Tiêm chất làm đầy là một thủ thuật thẩm mỹ phổ biến, nhưng việc đưa vật liệu từ bên ngoài vào cơ thể luôn tiềm ẩn nguy cơ biến chứng. Các biểu hiện bất thường có thể xuất hiện ngay sau tiêm, nhưng cũng có trường hợp xuất hiện muộn sau nhiều năm...

Trong 2 tháng gần đây, Khoa Phẫu thuật Tạo hình và Vi phẫu, Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 đã liên tiếp tiếp nhận và điều trị 5 trường hợp áp xe do có tiền sử tiêm chất làm đầy từ nhiều năm trước. Đáng chú ý, các trường hợp đều từng thực hiện tiêm tại cơ sở spa và không xác định rõ nguồn gốc sản phẩm đã sử dụng.

Tại Khoa Phẫu thuật Tạo hình và Vi phẫu, 5 người bệnh nói trên đến khám trong tình trạng sưng đau, viêm và hình thành ổ áp xe tại các vùng mông, ngực từng tiêm chất làm đầy. Khoảng thời gian từ khi thực hiện thủ thuật đến khi xuất hiện biến chứng kéo dài 5 – 10 năm, khiến nhiều người ban đầu không nghĩ tình trạng hiện tại có liên quan đến mũi tiêm thẩm mỹ cũ.

Việc không có đầy đủ thông tin về loại chất đã tiêm, nhà sản xuất hay nguồn gốc sản phẩm cũng gây khó khăn cho bác sĩ khi đánh giá loại chất làm đầy đã tiêm, phạm vi tổn thương và lựa chọn phương án điều trị phù hợp. Theo các bác sĩ, biến chứng muộn ở các bệnh nhân có thể do phản ứng viêm, dị vật hoặc nhiễm trùng quanh vật liệu.

Tương tự, tháng 8 vừa qua, ThS.BS. Nguyễn Phương Thảo, Khoa Da liễu – Thẩm mỹ da Bệnh viện Đại học Y dược TP.HCM, cho biết đã tiếp nhận một trường hợp bị biến chứng do tiêm chất làm đầy ở spa. Nữ bệnh nhân 29 tuổi, được bạn bè giới thiệu tới một spa trên địa bàn thành phố để tiêm chất làm đầy vào vùng rãnh cười ở hai bên mũi má. Sau khi tiêm khoảng 10 phút, chị đã cảm thấy dấu hiệu đau tức vùng tiêm và được nằm nghỉ, chườm mát, theo dõi tại spa vài giờ.

Nhân viên spa trấn an chị rằng đó chỉ là phản ứng hơi quá mức do cơ địa nhạy cảm, chỉ cần nghỉ ngơi một đêm là sẽ ổn. Tuy nhiên, khi về nhà, tình trạng nhói, tức không thuyên giảm mà tại vùng tiêm còn đỏ ran, sưng nề. Sáng ra, thấy vùng đỏ rát trên da lan rộng, thậm chí còn bắt đầu bầm tím cả dưới bọng mắt khiến bệnh nhân hoảng hốt, vội vàng đến bệnh viện.

Sau khi thăm khám, bác sĩ Phương Thảo nhận thấy những vị trí được tiêm chất làm đầy đỏ rát, dưới vùng hốc mắt của bệnh nhân đã xuất hiện dấu hiệu mô da tím tái do bị hoại tử. Nguyên nhân có thể lúc thao tác, kỹ thuật viên ở spa đã tiêm nhầm filler vào lòng mạch hoặc vị trí quá sát các mạch máu lớn gây chèn ép, tắc mạch. 

Khi mạch máu bị tắc, vùng da xung quanh sẽ bị thiếu oxy và chất dinh dưỡng, khiến các tế bào dần chết đi hoại tử. Việc không điều trị kịp thời có thể dẫn đến hậu quả nặng nề như phải phẫu thuật cắt bỏ phần da chết, để lại sẹo xấu vĩnh viễn, thậm chí mù mắt, nguy hiểm đến tính mạng.

Tại bệnh viện, bệnh nhân đã được can thiệp bằng cách tiêm chất giải filler, kết hợp với dùng thuốc giãn mạch, chườm ấm, chăm sóc vùng mô da bị tổn thương và theo dõi sát sao. “Rất may, bệnh nhân tới bệnh viện và được xử trí sớm. Chỉ cần chủ quan, chậm trễ thêm chút nữa thì có nguy cơ bị ảnh hưởng thị lực”, bác sĩ Phương Thảo nói, đồng thời cho biết thêm tháng nào Khoa Da liễu – Thẩm mỹ da Bệnh viện Đại học Y dược TP.HCM cũng tiếp nhận cả chục ca liên quan tiêm filler ở spa gây biến chứng với các mức độ từ nhẹ tới nặng.

Trước đó, một nữ bệnh nhân khác đã phải trải qua hơn 3 tuần nằm điều trị tại Trung tâm Phẫu thuật tạo hình thẩm mỹ và Tái tạo, Bệnh viện Bỏng Quốc gia (Hà Nội). Nguyên nhân là do ba năm trước, chị đến spa của một người quen tiêm chất làm đầy bên hông để có vòng 3 căng tròn. Người này giới thiệu loại filler mà chị được tiêm là loại “xịn” của Thuỵ Sỹ, 7 - 8 năm mới tiêu. Nghe xuôi tai, chị quyết định bỏ ra 100 triệu đồng để tiêm khoảng 100cc chất làm đầy vào mỗi bên.

Chỉ vài ngày sau, chị thấy đau nhức, uống thuốc giảm đau không đỡ, cơ thể khó chịu, vùng da ở mông từ đỏ nhạt chuyển đỏ đậm. Chị quyết định đến Bệnh viện Bỏng quốc gia khám và được chẩn đoán bị viêm. Tuy nhiên, vì sợ ảnh hưởng đến thẩm mỹ nên chị không hút hết chất làm đầy ra mà chỉ xử lý vùng bị viêm. Ba năm sau, bệnh nhân nhập viện với biểu hiện đau, toàn bộ vùng đùi hai bên bị viêm, áp xe, tụ dịch, sưng đỏ. Tình trạng bệnh nhân khi đó đã rất nặng, nguy cơ nhiễm khuẩn huyết cao.

TS.BS. Tống Hải, Phó Giám đốc Trung tâm Phẫu thuật tạo hình thẩm mỹ và Tái tạo, Bệnh viện Bỏng Quốc gia (Hà Nội), cho biết bệnh nhân được chỉ định kháng sinh phổ rộng, phác đồ kháng sinh mạnh nhất, đồng thời phải trải qua 5 lần phẫu thuật để nạo vét, dẫn lưu các ổ áp xe và loại bỏ tối đa chất làm đầy. Theo TS. Hải, các loại filler được tiêm trước đó không đồng nhất, có loại tan nhanh, có loại tồn tại lâu như mỡ nhân tạo, khiến việc xử lý rất khó khăn.

“Biến chứng nguy hiểm nhất của áp xe do chất làm đầy là nhiễm khuẩn huyết, vi khuẩn xâm nhập vào máu, có thể dẫn đến tử vong nếu không điều trị kịp thời. Ngoài ra, tình trạng viêm lan rộng có thể gây hoại tử da, tạo các ổ loét lớn, ảnh hưởng nghiêm trọng đến thẩm mỹ và chức năng”, TS. Hải nhấn mạnh.

Ths. BSNT. Hoàng Ngọc Huỳnh, Khoa Phẫu thuật Tạo hình và Vi phẫu, Bệnh viện Trung ương Quân đội 108, cũng khuyến cáo: “Người bệnh không nên cho rằng đã tiêm chất làm đầy từ nhiều năm trước thì hoàn toàn không còn nguy cơ biến chứng. Khi tại vị trí từng tiêm xuất hiện sưng, nóng, đỏ, đau, khối bất thường, chảy dịch hoặc mủ, cần đi khám sớm tại cơ sở y tế chuyên khoa”.

Đồng thời, người từng tiêm chất làm đầy cần chủ động thông báo với bác sĩ về tiền sử thẩm mỹ, kể cả khi thủ thuật đã thực hiện từ nhiều năm trước. Những thông tin như thời điểm tiêm, vị trí tiêm, loại sản phẩm và cơ sở thực hiện có giá trị quan trọng trong quá trình chẩn đoán và điều trị.

Theo các bác sĩ, làm đẹp là nhu cầu chính đáng của phụ nữ. Tuy nhiên, khi thực hiện thủ thuật tiêm chất làm đầy, người dân cần đến cơ sở y tế được phép và để người có chuyên môn thực hiện thủ thuật. Người dân cần tìm hiểu rõ sản phẩm trước khi tiêm, không sử dụng sản phẩm không rõ nguồn gốc. Đồng thời, luôn lưu giữ thông tin về sản phẩm, thời điểm, vị trí tiêm và cơ sở thực hiện để cung cấp cho bác sĩ khi cần.