Tăng xuất khẩu sang Nhật: Cần phá thế bất lợi cho doanh nghiệp Việt

Chiều 15/11/2022, Trung tâm Xúc tiến Thương mại và Đầu tư TP.HCM (ITPC) phối hợp Thương vụ Việt Nam tại Osaka (Nhật Bản) tổ chức hội nghị kết nối giao thương giữa doanh nghiệp Việt Nam với các doanh nghiệp nhập khẩu Osaka, nhằm hỗ trợ doanh nghiệp Việt Nam tìm kiếm đối tác, mở rộng cơ hội xuất khẩu hàng hóa sang Nhật Bản

Bà Quyền Thị Thúy Hà, Trưởng chi nhánh Thương vụ Việt Nam tại Osaka, cho biết hiện tại thị trường Nhật Bản đang có xu hướng tìm nguồn cung cấp thay thế rất nhiều sản phẩm mà trước đến nay họ chủ yếu nhập từ Trung Quốc. Khu vực mà các nhập khẩu Nhật Bản hướng đến là các nước Đông Nam Á, trong đó có Việt Nam.

Các doanh nghiệp tại Nhật Bản cũng đang tìm kiếm các nguồn cung về nông sản, trái cây, thực phẩm chế biến, các sản phẩm từ bún gạo, thủy sản, các sản phẩm như đồ thủ công mỹ nghệ, đồ dùng đựng thực phẩm và các sản phẩm bán trong cửa hàng tạp hóa…

Tuy nhiên, hiện hàng hoá Việt Nam xuất khẩu sang Nhật gặp nhiều khó khăn, bất lợi.

Cụ thể, bà Hà cho rằng nhiều nông sản và thực phẩm chế biến Việt Nam xuất khẩu sang Nhật Bản mới chỉ phục vụ cho cộng đồng người Việt tại Nhật, chưa mở rộng tiếp cận người tiêu dùng Nhật Bản.

Ngoài ra, các doanh nghiệp Việt đang phải cạnh tranh về giá với các sản phẩm tương đồng của Trung Quốc tại thị trường Nhật Bản. Trong khi các doanh nghiệp Trung Quốc có bề dày kinh nghiệm về sản xuất hàng tiêu dùng giá rẻ, hầu hết doanh nghiệp Việt mới chỉ đầu tư nhà máy thời gian ngắn, tỷ lệ khấu hao tài sản cao, ít lợi thế về nhân công nên giá thành cao hơn.

Chia sẻ thêm về những khó khăn, ông Nguyễn Phúc Khoa, Phó Chủ tịch Hội Lương thực thực phẩm TP.HCM, cho biết xuất phát từ tập quán thương mại, hầu hết nhà nhập khẩu Nhật Bản chỉ ưu tiên nhập sản phẩm và phân phối dưới tên thương hiệu Nhật Bản. Điều này khiến các doanh nghiệp xuất khẩu Việt Nam không quảng bá được thương hiệu riêng và gia tăng giá trị trên sản phẩm.

Ngoài ra, Nhật Bản có những yêu cầu rất khắt khe về tiêu chuẩn chất lượng cũng như quy chuẩn kỹ thuật mà rất ít doanh nghiệp Việt Nam đáp ứng được.

Gỡ bỏ những bất lợi trên, theo bà Hà, nếu doanh nghiệp xuất khẩu chỉ hướng tới nhóm khách hàng người Việt tại Nhật thì rất nhanh chóng đạt đến độ bão hòa. Để gia tăng xuất khẩu hàng hoá vào Nhật, các doanh nghiệp cần biết các hệ thống phân phối tại Nhật không nhập khẩu trực tiếp từ nhà xuất khẩu mà thông qua 2 tầng đại lý và yêu cầu đáp ứng các tiêu chuẩn chất lượng rất khắt khe.

Còn theo ông Khoa, thế mạnh của hàng thực phẩm Việt Nam hiện nay tại Nhật vẫn là rau quả và thuỷ sản. Để tăng kim ngạch xuất khẩu các mặt khác, doanh nghiệp Việt cần phải nâng cao năng lực đáp ứng các tiêu chuẩn của thị trường, xây dựng được thương hiệu mạnh và chủ động tìm kiếm thị trường, kiếm khách hàng phù hợp.

Số liệu từ Cục Thống kê TP.HCM cho thấy, trong 10 tháng năm 2022, kim ngạch xuất khẩu hàng hóa của doanh nghiệp TP.HCM sang thị trường Nhật Bản đạt hơn 2,42 tỷ USD, tăng 24% so với cùng kỳ năm trước. Nhật Bản là thị trường xuất khẩu lớn thứ 3 của các doanh nghiệp thành phố.