Ngân hàng Trung ương Đức (Bundesbank) hiện nắm dự trữ 3.350 tấn vàng, trị giá khoảng 440 tỷ USD...

Một chuyên gia gần đây đưa ra ý tưởng rằng Đức có thể bán một phần dự trữ vàng khổng lồ của nước này để có ngân sách giúp người dân giảm bớt gánh nặng chi phí sinh hoạt.

Ngân hàng Trung ương Đức (Bundesbank) hiện nắm dự trữ 3.350 tấn vàng, trị giá khoảng 440 tỷ USD. Đây là dự trữ vàng lớn thứ hai thế giới, chỉ sau dự trữ của Mỹ. Một số chuyên gia và chính trị gia xem dự trữ này như một “con lợn đất tiết kiệm” và giờ có thể là lúc có thể được dùng đến.

Ông Marcel Fratzscher, Chủ tịch Viện Nghiên cứu kinh tế Đức (DIW), gần đây nói rằng giá trị dự trữ vàng của Đức giống như một “con lợn đất tiết kiệm khổng lồ phòng trường hợp khủng hoảng”. Ông cho rằng Đức nên sẵn sàng sử dụng ít nhất một phần của dự trữ này.

Trong một phát biểu gần đây, ông Fratzscher đưa ra ý tưởng Đức bán bớt vàng dự trữ và dùng số tiền thu được để giúp người dân và doanh nghiệp giảm bớt gánh nặng tài chính, hoặc để đầu tư vào giáo dục và cơ sở hạ tầng - theo trang Euronews.

Lời kêu gọi này được đưa ra trong bối cảnh giá tiêu dùng tại Đức tiếp tục tăng. Chỉ số Motorists’ Index - một thước đo giá hàng hóa và dịch vụ liên quan tới việc lái xe - đã tăng 6,7% trong tháng 3/2026 so với cùng kỳ năm ngoái, theo dữ liệu của Văn phòng Thống kê Liên bang Đức.

Không phải toàn bộ dự trữ vàng của Đức đều cất ở Frankfurt. Khoảng 1.236 tấn vàng, chiếm xấp xỉ 1/3 dự trữ này, được cất tại chi nhánh New York của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed), và 440 tấn được cất ở London. Số còn lại do Bundesbank quản lý tại Đức.

Việc cất giữ vàng như vậy bắt nguồn từ sau Chiến tranh Thế giới thứ hai, khi Đức có thặng dư thương mại lớn được chuyển đổi thành vàng theo hệ thống Bretton Woods - trật tự tiền tệ thời hậu chiến neo buộc các đồng tiền trong hệ thống này vào đồng USD theo những mức tỷ giá cố định, còn đồng USD được neo vào vàng. Khi hệ thống Bretton Woods sụp đổ vào đầu thập niên 1970, vàng dự trữ của Đức vẫn được giữ nguyên ở những nơi cất giữ ban đầu.

Năm 2017, Bundesbank đưa về nước 374 tấn vàng cất tại Ngân hàng Trung ương Pháp ở Paris, với lý do đã có đồng tiền chung euro. Tuy nhiên, phần lớn dự trữ vàng của Đức vẫn được cất ở New York.

Việc Đức có nên chuyển số vàng ở New York về nước hay không đã trở thành một chủ đề chính trị gây tranh luận ở Đức.

Ông Michael Jager, Phó chủ tịch Hiệp hội Người đóng thuế Đức (BdSt) kiêm Chủ tịch Hiệp hội Người đóng thuế châu Âu, nói với Euronews rằng niềm tin vào Mỹ “đã có sự suy giảm đáng kể” do các chính sách của Tổng thống Donald Trump, nên giờ là lúc hợp lý để đưa dự trữ vàng của Đức về nước.

Hồi tháng 3/2026, đảng cực hữu Sự lựa chọn thay thế cho nước Đức (AfD) đã đệ trình một kiến nghị lên Quốc hội nước này kêu gọi hồi hương toàn bộ dự trữ vàng của quốc gia. Nhóm nghị sỹ AfD thậm chí còn đề xuất rằng số vàng dự trữ đó đến lúc có thể được dùng để hỗ trợ một loại tiền tệ quốc gia trong tương lai - một ám chỉ khéo léo đến việc từ bỏ đồng euro.

Đề xuất này đã nhanh chóng vấp phải sự chế giễu từ các đảng khác. Nghị sĩ CSU Mechthilde Wittmann gọi đây là một "đề xuất hài hước", cảnh báo không nên xử lý dự trữ "một cách gây hoang mang, bằng những từ ngữ sáo rỗng hay những lời lẽ hào nhoáng mang tính ý thức hệ".

Nghị sỹ Philipp Rottwilm của đảng SPD bảo vệ việc giữ vàng ở New York, lập luận rằng cách sắp xếp này mang lại sự linh hoạt. Nghị sỹ Sebastian Schafer của Đảng Xanh gọi nỗ lực của AfD là một "cuộc tranh luận giả tạo", khẳng định vàng dự trữ của Đức đang "an toàn trong kho của Fed ở thành phố New York".

Nghị sỹ Doris Achelwilm của Đảng Cánh tả có cách tiếp cận khác, đặt câu hỏi - giống như câu hỏi của ông Fratzscher - rằng liệu Đức có nên bán thẳng một phần dự trữ vàng hay không. Đề xuất này đã được chuyển đến Ủy ban Tài chính của Quốc hội Đức.

Về phần mình, Bundesbank đến nay vẫn phản bác những lời kêu gọi bán dự trữ vàng, xem dự trữ này là một mỏ neo dài hạn cho niềm tin vào đồng euro. Cơ quan này cũng khẳng định sự tin tưởng vào Fed với tư cách một nhà giữ hộ vàng.

Đối với ông Fratzscher, việc bán bớt dự trữ vàng không có nghĩa là bất cẩn. “Ngay cả một thủ tướng Đức cũng không thể nói là phải bán vàng bây giờ”, ông thừa nhận, nhưng cho rằng việc bác bỏ hoàn toàn ý tưởng bán vàng là không phù hợp vào một thời điểm mà áp lực kinh tế ngày càng gia tăng.