Chính thức thông qua Nghị quyết thí điểm chế định luật sư công

Tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khoá XVI, sáng 24/4, Quốc hội biểu quyết thông qua Nghị quyết của Quốc hội về thí điểm thực hiện chế định luật sư công với đa số đại biểu tán thành (chiếm 93,4%).

Kết quả biểu quyết điện tử cho thấy có 467/484 đại biểu Quốc hội có mặt tham gia biểu quyết tán thành, chiếm 93,4% tổng số đại biểu Quốc hội. Như vậy, với đa số đại biểu tán thành, Quốc hội đã thông qua Nghị quyết của Quốc hội về thực hiện thí điểm chế định luật sư công.

Nghị quyết gồm 12 điều, có hiệu lực thi hành từ 1/10/2026 và được thực hiện đến hết 30/9/2028. Nghị quyết quy định thí điểm thực hiện chế định luật sư công; gồm nguyên tắc hoạt động, tiêu chuẩn, phạm vi công việc, quyền và nghĩa vụ, quy trình giải quyết công việc và chế độ chính sách đối với luật sư công.

Nghị quyết nêu rõ, việc thí điểm chế định luật sư công được tổ chức trong 2 năm và thực hiện tại Bộ Quốc phòng, Bộ Công an, Bộ Ngoại giao, Bộ Tư pháp, Bộ Tài chính, Bộ Công Thương, Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Xây dựng; Ủy ban nhân dân các tỉnh, TP Hà Nội, TP.HCM, Đà Nẵng, Hải Phòng, Cần Thơ, Đồng Nai, Bắc Ninh, Quảng Ninh, Khánh Hòa và Lâm Đồng.

Trước đó, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng, thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ trình bày Báo cáo tóm tắt giải trình, tiếp thu, chỉnh lý dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về thực hiện thí điểm chế định luật sư công.

Theo Bộ trưởng Bộ Tư pháp, luật sư công là chức danh có yêu cầu cao về trình độ chuyên môn và kinh nghiệm thực tiễn, do trực tiếp tham gia xử lý các vấn đề pháp lý phức tạp như tư vấn, đại diện, tham gia tố tụng, giải quyết tranh chấp trong nước và quốc tế, cũng như hỗ trợ pháp lý trong quá trình xây dựng và triển khai các dự án kinh tế - xã hội.

Do đó, việc quy định tiêu chuẩn có ít nhất 05 năm kinh nghiệm làm việc thường xuyên, trực tiếp trong lĩnh vực pháp luật là căn cứ quan trọng nhằm bảo đảm năng lực thực tiễn của người được bổ nhiệm làm luật sư công. Kinh nghiệm này cần gắn với các hoạt động như tranh tụng, tư vấn pháp luật hoặc giải quyết các vụ việc pháp lý phức tạp, qua đó bảo đảm khả năng xử lý hiệu quả các nhiệm vụ được giao.

Bên cạnh đó, yêu cầu đáp ứng đầy đủ tiêu chuẩn của luật sư theo quy định của Luật Luật sư là điều kiện cốt lõi nhằm chuyên nghiệp hóa đội ngũ luật sư công. Quy định này bảo đảm luật sư công có trình độ, kỹ năng nghề nghiệp tương đương luật sư hành nghề trong khu vực tư.

Về chế độ, chính sách đối với luật sư công, quy định về "chế độ hỗ trợ hằng tháng kết hợp với bồi dưỡng theo vụ việc" là giải pháp mang tính nền tảng nhằm xây dựng đội ngũ luật sư công chuyên nghiệp, ổn định và có chất lượng cao. Chính sách này bám sát định hướng của cấp có thẩm quyền, đồng thời phù hợp với đặc thù hoạt động nghề nghiệp của luật sư công.

Về bản chất, luật sư công không chỉ thực hiện nhiệm vụ theo từng vụ việc mà còn đóng vai trò cố vấn pháp lý thường xuyên cho cơ quan, đơn vị. Do đó, việc bảo đảm thu nhập ổn định thông qua hỗ trợ hằng tháng là cần thiết để phản ánh đúng trách nhiệm liên tục, tính chất “trực chiến” và yêu cầu phòng ngừa rủi ro pháp lý trong hoạt động quản lý nhà nước.

Bên cạnh đó, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng nêu rõ cơ chế bồi dưỡng theo vụ việc nhằm ghi nhận tương xứng khối lượng công việc và áp lực nghề nghiệp trong các vụ việc phức tạp, đặc biệt là tranh tụng quốc tế hoặc giải quyết khiếu nại, tố cáo kéo dài.

Cách tiếp cận này vừa bảo đảm tính cạnh tranh so với khu vực tư. Mức bồi dưỡng theo vụ việc của luật sư công đã được cân nhắc kỹ trong quá trình xây dựng Nghị quyết trên cơ sở tham khảo mức thù lao trả cho luật sư khi tham gia vụ án theo yêu cầu của cơ quan tiến hành tố tụng.

Tiếp thu ý kiến đại biểu Quốc hội, dự thảo Nghị quyết đã bổ sung nội dung giao Chính phủ quy định cụ thể việc hỗ trợ hằng tháng đối với luật sư công là người làm việc trong doanh nghiệp nhà nước để phù hợp với chế độ tiền lương tại doanh nghiệp.