Trái phiếu chính phủ Trung Quốc nằm ngoài xu hướng bán tháo trái phiếu chính phủ toàn cầu kể từ khi xung đột Mỹ - Iran nổ ra, trở thành một “hầm trú ẩn” cho các nhà đầu tư tìm kiếm sự an toàn...

Vị thế này của trái phiếu chính phủ Trung Quốc được cho là đến từ sự vững vàng của nền kinh tế lớn thứ hai thế giới trước giá năng lượng tăng vọt và áp lực lạm phát leo thang.

Từ cuối tháng 2 tới nay, lợi suất trái phiếu chính phủ kỳ hạn 10 năm của Trung Quốc giảm nhẹ xuống còn 1,81%. Trong khi đó, lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm đã tăng 0,38 điểm phần trăm lên 4,34%, và lợi suất trái phiếu chính phủ Anh đã tăng vọt 0,7 điểm phần trăm. Lợi suất trái phiếu giảm phản ánh giá trái phiếu tăng, và ngược lại.

Các nhà đầu tư đang đặt cược rằng Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed), Ngân hàng Trung ương Anh (BOE) và Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) sẽ buộc phải duy trì lãi suất ở mức cao hơn dự kiến để chống lại áp lực lạm phát do giá dầu thô và khí đốt tăng. Trái lại, Trung Quốc sẽ tương đối “miễn nhiễm” với cú sốc giá năng lượng nhờ vào cơ cấu năng lượng có khả năng chống chịu tốt và mức lạm phát rất thấp trước xung đột.

Ngoài ra, nhu cầu từ các nhà đầu tư trong nước ở Trung Quốc - những người bị hạn chế trong việc tìm kiếm các lựa chọn đầu tư thay thế ở nước ngoài do chính sách kiểm soát vốn của Bắc Kinh - cũng đã giúp trái phiếu chính phủ Trung Quốc không bị cuốn vào làn sóng bán tháo toàn cầu.

Ông Jason Pang, một nhà quản lý danh mục đầu tư cấp cao tại công ty JPMorgan Asset Management, nói với tờ báo Financial Times: "Trái phiếu chính phủ Trung Quốc mang lại cho các nhà đầu tư như chúng tôi một lựa chọn đầu tư không chịu ảnh hưởng của biến động giá các tài sản khác”.

Trái phiếu Trung Quốc đang trụ vững bất chấp một đợt tăng giá kéo dài đã đẩy lợi suất từ mức hơn 4,7% vào đầu năm 2014 xuống khoảng 1,6% vào đầu năm ngoái. Đợt tăng giá đó của trái phiếu chính phủ Trung Quốc đã khiến Ngân hàng Trung ương Trung Quốc (PBOC) cảnh báo rằng một cú đảo chiều có thể đe dọa sự ổn định tài chính.

Châu Âu và phần lớn khu vực châu Á phụ thuộc vào năng lượng nhập khẩu nên bị các nhà đầu tư coi là dễ chịu tổn thương trước sự leo thang của giá dầu. Trái lại, cơ cấu năng lượng tương đối đa dạng của Trung Quốc - trong đó than đá và năng lượng tái tạo đóng vai trò quan trọng - đã mang lại cho nước này một sự bảo vệ nhất định. Dự trữ dầu chiến lược khổng lồ của Trung Quốc và khả năng tiếp cận nguồn dầu thô và khí đốt tự nhiên của Nga với giá chiết khấu cũng góp phần bảo vệ nước này khỏi cú sốc năng lượng đang đe dọa các nước láng giềng như Hàn Quốc, Nhật Bản và khu vực Đông Nam Á.

Ông Mitul Kotecha, trưởng bộ phận ngoại hối châu Á và chiến lược vĩ mô thị trường mới nổi tại ngân hàng Barclays, nhận định: "Trung Quốc ít bị ảnh hưởng bởi tình trạng giá năng lượng tăng cao tại thời điểm này và có một điểm khởi đầu kinh tế khá khác biệt. PBOC đang ở một vị thế khác so với các ngân hàng trung ương khác. Chúng tôi vẫn cho rằng Trung Quốc có thể nới lỏng chính sách. Đây là một bối cảnh tiền tệ rất khác so với những gì chúng ta đang thấy ở các nền kinh tế khác”, ông Kotecha nhận xét.

Lạm phát giá tiêu dùng ở Trung Quốc đã tăng lên 1,3% vào tháng 2/2026, mức cao nhất trong hơn 3 năm, nhưng vẫn thấp hơn nhiều so với mục tiêu 2%. Trong khi đó, đối mặt với cuộc khủng hoảng bất động sản kéo dài, ký ức về những đợt sụt giá cổ phiếu “kinh hoàng”, và việc có ít lựa chọn đầu tư dẫn tới việc nhiều nhà đầu tư Trung Quốc đã chọn rót tiền vào trái phiếu chính phủ.

Thị trường trái phiếu chính phủ Trung Quốc "đã có thể hấp thụ tác động tốt hơn vì có cơ sở nhu cầu lớn là dòng vốn bị mắc kẹt" - ông Vincent Chung, một nhà quản lý danh mục trái phiếu của công ty T Rowe Price, nhận xét.

Các biện pháp kiểm soát vốn của Trung Quốc hạn chế nghiêm ngặt số tiền mà công dân của họ có thể chuyển ra khỏi đất nước, khiến thị trường trái phiếu của nước này ít chịu tác động lan tỏa từ biến động ở các thị trường trái phiếu khác.

Ông Wei Li, trưởng bộ phận đầu tư đa tài sản Trung Quốc tại BNP Paribas, nhận định: "Trái phiếu chính phủ Trung Quốc là một thị trường tương đối biệt lập. Phần lớn các nhà đầu tư là nhà đầu tư trong nước. Thị trường này rất khác so với thị trường trái phiếu kho bạc Mỹ”.

Các nhà đầu tư toàn cầu cũng đã nhận thấy sức hút của trái phiếu chính phủ Trung Quốc, dù lợi suất đã tăng nhẹ kể từ đầu năm ngoái. Một báo cáo của công ty nghiên cứu Gavekal nhận định trong một báo cáo gần đây: "Kể từ năm 2012, đầu tư vào trái phiếu chính phủ Trung Quốc là một trong những cách duy nhất để các nhà đầu tư trái phiếu chính phủ toàn cầu vượt qua lạm phát ở Mỹ. Tất cả các thị trường trái phiếu lớn khác đã mang lại những khoản lỗ thực đáng kể và một số thị trường, như Nhật Bản, Đức và Anh, thậm chí đã mang lại lợi nhuận danh nghĩa âm trong suốt 14 năm qua”.

Một số nhà đầu tư cũng đánh giá cao hơn chính sách tiền tệ của Trung Quốc so với việc Tổng thống Mỹ Donald Trump liên tục gây áp lực lên Chủ tịch Fed Jerome Powell. Ông Wei tại BNP Paribas cho biết: "Chính sách tiền tệ của PBOC khá dễ dự báo. Khi Chính phủ trung ương muốn PBOC hạ lãi suất, họ sẽ hạ lãi suất”.

Ngược lại, "chính sách của Fed có rất nhiều bất ổn... Khi chủ tịch Fed tiếp theo đảm nhận vai trò, liệu các chính sách có duy trì hướng đi hiện tại không? Khi các nhà đầu tư đầu tư vào trái phiếu chính phủ, họ không thích những dạng bất ổn này. Họ muốn có sự ổn định”, ông Wei nói.