Trong bối cảnh tiêu chuẩn sống ngày càng đề cao tiện nghi, an toàn và hiệu quả vận hành, nhà thông minh đang chuyển nhanh từ thử nghiệm sang ứng dụng thực tế. Từ hệ sinh thái giải pháp đến việc tích hợp sâu hơn công tắc ổ cắm tới hiệu quả năng lượng và phát triển bền vững…

Ổ cắm thông minh là cách đơn giản nhất để đưa các thiết bị điện truyền thống bước vào hệ sinh thái nhà thông minh. Chỉ cần cắm thiết bị vào một ổ cắm thông minh, người dùng có thể bật hoặc tắt nguồn từ xa, thiết lập lịch hoạt động tự động hoặc điều khiển bằng giọng nói thông qua các trợ lý ảo.

Về bản chất, theo trang tin tức công nghệ Wired, ổ cắm thông minh đóng vai trò trung gian giữa ổ điện trên tường và thiết bị điện. Sau khi được cắm vào nguồn điện, người dùng kết nối thiết bị cần điều khiển với ổ cắm thông minh. Thông qua mạng wifi gia đình, thiết bị này có thể được quản lý bằng ứng dụng, lịch trình tự động hoặc điều khiển bằng giọng nói khi kết hợp với loa thông minh.

Song song, một số ổ cắm thông minh còn hỗ trợ theo dõi mức tiêu thụ điện năng. Đây là tính năng hữu ích với những người muốn biết thiết bị nào đang tiêu thụ nhiều điện nhất hoặc muốn tối ưu thời gian sử dụng các thiết bị công suất lớn nhằm tiết kiệm chi phí.

Như vậy, khi sử dụng đúng mục đích, đây là một trong những khoản đầu tư có chi phí thấp nhưng mang lại hiệu quả rõ rệt trong việc xây dựng hệ thống nhà thông minh. Người dùng có thể dễ dàng tự động hóa việc bật tắt đèn, quản lý thiết bị từ xa, thiết lập lịch hoạt động hoặc theo dõi mức tiêu thụ điện năng mà không cần thay thế toàn bộ thiết bị hiện có.

Mới đây, Xiaomi vừa chính thức công bố phiên bản mới của hệ thống ổ cắm điện Track Power, lần này là với màu sắc Frost Snow White thanh lịch. Mẫu sản phẩm mới vẫn giữ nguyên cấu hình kỹ thuật và mức giá như phiên bản màu xám Deep Space đã ra mắt trước đó, cho thấy Xiaomi tiếp tục duy trì chính sách giá cạnh tranh trong phân khúc thiết bị điện gia dụng thông minh.

Điểm nổi bật của hệ thống ổ cắm điện Track Power nằm ở khả năng xử lý tổng công suất lên đến 8.000W. Với mỗi bộ chuyển đổi có thể hoạt động ở mức công suất 2.500W, sản phẩm này đặc biệt phù hợp với các hộ gia đình hiện đại sử dụng nhiều thiết bị điện công suất cao cùng lúc như nồi cơm điện, máy pha cà phê, lò vi sóng hoặc nồi chiên không dầu.

Xiaomi cung cấp tùy chọn từ ba đến năm bộ chuyển đổi tùy thuộc vào chiều dài của thanh track, đồng thời cho phép người dùng mua thêm bộ chuyển đổi riêng lẻ nếu cần mở rộng sử dụng. Bên cạnh hiệu năng mạnh mẽ, track điện được trang bị hệ thống cửa bảo vệ tự động đóng lại khi bộ chuyển đổi bị tháo ra, nhằm ngăn trẻ em tiếp xúc với các đầu nối điện và hạn chế bụi bẩn xâm nhập.

Đáp ứng các nhu cầu sử dụng đa dạng, Xiaomi cung cấp ba loại bộ chuyển đổi cho hệ thống này. Đầu tiên là bộ ổ cắm tiêu chuẩn 10A phù hợp với hầu hết các thiết bị gia dụng thông thường. Thứ hai là ổ cắm thông minh 10A có khả năng giám sát điện năng và điều khiển từ xa qua ứng dụng hoặc bằng giọng nói. Cuối cùng là mô-đun sạc nhanh phục vụ cho các thiết bị di động như smartphone, máy tính bảng hoặc tai nghe Bluetooth không dây.

Tiếp cận từ góc nhìn khác, với thị trường nhà thông minh, việc phụ thuộc vào máy chủ đám mây (cloud) của nhà sản xuất luôn là rào cản lớn đối với quyền riêng tư và tính ổn định. Mới đây, thương hiệu IoTorero (thuộc Athom Technology) của Trung Quốc đã tạo nên một bước ngoặt khi chính thức nhận chứng chỉ "Works with Home Assistant" cho loạt thiết bị của mình.

Điểm khác biệt lớn nhất giúp IoTorero ghi điểm với cộng đồng công nghệ là việc cài đặt sẵn phần mềm ESPHome ngay từ khi xuất xưởng, cho phép thiết bị vận hành hoàn toàn trong mạng nội bộ. Nhờ đó, thiết bị sẽ không bị biến thành "cục gạch" nếu nhà sản xuất ngừng duy trì dịch vụ đám mây. Các lệnh điều khiển được thực thi ngay lập tức trong mạng nội bộ mà không cần gửi dữ liệu đi xa. Dữ liệu sinh hoạt của người dùng không bị gửi lên máy chủ bên thứ ba...

Hiện tại, các thiết bị IoTorero đạt chứng chỉ bao gồm ổ cắm thông minh (smart plug), rơ-le thông minh, rơ-le mở cửa gara và ổ cắm tường. Mức giá của các sản phẩm này được đánh giá là cực kỳ cạnh tranh trên thị trường quốc tế. Người dùng có thể tìm mua các sản phẩm này thông qua trang web chính thức của nhà sản xuất hoặc các nền tảng thương mại điện tử như AliExpress.

Tại Việt Nam những năm gần đây, một số doanh nghiệp cũng đầu tư vào nghiên cứu, phát triển và mở rộng danh mục công tắc ổ cắm thông minh nhằm đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của thị trường. Danh mục sản phẩm được phát triển để phục vụ nhiều nhóm khách hàng khác nhau, đồng thời đáp ứng những kỳ vọng ngày càng cao về trải nghiệm nhà thông minh, tính tiện nghi và mức độ an toàn điện.

Trong khuôn khổ sự kiện "Kiến tạo cuộc sống hiện đại với sự tiện nghi, an toàn và bền vững" mới đây, ABB giới thiệu sáu dòng công tắc, ổ cắm mới gồm Acus, Velet, Zita, Mayple, Velet120 và Mayple120. Danh mục mới trải rộng từ phân khúc phổ thông đến cao cấp, hướng tới các dự án nhà ở, khách sạn và công trình thương mại.

Đáng chú ý, thay vì chỉ cung cấp một nhóm thiết bị riêng lẻ, ABB hướng tới hệ sinh thái bao phủ từ nguồn điện, phân phối và bảo vệ điện đến các thiết bị sử dụng cuối cùng. Đây là hướng đi phù hợp với sự phát triển của các công trình nhà thông minh, nơi hệ thống điện không còn vận hành độc lập mà được kết nối với các nền tảng quản lý năng lượng, chiếu sáng, điều hòa không khí và kiểm soát môi trường.

Trong danh mục công nghệ toàn cầu, ABB đang đẩy mạnh các giải pháp dựa trên nền tảng KNX, quản lý năng lượng và tự động hóa tòa nhà. Chẳng hạn, ABB Tenton 2.0 tích hợp khả năng điều khiển phòng, đo nhiệt độ, độ ẩm và CO₂, đồng thời có thể kết nối với hệ sinh thái ClimaECO nhằm tối ưu sự thoải mái và hiệu quả sử dụng năng lượng.

Ở cấp độ tòa nhà, ABB phát triển các giải pháp kết nối hệ thống HVAC, chiếu sáng, che nắng và quản lý năng lượng thành một hệ thống thống nhất. Cách tiếp cận này giúp các công trình chuyển từ mô hình vận hành phân tán sang mô hình quản lý dựa trên dữ liệu, qua đó cải thiện hiệu quả năng lượng và trải nghiệm người sử dụng.

Có thể thấy, đằng sau những thiết bị tưởng như nhỏ bé này là một xu hướng lớn hơn: khi công trình hiện đại ngày càng được số hóa, các thiết bị điện ở điểm cuối cũng cần sẵn sàng kết nối với một hệ sinh thái thông minh. Một công tắc hiện đại có thể không chỉ thực hiện thao tác bật/tắt mà còn trở thành một điểm giao tiếp giữa người dùng và hệ thống điều khiển của cả tòa nhà.