Quy trình các bước hiệp thương giới thiệu người ứng cử

Sáng ngày 15/11/2025, tại Hội nghị toàn quốc quán triệt Chỉ thị của Bộ Chính trị, triển khai công tác bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch, Tổng Thư ký Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam Nguyễn Thị Thu Hà đã trình bày Quy trình các bước hiệp thương lựa chọn, giới thiệu người ứng cử đại biểu Quốc hội, người ứng cử đại biểu Hội đồng nhân dân và việc tổ chức hội nghị lấy ý kiến cử tri.

Theo bà Nguyễn Thị Thu Hà, hội nghị hiệp thương sẽ được tiến hành ba lần. Hội nghị hiệp thương lần thứ nhất ở mỗi cấp được tổ chức từ ngày 1 - 10/12/2025. Hội nghị hiệp thương lần thứ hai tổ chức từ ngày 2 - 3/2/2026.  Hội nghị hiệp thương lần thứ ba tổ chức từ ngày 9 - 20/2/2026.

CHUẨN BỊ ĐIỀU KIỆN ĐỂ CÁC HỘI NGHỊ HIỆP THƯƠNG DIỄN RA ĐÚNG TIẾN ĐỘ

Thời gian hiệp thương được điều chỉnh sớm hơn so với các nhiệm kỳ bầu cử trước để bảo đảm thống nhất với ngày bầu cử là ngày 15/3/2026. Trong đó, lưu ý thời gian tổ chức Hội nghị hiệp thương lần thứ hai chỉ trong 2 ngày (từ ngày 2 - 3/2/2026), thời gian Hội nghị Hiệp thương lần thứ ba sẽ trùng với thời gian nghỉ Tết cổ truyền của dân tộc (từ ngày 22/12/2025 đến ngày 4/1/2026 âm lịch).

Do đó, các tổ chức bầu cử ở trung ương và địa phương, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam các cấp và các cơ quan, tổ chức, đơn vị phải phối hợp thật chặt chẽ, chủ động chuẩn bị chu đáo các điều kiện bảo đảm để các hội nghị diễn ra đúng tiến độ và đúng quy định.

Bà Nguyễn Thị Thu Hà cho biết giữa các hội nghị hiệp thương có điều chỉnh cơ cấu, thành phần ở Trung ương (với các đại biểu Quốc hội ở Trung ương có điều chỉnh giữa các hội nghị lần thứ nhất, lần thứ hai, lần thứ ba và do Ủy ban Thường vụ Quốc hội điều chỉnh cơ cấu); ở địa phương, sau Hội nghị hiệp thương lần 1, Thường trực Hội đồng nhân dân sẽ điều chỉnh cơ cấu. Điều này được quy định trong điều 51 của Luật Bầu cử.

Đối với việc chủ trì các hội nghị hiệp thương, hội nghị hiệp thương ở Trung ương đối với người ứng cử đại biểu Quốc hội do Đoàn Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam triệu tập và chủ trì thực hiện.

Hội nghị hiệp thương ở địa phương đối với người ứng cử đại biểu Quốc hội do Ban Thường trực Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cấp tỉnh triệu tập, chủ trì và thực hiện.

Hội nghị hiệp thương đối với người ứng cử đại biểu Hội đồng nhân dân mỗi cấp do Ban Thường trực Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cùng cấp triệu tập, chủ trì và thực hiện.

ĐẢM BẢO SỐ DƯ CẦN THIẾT

Đối với các tổ chức thành viên của Mặt trận Tổ quốc cấp tỉnh, cấp xã, Ban Thường trực Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam các cấp phải căn cứ điều lệ của Mặt trận Tổ quốc để rà soát, xác định các tổ chức thành viên của cấp mình sau sắp xếp, sáp nhập, đảm bảo đầy đủ, đúng quy định. 

Bà Nguyễn Thị Thu Hà cho biết thêm tại kỳ bầu cử Quốc hội lần này, Ban Thường trực Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam các cấp so với nhiệm kỳ trước đã được cơ cấu, thành phần, số lượng khác so với nhiệm kỳ trước và được thực hiện theo Quy định số 301-QĐ/TW ngày 9/6/2025 của Ban Bí thư về chức năng, nhiệm vụ, tổ chức bộ máy Cơ quan Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cấp tỉnh, cấp xã. 

Đối với đại diện Ban Thường trực Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cấp xã trực thuộc tham dự Hội nghị hiệp thương ở tỉnh, thành phố phải bao gồm đại diện của tất cả các xã, phường, đặc khu trên địa bàn tỉnh, thành phố.

Về số dư người ứng cử, tại cả ba hội nghị hiệp thương đều phải bảo đảm số dư cần thiết; trong đó, đến hội nghị hiệp thương lần thứ ba, danh sách giới thiệu người ứng cử đại biểu Quốc hội phải đảm bảo có số dư lớn hơn số dư theo quy định.

Ngoài ra, bà Nguyễn Thị Thu Hà cũng lưu ý về việc tổ chức hội nghị giới thiệu người ứng cử tại cơ quan, tổ chức, đơn vị và hội nghị lấy ý kiến nhận xét, tín nhiệm của cử tri nơi cư trú. Hội nghị lấy ý kiến cử tri tại nơi cư trú là hội nghị quan trọng, là tiền đề để báo cáo kết quả tại hội nghị hiệp thương lần thứ ba.

Kinh nghiệm từ các cuộc bầu cử lần trước, hệ thống Mặt trận Tổ quốc Việt Nam các cấp cần nắm thật chắc các văn bản hướng dẫn, bám sát vào đó để thực hiện một cách cẩn thận, chắc chắn. Công việc nhiều, phải qua nhiều khâu, nhiều quy trình, giai đoạn, liên quan chặt chẽ với nhau; vì vậy, phải xây dựng kế hoạch, lịch trình, nội dung thực hiện thật chi tiết, đề ra công việc từng ngày, từng tuần phải hoàn thành.

Cùng với đó, cần tăng cường công phối hợp giữa các tổ chức bầu cử trung ương và địa phương, các cơ quan, tổ chức, đơn vị với Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam các cấp trong việc tổ chức các hội nghị hiệp thương, hội nghị giới thiệu người ứng cử, hội nghị cử tri để việc thực hiện được thông suốt, thống nhất, bảo đảm đúng quy định và tiến độ bầu cử.

Thời gian qua, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam đã thực hiện nhiều giải pháp chuyển đổi số trong công tác hiệp thương cũng như công tác bầu cử. Đến thời điểm này, Mặt trận đã hoàn thiện một số nội dung như: Xây dựng chuyên trang bầu cử trên cổng "Mặt trận số"; xây dựng phần mềm tiếp nhận 24/7 ý kiến của cử tri, nhân dân và hệ thống Mặt trận Tổ quốc các cấp liên quan để bầu cử; xây dựng phầm mềm kết nối, chia sẻ thông tin với hệ thống bầu cử Quốc gia; xây dựng sổ tay điện tử hướng dẫn công tác bầu cử.