Kinh tế Trung Quốc tăng trưởng yếu nhất gần 3 năm

Theo số liệu từ Tổng cục Thống kê Trung Quốc (NBS) công bố sáng 19/1, GDP của nước này chỉ tăng 4,5% trong giai đoạn từ tháng 10 đến tháng 12 vừa qua, giảm tốc so với mức tăng 4,8% của quý trước đó. Đây là mức tăng trưởng yếu nhất kể từ quý đầu tiên của năm 2023, khi GDP của nền kinh tế lớn thứ hai thế giới cũng chỉ tăng 4,5%.

Tổng sản lượng kinh tế cả năm 2025 của Trung Quốc vẫn đạt mức tăng trưởng 5%, đáp ứng mục tiêu chính thức của Bắc Kinh là khoảng 5%.

Các số liệu chi tiết cho thấy sự suy yếu trong tiêu dùng nội địa và đầu tư, trong khi sản xuất công nghiệp có dấu hiệu cải thiện.

Cụ thể, doanh thu bán lẻ chỉ tăng 0,9% trong tháng 12 so với cùng kỳ năm trước, thấp hơn dự báo của các nhà kinh tế là tăng 1,2% và giảm tốc so với mức tăng 1,3% của tháng trước đó. Đây là mức tăng trưởng thấp nhất kể từ tháng 12/2022, khi tiêu dùng giảm 1,8% so với cùng kỳ năm trước.

Đầu đầu tư tài sản cố định, bao gồm cả bất động sản, đã giảm 3,8% trong năm 2025, tệ hơn so với dự báo giảm 3% mà các nhà kinh tế đưa ra trong một cuộc thăm dò của hãng tin Reuters. Đầu tư vào phát triển bất động sản tiếp tục giảm trong bối cảnh cuộc khủng hoảng bất động sản kéo dài, với mức giảm 17,2% trong năm 2025, sâu hơn so với mức giảm 10,6% của năm 2024.

Sản lượng công nghiệp có sự khởi sắc, ghi nhận mức tăng 5,2% trong tháng 12, vượt qua kỳ vọng là tăng 5% và cao hơn mức 4,8% của tháng trước.

Tỷ lệ thất nghiệp ở khu vực thành thị vẫn giữ nguyên ở mức 5,1% trong tháng 12.

Trước tình hình này, NBS nhấn mạnh sự cần thiết phải áp dụng các chính sách vĩ mô chủ động và hiệu quả hơn, đồng thời tiếp tục mở rộng nhu cầu nội địa.

Nền kinh tế Trung Quốc đã thể hiện sự kiên cường trong năm 2025, chủ yếu do mức thuế quan của Mỹ áp lên hàng hóa nước này giảm nhanh hơn dự kiến và nỗ lực của các nhà xuất khẩu trong việc đa dạng hóa thị trường ngoài Mỹ. Sự vững vàng đó cho phép các nhà hoạch định chính sách trì hoãn việc triển khai các gói kích thích quy mô lớn.

Trung Quốc đã báo cáo mức thặng dư thương mại kỷ lục gần 1,2 nghìn tỷ USD trong cả năm ngoái, được thúc đẩy bởi sự gia tăng xuất khẩu sang các thị trường ngoài Mỹ khi các nhà sản xuất chuyển hướng dòng chảy hàng hóa để tránh mức thuế quan cao hơn của Mỹ.

Trao đổi với hãng tin CNBC, ông Tommy Xie, Giám đốc điều hành của Ngân hàng OCBC cho rằng xuất khẩu của Trung Quốc sẽ tăng khoảng 3% trong năm 2026, giảm tốc so với mức tăng 5,5% của năm 2025, do các biện pháp ngăn chặn chuyển tải hàng hóa được đẩy mạnh và sự tăng giá của đồng nhân dân tệ.

Tổng thương mại của Trung Quốc chiếm gần 1/3 GDP của nước này trong năm 2025, trong khi tiêu dùng đóng góp 52% vào sản lượng kinh tế - theo thông tin được cung cấp bởi ông Kang Yi, Giám đốc NBS, tại một cuộc họp báo sau khi công bố dữ liệu GDP.

Các nhà kinh tế đang tiếp tục kêu gọi Trung Quốc triển khai những cải cách mang tính cơ cấu đối với nền kinh tế để thúc đẩy tiêu dùng nội địa để giảm bớt sự phụ thuộc vào xuất khẩu và đầu tư, cảnh báo rằng mô hình tăng trưởng hiện tại của nước này tiềm ẩn rủi ro dài hạn.

Đầu tư giảm mạnh và tiêu dùng hộ gia đình yếu đã khiến nền kinh tế Trung Quốc ngày càng phụ thuộc vào xuất khẩu để thúc đẩy tăng trưởng, dẫn tới một tình huống không bền vững cho cả Trung Quốc và nền kinh tế thế giới - theo ông Eswar Prasad, giáo sư chính sách thương mại và kinh tế tại Đại học Cornell.

Bắc Kinh đã tìm cách hạn chế tình trạng dư thừa công suất công nghiệp và cuộc chiến giảm giá trong nền kinh tế. Nhờ nỗ lực này, giá tiêu dùng ở Trung Quốc tăng 0,8% trong tháng 12 so với cùng kỳ năm ngoái, tốc độ nhanh nhất trong gần 3 năm, trong khi giá sản xuất vẫn giảm, với mức giảm 1,9%.

Chỉ số giảm phát GDP của Trung Quốc, thước đo rộng nhất về giá cả hàng hóa và dịch vụ, vẫn âm kể từ năm 2023 và được dự báo giảm 0,5% trong năm 2026 - theo ông Larry Hu, nhà kinh tế trưởng về Trung Quốc tại ngân hàng đầu tư Macquarie.

Trong một dấu hiệu cho thấy nhu cầu nội địa yếu và áp lực giảm phát dai dẳng, lượng vốn vay cấp mới tại các ngân hàng thương mại Trung Quốc đã giảm xuống mức thấp nhất trong 7 năm là 16,27 nghìn tỷ nhân dân tệ (2,33 nghìn tỷ USD) trong năm 2025.

Tuần trước, Ngân hàng Trung ương Trung Quốc (PBOC) đã công bố một gói các biện pháp nới lỏng tín dụng, bao gồm việc cắt giảm 0,25 điểm phần trăm lãi suất trên các công cụ cho vay khác nhau và tăng hạn mức của các chương trình cho vay tập trung vào các lĩnh vực then chốt như nông nghiệp, công nghệ và doanh nghiệp tư nhân.

Các nhà kinh tế tại Goldman Sachs dự báo PBOC sẽ cắt giảm tỷ lệ dự trữ bắt buộc 0,5 điểm phần trăm và hạ lãi suất chính sách 0,1 điểm phần trăm trong quý 1/2026.