Nhật Bản cần thời gian thích nghi với quá tải du lịch

Giải thưởng Readers’ Choice Awards của tạp chí Condé Nast Traveler năm nay đã thu hút tổng số 757.109 độc giả tham gia bình chọn. Bên cạnh đó, thủ đô của Nhật Bản cũng đứng đầu danh sách thành phố đáp ứng tiêu chuẩn kỳ nghỉ làm việc tốt nhất thế giới trong năm 2025, theo báo cáo của IWG.

Trong một tuyên bố kèm theo thông báo, Thống đốc Tokyo, bà Yuriko Koike, khẳng định cho rằng sự kết hợp hài hòa giữa văn hóa truyền thống và hiện đại của Tokyo, từ những khu vườn được xây dựng từ thời kỳ Edo (1603-1867), các nhà hàng sushi cho đến manga và anime, là “chìa khóa” tạo nên sức hút của thành phố.

Trong bảng xếp hạng 10 thành phố lớn hàng đầu thế giới (không bao gồm các thành phố của Mỹ), cố đô Kyoto của Nhật Bản đứng thứ hai, theo sau là Cape Town (Nam Phi), Singapore và Seoul (Hàn Quốc). Cuộc khảo sát cũng chọn khách sạn Four Seasons Tokyo, ở quận Otemachi, là khách sạn tốt nhất Nhật Bản và xếp hạng thứ 14 trên toàn cầu.

Theo Tổng cục Du lịch quốc gia Nhật Bản (JNTO), Nhật Bản đã đón hơn 36,8 triệu lượt du khách nước ngoài vào năm 2024, mức cao kỷ lục nhờ đồng Yên yếu và nhu cầu du lịch tăng mạnh sau đại dịch. Chỉ riêng tháng 8 năm nay, Nhật Bản đã đón 3,42 triệu lượt du khách.

Trong khi phần lớn châu Á chật vật thu hút lượng khách du lịch tương đương năm 2019, thì tại Nhật Bản, khách quốc tế chi tiêu 55 tỷ USD, mức cao nhất mọi thời đại. Mọi người không chỉ tìm đến những khu phố rực rỡ ở Tokyo hay những ngôi đền ở Kyoto. Tại thành phố ven biển Kamakura có 170.000 dân, trung bình mỗi ngày cũng có gần 44.000 người ghé thăm, theo Channel NewsAsia.

“Dù ở đâu, ngay cả trong những con phố nhỏ, luôn có người qua lại. Hầu hết là người nước ngoài”, ủy viên hội đồng thành phố Ayako Maekawa, 65 tuổi, cho biết. "Với người dân địa phương, bùng nổ du lịch là nỗi ám ảnh kinh hoàng. Nhiều du khách tụ tập giữa đường để chụp ảnh. Sau rất nhiều tiếng còi xe họ mới chịu di chuyển”.

Chris McMorran, Phó giáo sư nghiên cứu Nhật Bản tại Đại học Quốc gia Singapore, lấy ví dụ về tình trạng giao thông công cộng tại Kyoto. “Mọi người thường phải đợi tới 30 phút để bắt xe buýt về nhà. Những người có sức ảnh hưởng trên mạng xã hội có thể biến bất cứ ngóc ngách nào thành hiện tượng chỉ sau một đêm, thu hút du khách ồ ạt tới địa điểm đó”, ông McMorran nói.

Để giảm bớt tình trạng quá tải, nhiều điểm tham quan đã áp dụng đặt chỗ trực tuyến, loại bỏ tình trạng xếp hàng chờ mua vé và cho phép du khách khám phá các điểm dừng chân khác trong lúc chờ đợi. Một số địa điểm nổi tiếng thì thu phí và giới hạn lượng khách tham quan hàng ngày.

Tại Kyoto, chính quyền đã hạn chế du khách tiếp cận khu Gion nổi tiếng. Tính đến tháng 3, đền Watatsumi ở Nagasaki cấm tất cả khách du lịch vì “hành vi thiếu tôn trọng”. Đường mòn Yoshida lên đỉnh núi Phú Sĩ hiện chỉ đón 4.000 người leo núi mỗi ngày. Du khách phải trả 4.000 Yên và hoàn thành một khóa học ngắn về an toàn và nghi thức...

Thông tin mới nhất, du khách lưu trú qua đêm tại Kyoto sẽ phải đối mặt với mức thuế lưu trú tăng mạnh, có hiệu lực từ ngày 1/3/2026. Cơ cấu thuế sửa đổi, được Bộ trưởng Bộ Nội vụ và Truyền thông Nhật Bản xác nhận vào ngày 3/10 vừa qua, sẽ chứng kiến ​​một số loại thuế tăng tới mười lần so với mức hiện tại.

Mức giá phòng nghỉ sang trọng có thể lên tới 10.000 Yên (66 USD) mỗi đêm, theo SCMP. Trong khi những khách lưu trú tại các nơi nghỉ bình dân có giá phòng dưới 6.000 Yên sẽ phải trả thêm tiền thuế 200 Yên (khoảng 1,30 USD) một đêm.

Thị trưởng Koji Matsui tuyên bố khoản thu bổ sung này sẽ giúp Kyoto phát triển một mô hình du lịch bền vững, mang lại lợi ích cho cả du khách và người dân địa phương. Các quan chức thành phố ước tính khoản thuế mới có thể tăng gần gấp đôi doanh thu hàng năm, từ 5,91 tỷ Yên (40 triệu USD) lên khoảng 12,6 tỷ Yên.

Tuy nhiên, một số người vẫn tỏ ra hoài nghi về tác động của chính sách thuế đối với việc giảm lượng du khách. Nicholas Smith, Giám đốc Holidays Digital tại Thomas Cook, chia sẻ với Euronews Travel: “Trên thực tế, những loại thuế này được tái đầu tư vào chính những yếu tố làm nên sức hấp dẫn của thành phố: bảo tồn văn hóa, giao thông công cộng, vệ sinh và cải thiện công tác quản lý du khách”.

Ông nói thêm rằng du khách đến với những nơi lưu trú cao cấp được thúc đẩy bởi chất lượng. Việc nhận ra rằng những đóng góp của họ có thể mang lại lợi ích cho điểm đến, thậm chí sẽ thu hút họ nhiều hơn chứ không phải ít hơn.

Có thể điều này sẽ phù hợp với mục tiêu đón 60 triệu khách mỗi năm vào năm 2030 do chính phủ Nhật Bản đặt ra. Theo Hội đồng Du lịch và Lữ hành Thế giới, du lịch chiếm 7,3% tổng sản phẩm quốc nội của Nhật Bản vào năm 2024, đồng thời sử dụng gần 9% lực lượng lao động.

Ngoài ra, sự hồi sinh của ngành du lịch có thể là cứu cánh cho vùng nông thôn Nhật Bản. “Nhiều khách sạn được xây dựng như một cách dùng du lịch để phát triển làng quê. Tại đó, các nhân viên làm việc cùng người dân địa phương”, Takuma Furuya, quản lý khách sạn Nipponia Kosuge Village, chia sẻ. Hiện nay, khách sạn này thu về khoảng 30 triệu Yên hàng năm từ du khách nước ngoài.

Trên khắp cả nước, chi tiêu của du khách nước ngoài tăng gấp 5 lần trong 10 năm, vượt qua chất bán dẫn và thép trở thành mặt hàng xuất khẩu lớn thứ hai. Thách thức hiện nay, không chỉ với Nhật Bản mà còn cả thế giới, là tính bền vững.

“Nhật Bản cần thời gian thích nghi với làn sóng du khách, điều chưa từng xảy ra trong 20 - 30 năm qua”, Kazuki Fukui, Phó giáo sư địa lý tại Đại học Ryutsu Keizai, nói. “Cam kết hỗ trợ mạnh mẽ cho sự phát triển du lịch chất lượng tại các điểm đến nông thôn đã được khởi xướng. Mục tiêu là giải quyết những thách thức về nguồn cung lưu trú, nguồn nhân lực và quá tải du lịch tại các thành phố lớn”.