Tháo gỡ những “điểm nghẽn” pháp luật về nông nghiệp và môi trường

Dưới sự điều hành của Phó Chủ tịch Quốc hội Lê Minh Hoan, Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Trần Đức Thắng đã trình bày Tờ trình dự án Luật, nhấn mạnh vào việc thể chế hóa các Nghị quyết, Kết luận của Bộ Chính trị, đặc biệt là chủ trương sắp xếp tổ chức bộ máy, chính quyền địa phương hai cấp.

Dự án Luật này bao gồm 17 điều, trong đó 15 điều sửa đổi, bổ sung 15 luật, cùng 2 điều quy định về hiệu lực thi hành và điều khoản chuyển tiếp. Các luật được sửa đổi, bổ sung bao gồm: Luật Bảo vệ môi trường, Luật Bảo vệ và kiểm dịch thực vật, Luật Chăn nuôi, Luật Đa dạng sinh học, Luật Đê điều, Luật Đo đạc và bản đồ, Luật Khí tượng thủy văn, Luật Lâm nghiệp, Luật Phòng, chống thiên tai, Luật Tài nguyên nước, Luật Tài nguyên, môi trường biển và hải đảo, Luật Thú y, Luật Thủy lợi, Luật Thủy sản, và Luật Trồng trọt.

Một trong những điểm nổi bật của dự án Luật là việc tập trung vào ba nhóm nội dung lớn.

Thứ nhất, về sắp xếp tổ chức bộ máy, phân quyền và phân định thẩm quyền khi tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp, dự án thực hiện theo đúng quy định của Nghị quyết số 190/2025/QH15. Cụ thể, sửa đổi, bổ sung 67 điều tại 14 luật để phân định thẩm quyền trong quản lý nhà nước và 112 điều tại 14 luật về phân quyền các nhiệm vụ của Chính phủ, Thủ tướng cho Bộ trưởng, và từ Bộ trưởng cho Ủy ban nhân dân cấp tỉnh hoặc Chủ tịch UBND cấp tỉnh.

Thứ hai, về cắt giảm và đơn giản hóa điều kiện đầu tư kinh doanh, thủ tục hành chính, dự án Luật sửa đổi, bổ sung 75 điều tại 11 luật, bãi bỏ các điều kiện đầu tư kinh doanh ở 26 điều của 8 luật, và điều chỉnh 49 điều tại 9 luật nhằm tạo lập môi trường kinh doanh thuận lợi, công bằng, lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm.

Thứ ba, về xử lý các “điểm nghẽn” do quy định pháp luật, Chính phủ xác định 20 điểm nghẽn tại 9 luật cần được xử lý ngay trong năm 2025, gồm 5 điểm đã có chỉ đạo của cấp có thẩm quyền và 15 điểm được địa phương kiến nghị. Một số nội dung đáng chú ý như: Luật Thú y, miễn công bố hợp quy trong quản lý chất lượng thuốc thú y; Luật Bảo vệ và kiểm dịch thực vật, cho phép nhập cây mang bầu đất theo quy định của Chính phủ; Luật Trồng trọt, bãi bỏ quy định về tầng đất mặt của đất chuyên trồng lúa nước, bổ sung quy định về quản lý cơ sở đóng gói.

Bộ trưởng Trần Đức Thắng khẳng định: “Dự án Luật không chỉ tập trung vào các nhóm nội dung trên mà còn sửa đổi, bổ sung một số quy định để bảo đảm tính thống nhất với các luật mới ban hành như Luật Thanh tra, Luật sửa đổi, bổ sung Luật Tiêu chuẩn và quy chuẩn kỹ thuật, hay các dự án Luật đang trình Quốc hội tại kỳ họp thứ 10 như Luật Địa chất và Khoáng sản, Luật Quy hoạch, Luật Đầu tư”.

Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường Nguyễn Thanh Hải tán thành với sự cần thiết ban hành dự án Luật theo trình tự, thủ tục rút gọn. Ủy ban đồng tình với việc dự thảo Luật đã sửa đổi, bổ sung các quy định liên quan đến ba nhóm nội dung lớn: phân cấp, phân quyền; cắt giảm điều kiện đầu tư, thủ tục hành chính; và xử lý 20 “điểm nghẽn” pháp lý trong 15 luật được sửa đổi.

Trong bối cảnh này, việc phân cấp mạnh cho địa phương được nhấn mạnh, đặc biệt trong thẩm quyền cấp, cấp lại và thu hồi Giấy chứng nhận đủ điều kiện sản xuất thức ăn chăn nuôi, bảo đảm phù hợp với Kết luận số 183-KL/TW của Bộ Chính trị. Đồng thời, cần làm rõ biện pháp thay thế khi bãi bỏ thủ tục công bố hợp quy thuốc thú y, cũng như tác động đến việc kiểm soát chất lượng thuốc sau lưu hành.