổ chức thực hiện, phân công rõ trách nhiệm cho các bộ, ngành, địa phương, đồng thời kiến nghị Bộ Chính trị ban hành một Nghị quyết chuyên đề mới về du lịch cho giai đoạn phát triển trong kỷ nguyên mới.

Phát biểu tại phiên họp, Phó Vụ trưởng Vụ Tham mưu tổng hợp, Văn phòng Trung ương Đảng Hoàng Mạnh Thắng cho rằng Đề án cần bám sát việc tổng kết Nghị quyết 08-NQ/TW, đồng thời cập nhật đầy đủ các định hướng mới của Trung ương, Bộ Chính trị và Ban Bí thư.

Việc tổng kết có thể linh hoạt theo yêu cầu thực tiễn và bối cảnh mới, nhất là khi nhiều nghị quyết quan trọng đã được ban hành gần đây. Bên cạnh đó, cần rà soát lại cấu trúc Đề án theo một trục xuyên suốt, từ quan điểm, thể chế hóa đến đầu tư, hạ tầng, phát triển sản phẩm…; đồng thời bổ sung số liệu minh chứng để đánh giá rõ kết quả đạt được, chỉ ra đầy đủ các hạn chế.

Tại phiên họp các chuyên gia đã tham gia đóng góp những góc nhìn mới để hoàn thiện "bản thiết kế" cho tương lai du lịch. Trong đó, việc tích hợp du lịch với văn hóa, hàng không và nền tảng số trở thành yêu cầu bắt buộc để nâng tầm thương hiệu quốc gia. Các đại biểu nhấn mạnh, chỉ khi tài nguyên văn hóa được chuyển hóa thành các sản phẩm có giá trị gia tăng cao, du lịch Việt Nam mới có thể tạo ra sự khác biệt trong cuộc đua cạnh tranh toàn cầu.