Huy động và sử dụng vốn hiệu quả cho tăng trưởng sáng tạo

"Một trong những bài toán có ý nghĩa quyết định đối với mục tiêu tăng trưởng cao là bảo đảm nguồn vốn đủ lớn cho nền kinh tế, đồng thời sử dụng hiệu quả để thúc đẩy mô hình tăng trưởng dựa trên khoa học và đổi mới sáng tạo", ông Phạm Thanh Hà, Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, nêu vấn đề tại Diễn đàn.

Theo Phó Thống đốc, Việt Nam đang đứng trước yêu cầu tăng tốc mạnh mẽ trong giai đoạn phát triển sắp tới. Bởi vậy, Chính phủ đã xác định mục tiêu tăng trưởng kinh tế đạt tối thiểu 8% trong năm 2025 và hướng tới mức tăng trưởng hai con số trong giai đoạn 2026–2030. Đây là nền tảng quan trọng để Việt Nam vươn lên nhóm quốc gia có thu nhập trung bình cao vào năm 2030 và tiến tới mục tiêu trở thành nước thu nhập cao vào năm 2045.

"Để vươn lên nhóm quốc gia có thu nhập trung bình cao vào năm 2030 và nước thu nhập cao vào năm 2045, nền kinh tế không chỉ duy trì tốc độ tăng trưởng cao trong thời gian dài mà còn phải bảo đảm tính ổn định và bền vững".

Trong bối cảnh đó, từ đầu năm 2025 đến nay, Đảng và Nhà nước đã ban hành nhiều nghị quyết quan trọng, nổi bật là nhóm nghị quyết được coi là các trụ cột chiến lược cho giai đoạn phát triển mới, bao gồm các chủ trương về phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; thúc đẩy hội nhập quốc tế; hoàn thiện thể chế pháp luật; cũng như phát triển khu vực kinh tế tư nhân. Những định hướng này đang tạo xung lực mới, huy động sự tham gia đồng bộ của hệ thống chính trị, cộng đồng doanh nghiệp, người dân và đội ngũ trí thức. 

Trên cơ sở đó, phiên diễn đàn chuyên đề "Tài chính - Ngân hàng" tập trung thảo luận về 3 nội dung trọng tâm: (i) dự báo nhu cầu vốn và khả năng huy động nguồn lực phục vụ tăng trưởng cao giai đoạn 2026 – 2030; (ii) các định hướng chính sách tín dụng ngân hàng và phát triển thị trường vốn và (iii) đề xuất các chính sách để phát huy hiệu quả hơn nữa vai trò của các chủ thể tài chính, tiền tệ để có thể huy động và sử dụng hiệu quả các nguồn lực tài chính trong và ngoài nước.

Ở góc độ quản lý tài chính – ngân sách, Thứ trưởng Bộ Tài chính Đỗ Thành Trung nhấn mạnh đến mục tiêu tăng trưởng kinh tế “hai con số” giai đoạn 2026–2030 thể hiện quyết tâm chính trị rất cao của Đảng và Nhà nước, đòi hỏi sự thay đổi căn bản trong tư duy hành động cũng như cách thức huy động, phân bổ và sử dụng nguồn lực.

“Với phương châm lấy nội lực làm chiến lược lâu dài, ngoại lực là yếu tố quan trọng, thường xuyên và mang tính đột phá, việc huy động đủ vốn là nhiệm vụ lớn, song phân bổ đúng trọng tâm, sử dụng hiệu quả và minh bạch để tạo ra giá trị gia tăng cao còn quan trọng hơn. Do đó, bên cạnh việc huy động đủ vốn, vấn đề phân bổ đúng trọng tâm và sử dụng minh bạch, hiệu quả để tạo giá trị gia tăng cao cần được đặt lên hàng đầu”, Thứ trưởng Đỗ Thành Trung nhấn mạnh.

Theo Thứ trưởng, chính sách tài khóa cần tiếp tục đóng vai trò kiến tạo tăng trưởng dài hạn, được điều hành chủ động, bền vững và có trọng tâm, trong đó cơ cấu chi ngân sách nhà nước phải ưu tiên cho đầu tư phát triển và bảo đảm an sinh xã hội.

Cùng đó, thị trường vốn tiếp tục được củng cố và phát triển để trở thành kênh huy động nguồn lực trung và dài hạn chủ yếu cho nền kinh tế, từng bước giảm áp lực lên hệ thống tín dụng ngân hàng cũng như nâng cao tính minh bạch, an toàn của thị trường.

Bên cạnh các giải pháp về tài chính – tiền tệ, việc nâng cao hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp nhà nước và tạo lập môi trường thuận lợi cho khu vực kinh tế tư nhân được xác định là những yếu tố quan trọng thúc đẩy tăng trưởng. Đồng thời, môi trường đầu tư kinh doanh cũng cần tiếp tục được cải thiện để kinh tế tư nhân thực sự trở thành động lực quan trọng nhất của tăng trưởng và đổi mới sáng tạo.

Ngoài ra, việc tăng cường phối hợp chặt chẽ giữa chính sách tài khóa và chính sách tiền tệ được xem là yếu tố then chốt nhằm vừa bảo đảm ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát, vừa hỗ trợ tăng trưởng cao trong bối cảnh rủi ro ngày càng gia tăng.

Đặc biệt, cải cách thể chế và xây dựng môi trường pháp lý minh bạch, ổn định được xác định là giải pháp nền tảng, có tính quyết định để giữ chân các nguồn lực tài chính và thu hút doanh nghiệp, nhất là các nhà đầu tư có chiến lược dài hạn tại Việt Nam.