Bữa tối buồn của ông Cameron ở Brussels

Một quan chức châu Âu đã miêu tả tâm trạng trong bữa tối ngày 28/6 tại hội nghị thượng đỉnh của Liên minh Châu Âu (EU) về vấn đề Brexit là “rất nghiêm trọng”.

Nhưng theo hãng tin BBC, điều này không hề ngăn một bộ trưởng của Cộng hòa Czech nói đùa về thực đơn của bữa tối gần như vắng bóng các món ăn của Anh, ngoại trừ món dâu tây để tráng miệng.

“Không hề có món đậu chan sốt cà chua hay bánh pudding trong bữa tối nay”, ông Tomas Prouza, Bộ trưởng phụ trách vấn đề châu Âu của Czech viết trên mạng xã hội Twitter. 

Dù bữa tối này có nhiều món ăn ngon, chủ đề thảo luận trong bữa ăn có thể khiến các nhà lãnh đạo tham dự cảm thấy “khó nuốt”.

Trong bữa ăn này, Thủ tướng Anh David Cameron thông báo với các nhà lãnh đạo EU về cuộc trưng cầu dân ý của nước Anh về việc đi khỏi hay ở lại EU - cuộc bỏ phiếu mà kết quả đi ngược lại những gì ông mong muốn.

Một quan chức EU nói rằng 27 nhà lãnh đạo quốc gia còn lại trong EU muốn nghe “lời giải thích của ông Cameron về tình hình ở Anh dẫn tới cuộc bỏ phiếu”, cũng như thời hạn của ông cho việc khởi động quá trình đàm phán để Anh ra khỏi EU.

“Đây là một buổi tối buồn đối với tôi”, ông Cameron nói.

Tờ Guardian viết về tình cảnh của ông Cameron trong bữa tối ở Brussels: “Hãy thử tưởng tượng: bạn ngồi ở một bàn tròn với 27 người quan trọng, tất cả bọn họ đều nghĩ bạn đã làm một điều gì đó cực kỳ ngu ngốc…”.

Tuy nhiên, cách sắp xếp chỗ ngồi trong bữa tối này ít nhất đã giúp tránh được việc có thêm những tình thế khó xử về ngoại giao. 

Theo truyền thống, các nhà lãnh đạo EU sẽ ngồi theo thứ tự đảm nhiệm cương vị chủ tịch luân phiên EU. Mỗi nước sẽ đảm trách các vấn đề của EU trong 6 tháng, dù quyền lực của cương vị chủ tịch này là khá giới hạn.

Với cách sắp xếp như vậy, ông Cameron ngồi giữa hai người đồng cấp đến từ Malta là ông Joseph Muscat và từ Estonia là ông Taavi Roivas. 

Thủ tướng Roivas đã viết trên mạng xã hội Twitter rằng, bầu không khí trong bữa ăn này là “buồn nhưng mang tính xây dựng”.

Trong khi đó, Thủ tướng Muscat tỏ ra khá xúc động. Ông nói với hãng tin Sky News rằng có cảm giác như bữa tối này “là một cuộc chia tay, chúng tôi đã mất đi một người thân trong gia đình”.

Trước khi diễn ra cuộc họp thượng đỉnh, hình ảnh phát trên sóng truyền hình cho thấy Tổng thống Pháp Francois Hollande giữ vẻ mặt nghiêm nghị,nhưng sau đó đã trao cho ông Cameron cái nắm tay thân mật. 

BBC bình luận, thái độ và hành động của ông Hollande như muốn nói với ông Cameron rằng: “Ông là một cậu bé bướng bỉnh. Nhưng ông sẽ vượt qua được điều này!”.

Ông Cameron và Chủ tịch Ủy ban Châu Âu Jean-Claude Juncker đã chụp một bức ảnh chung, nhưng không ai nói với ai lời nào.

“Ngài có hối tiếc vì đã làm điều này không, Thủ tướng?” một câu hỏi vang lên từ đám đông các nhà báo đang tác nghiệp. Nhưng ông Cameron lặng thinh.

Sau những pha biến động chóng mặt của thị trường tài chính toàn cầu mấy ngày qua, với đồng Bảng chạm đáy 31 năm và hàng nghìn tỷ USD giá trị vốn hóa bị cuốn phăng, áp lực đối với Anh về tiến hành ngay các thủ tục rút khỏi EU, tức kích hoạt điều 50 Hiến pháp EU, đang ngày càng lớn.

Thị trường, các doanh nghiệp và các thể chế của EU đều đang mong muốn sự chắc chắn và ổn định. Chừng nào nước Anh còn chần chừ thì bất ổn còn tiếp diễn.

Tuy nhiên, ông Cameron đã nói rõ rằng người kế nhiệm ông sẽ là người bắt tay vào các thủ tục Brexit. Ông dự định sẽ rời cương vị Thủ tướng Anh trong thời gian từ nay đến tháng 10. Bởi vậy, không ai kỳ vọng ông sẽ làm việc này.

Lần đầu tiên trong lịch sử EU, nước Anh phải đứng ngoài các cuộc thảo luận của Hội đồng Châu Âu vào ngày thứ Tư. Trong cuộc thảo luận này, chỉ có 27 lãnh đạo quốc gia trong EU, thay vì 28 người. Nội dung của cuộc thảo luận sẽ là sự thay đổi và chiến lược tương lai của khối sau khi Anh rời đi.