Nhà ở xã hội trong khu đô thị: Mảnh ghép còn thiếu của bức tranh an cư tại Bắc Ninh

Là một trong những cực tăng trưởng công nghiệp năng động của miền Bắc và cả nước, tính đến đầu năm 2026, tỉnh Bắc Ninh có hơn 26.000 doanh nghiệp đang hoạt động với hơn 820.000 lao động, trong đó có gần một nửa là lao động ngoại tỉnh. Sự hiện diện của gần 3.400 dự án công nghiệp trên địa bàn không chỉ thúc đẩy kinh tế mà còn kéo theo làn sóng dịch chuyển dân cư quy mô lớn, khiến nhu cầu nhà ở luôn ở mức cao.

Theo mục tiêu phát triển nhà ở xã hội giai đoạn 2026 - 2030, Bắc Ninh cần hoàn thiện khoảng 135.000 căn hộ, riêng năm 2026 dự kiến bổ sung khoảng 20.000 căn. Ngay cả khi nguồn cung đang từng bước được cải thiện, thị trường vẫn tồn tại những “khoảng trống” cần được lấp đầy.

THIẾU HỤT NHÀ Ở XÃ HỘI CHẤT LƯỢNG, GIÁ TRỊ THẬT BỀN VỮNG TẠI CÁC KHU ĐÔ THỊ

Điểm nghẽn của thị trường không chỉ nằm ở số lượng mà còn ở sự “lệch pha” giữa nhu cầu thực tế và sản phẩm hiện hữu. Phần lớn các dự án nhà ở xã hội hiện nay được phát triển ở khu vực xa trung tâm, nơi tập trung nhiều khu công nghiệp như Yên Phong, Quế Võ, Từ Sơn. Điều này đồng nghĩa với việc người lao động phải đánh đổi thời gian di chuyển, môi trường sống và khả năng tiếp cận các tiện ích đô thị.

Bên cạnh đó, phần lớn dự án nhà ở xã hội vẫn được phát triển theo hướng thiên về tối ưu diện tích sử dụng hơn là nâng cao trải nghiệm sống - điều mà ngày càng nhiều người mua nhà quan tâm, đặc biệt là các gia đình trẻ. Các tiện ích như công viên, khu sinh hoạt cộng đồng, khu vui chơi trẻ em hay dịch vụ thương mại còn hạn chế, khiến căn hộ chỉ dừng lại ở chức năng lưu trú, chưa thể trở thành một môi trường sống lâu dài.

Ngoài ra, dù thủ tục hành chính liên quan đến nhà ở xã hội đã được cải thiện nhưng việc tiếp cận thông tin, gói vay ưu đãi và hoàn thiện hồ sơ vẫn là rào cản với không ít người lao động. Điều này khiến giấc mơ an cư của nhiều người vẫn không dễ hiện thực hóa.

KỲ VỌNG VÀO MÔ HÌNH NHÀ Ở XÃ HỘI THẾ HỆ MỚI

Sự phát triển mạnh mẽ của kinh tế Bắc Ninh đang kéo theo những thay đổi rõ rệt trong nhu cầu và kỳ vọng về chất lượng sống. Với GRDP bình quân đầu người năm 2025 ước đạt khoảng 5.852 USD, cao hơn mức trung bình cả nước, người lao động, đặc biệt là gia đình trẻ không chỉ tìm một nơi ở đơn thuần. Thay vào đó, họ kỳ vọng vào một môi trường sống văn minh, an toàn, đề cao sức khỏe và sự cân bằng giữa công việc và đời sống cá nhân.

Giới chuyên gia cho rằng, để giải quyết bài toán an cư bền vững, nhà ở xã hội trong giai đoạn tới cần được phát triển theo hướng tích hợp đa giá trị, gắn với các khu đô thị đồng bộ thay vì phát triển riêng lẻ. Một dự án lý tưởng không chỉ dừng lại ở mức giá hợp lý, mà còn phải kiến tạo môi trường sống hoàn chỉnh, hạ tầng giao thông kết nối thuận tiện và hệ sinh thái tiện ích “all-in-one”. Mô hình này cho phép mọi cư dân có thể được đáp ứng đầy đủ các nhu cầu thiết yếu trong bán kính gần. Khi đó, người mua nhà không chỉ sở hữu một căn hộ mà còn được thụ hưởng chất lượng sống tương đương các khu đô thị thương mại hiện đại ngay vị trí trung tâm.

Việc lấp đầy “khoảng trống” về nhà ở xã hội chất lượng cao nằm trong các khu đô thị không chỉ là yêu cầu cấp thiết mà còn là bước đi tất yếu trong chiến lược phát triển đô thị của Bắc Ninh. Trên thực tế, một số doanh nghiệp đã bắt đầu theo đuổi hướng phát triển này. Đáng chú ý, tại phường Bắc Giang - trung tâm hành chính mới của Bắc Ninh, nhà phát triển bất động sản BV Land đang phát triển một dự án nhà ở xã hội theo hệ tiêu chuẩn tiệm cận nhà ở thương mại nằm trọn trong quần thể khu đô thị BV Bavella Green Park đã hiện hữu. Dự án gồm 1 tòa chung cư cao 25 tầng với 704 căn hộ, dự kiến khi hoàn thành sẽ đón khoảng ~1.600 cư dân về sinh sống.

Khác với mô hình nhà ở xã hội truyền thống, dự án này được kỳ vọng mang đến trải nghiệm sống hoàn chỉnh ngay từ khi bàn giao nhờ thừa hưởng hệ thống hạ tầng và tiện ích đồng bộ của toàn khu đô thị. Trong bối cảnh Bắc Ninh đang hướng tới mục tiêu phát triển đô thị hiện đại và bền vững, những mô hình như vậy được kỳ vọng sẽ góp phần lấp đầy khoảng trống an cư, đồng thời tạo nền tảng để địa phương tiếp tục thu hút và giữ chân nguồn nhân lực chất lượng cao trong dài hạn.

Ngày 11/5/2026, Sở Xây dựng tỉnh Bắc Ninh đã có văn bản số 3768/SXD-QLN xác nhận 704 căn nhà ở hình thành trong tương lai tại dự án Nhà ở xã hội tại dự án Khu đô thị mới phía Tây Dĩnh Trì, phường Bắc Giang, tỉnh Bắc Ninh (dự án Parc Ville Bắc Giang) đủ điều kiện được bán và cho thuê mua. Đây là dấu mốc quan trọng khẳng định dự án đã hoàn thiện đầy đủ các điều kiện pháp lý cần thiết để chính thức bước vào giai đoạn mở bán. Dự án do BVLand phát triển, theo định hướng kiến tạo không gian sống văn minh, đồng bộ và bền vững cho cộng đồng cư dân.