Sâm Ngọc Linh, một loại dược liệu quý hiếm được mệnh danh là "Quốc bảo Việt Nam", không chỉ có giá trị dược học cao mà còn mang lại tiềm năng kinh tế lớn…

Hội thảo khoa học quốc tế "Sâm Ngọc Linh - Từ sản phẩm quốc gia tới thương hiệu toàn cầu" do UBND thành phố tổ chức vào ngày 02/8 tại Đà Nẵng đã mở ra nhiều cơ hội và thách thức trong việc phát triển và thương mại hóa loại dược liệu này. Hội thảo đã thu hút sự tham gia của hơn 200 đại biểu, bao gồm các chuyên gia, nhà khoa học, doanh nghiệp và đại diện các tổ chức trong nước và hơn 60 đại biểu đến từ các tổ chức quốc tế.

Báo cáo đề dẫn Hội thảo cho biết: Sâm Ngọc Linh, với tên khoa học là Panax vietnamensis Ha et Grushv., được phát hiện vào năm 1973 tại vùng núi Ngọc Linh (tỉnh Quảng Nam cũ), là một trong những loài sâm quý hiếm nhất thế giới. Với điều kiện sinh thái đặc thù, Sâm Ngọc Linh chứa 126 hợp chất, trong đó có 87 hợp chất saponin, tạo nên giá trị dược học đặc biệt. Những hợp chất này không chỉ giúp tăng cường sức khỏe mà còn có khả năng phòng ngừa và hỗ trợ điều trị nhiều bệnh lý..,

Đà Nẵng, với diện tích hơn 11.800 km2 và dân số trên 3,1 triệu người, đã trở thành trung tâm phát triển Sâm Ngọc Linh lớn nhất cả nước. Với điều kiện tự nhiên thuận lợi, Đà Nẵng đã phát triển vùng trồng Sâm Ngọc Linh rộng khoảng 1.500 ha.

Cùng với đó, nhiều cơ sở nghiên cứu và doanh nghiệp đã được thành lập để nghiên cứu, sản xuất và chế biến dược liệu này. Đặc biệt, việc cấp Chứng nhận đăng ký chỉ dẫn địa lý cho sản phẩm sâm củ gắn với chỉ dẫn địa lý Ngọc Linh đã tạo điều kiện thuận lợi cho việc bảo vệ và phát triển thương hiệu Sâm Ngọc Linh.

Phát biểu tại khai mạc Hội thảo, ông Hồ Quang Bửu, Phó Chủ tịch UBND thành phố Đà Nẵng, nhấn mạnh: Thành phố Đà Nẵng rất mong muốn lắng nghe ý kiến tâm huyết, những đề xuất thiết thực từ các chuyên gia, nhà khoa học và quý vị đại biểu nhằm phát triển vùng nguyên liệu gắn với công nghiệp chế biến dược liệu tại Đà Nẵng, đặc biệt là sâm Ngọc Linh. Những ý kiến này sẽ là cơ sở quan trọng để thành phố nghiên cứu, hoạch định chính sách và tổ chức triển khai hiệu quả các chương trình phát triển sâm Ngọc linh và dược liệu trong thời gian tới.

Ông Bửu đề nghị các đại biểu tập trung trao đổi, thảo luận hướng đến bốn mục tiêu trọng tâm sau: Thứ nhất, đánh giá toàn diện thực trạng, tiềm năng, thách thức, cơ chế chính sách và các kết quả nghiên cứu về sâm Ngọc Linh, dược liệu.

Thứ hai, trao đổi, chia sẻ kinh nghiệm giữa các nhà quản lý, nhà khoa học, doanh nghiệp trong nước và quốc tế; đề xuất giải pháp phát triển vùng nguyên liệu, chế biến sâu, hướng đến xuất khẩu và triển khai hiệu quả các đề án liên quan.

Thứ ba, thúc đẩy liên kết Nhà nước – nhà khoa học – doanh nghiệp, kết hợp mở rộng hợp tác quốc tế, hình thành chuỗi giá trị từ nghiên cứu đến sản xuất, chế biến và thương mại hóa.

Thứ tư, tăng cường xúc tiến đầu tư, chuyển giao công nghệ, mở rộng thị trường, phát huy hiệu quả tiềm năng, lợi thế dược liệu của thành phố.

Hội thảo đã tạo ra diễn đàn trao đổi khoa học, chia sẻ kinh nghiệm và đề xuất các giải pháp phát triển Sâm Ngọc Linh. Các chuyên gia quốc tế từ Trung Quốc và Hàn Quốc đã chia sẻ kinh nghiệm trong việc xây dựng chuỗi giá trị ngành nhân sâm, tiêu chuẩn hóa chất lượng và phát triển thị trường xuất khẩu. Những kinh nghiệm này sẽ là cơ sở quan trọng để Việt Nam phát triển Sâm Ngọc Linh theo hướng hội nhập quốc tế.

Hội thảo cũng tập hợp 25 bài tham luận của các nhà quản lý, nhà khoa học, chuyên gia, viện nghiên cứu, trường đại học và doanh nghiệp trong nước và quốc tế, phản ánh tương đối toàn diện những kết quả nghiên cứu mới về bảo tồn nguồn gen, công nghệ sinh học, công nghệ chế biến, tiêu chuẩn hóa chất lượng, phát triển sản phẩm, sở hữu trí tuệ, chuyển đổi số, truy xuất nguồn gốc, xây dựng chuỗi giá trị và phát triển thị trường đối với Sâm Ngọc Linh và các dược liệu có giá trị của Việt Nam. Đây là nguồn tư liệu khoa học quan trọng phục vụ nghiên cứu, đào tạo, hoạch định chính sách và phát triển ngành dược liệu trong thời gian tới. 

Bên cạnh đó, tài liệu Hội thảo còn có bản tóm tắt “Kết quả nhiệm vụ khoa học và công nghệ về Sâm Ngọc Linh, dược liệu thành phố Đà Nẵng giai đoạn 2010 – 2026”, giới thiệu những kết quả nổi bật của các đề tài, dự án khoa học và công nghệ cấp quốc gia, cấp tỉnh và cấp thành phố trong lĩnh vực dược liệu đã được triển khai, nghiệm thu trên địa bàn tỉnh Quảng Nam trước đây và thành phố Đà Nẵng hiện nay. Tài liệu là nguồn thông tin tham khảo phục vụ công tác quản lý, nghiên cứu, chuyển giao công nghệ, đồng thời góp phần lan tỏa những thành tựu khoa học và công nghệ trong phát triển dược liệu của thành phố Đà Nẵng.

Một trong những mục tiêu quan trọng của hội thảo cần đạt được là tăng cường hợp tác giữa các nhà khoa học, doanh nghiệp và chính quyền địa phương trong lĩnh vực nghiên cứu, sản xuất và thương mại hóa Sâm Ngọc Linh. Việc ký kết hợp tác nghiên cứu, sản xuất và thương mại hóa sản phẩm Sâm Ngọc Linh với các đối tác trong nước và quốc tế đã mở ra nhiều cơ hội phát triển cho ngành dược liệu Việt Nam.

Kết quả của Hội thảo không chỉ dừng lại ở việc hoàn thiện cơ sở khoa học và thực tiễn phục vụ xây dựng cơ chế, chính sách phát triển Sâm Ngọc Linh mà còn thúc đẩy hợp tác nghiên cứu, đổi mới sáng tạo và chuyển giao công nghệ. Những khuyến nghị của Hội thảo sẽ là cơ sở quan trọng để thành phố Đà Nẵng và các cơ quan liên quan xây dựng các chương trình, nhiệm vụ khoa học và công nghệ, thu hút đầu tư, phát triển vùng nguyên liệu và công nghiệp chế biến.

Với sự đầu tư và hợp tác đúng đắn, Sâm Ngọc Linh sẽ trở thành một thương hiệu toàn cầu, góp phần nâng cao vị thế của Việt Nam trên bản đồ dược liệu thế giới. Hội thảo khoa học quốc tế tại Đà Nẵng đã mở ra một chương mới cho Sâm Ngọc Linh, hứa hẹn mang lại nhiều thành tựu và cơ hội phát triển trong tương lai.