Chứng khoán ngày 16/9: Vốn ngoại xả đột biến

Rất có thể hoạt động giao dịch tái cân bằng của các quỹ ETF bắt đầu vào giai đoạn cao trào khi hàng loạt cổ phiếu hai sàn ghi nhận lượng vốn rút ròng cực cao. Điều bất ngờ là nhiều mã không nằm trong diện giao dịch của quỹ cũng bị bán rất lớn.

Thay đổi tác động lớn nhất đến thị trường từ các quỹ ETF thực ra không phải là việc thêm mã nào, bớt mã nào, mà lại là liệu mức chênh lệch giữa tỷ trọng phân bổ vốn mới nhất so với tỷ trọng phân bổ vốn theo quy định chênh lệch bao nhiêu. Nếu mức sở hữu hiện tại cao hơn quy định, quỹ sẽ phải bán bớt đi để cân bằng và ngược lại.

Hoạt động tái cân bằng này ảnh hưởng đến tất cả các cổ phiếu trong danh mục. Theo như ước tính ở thời điểm 15/9 thì cả hai quỹ đều sẽ phải bán bớt cổ phiếu đi do tỷ trọng phân bổ vốn vào các mã trên thị trường Việt Nam đang cao hơn quy định.

Giao dịch của khối ngoại trên thị trường được tính chung nên không thể phân biệt được đâu là giao dịch tái cân bằng của ETF, đâu là các giao dịch thông thường. Phiên hôm nay rất có thể là tổng hợp các giao dịch nói chung là thị trường đã ghi nhận một phiên bán ra đột biến lớn.

Xả hàng mạnh nhất trên HSX là VIC, tính theo giá trị. Bất ngờ là VIC là một trong các mã có tỷ trọng đầu tư hiện tại thấp hơn cho phép, nghĩa là sẽ được mua. Hôm nay khối ngoại lại xả trên 1,84 triệu VIC, trong khi chỉ mua vài ngàn cổ phiếu. VIC bị rút ròng trên 93,8 tỷ đồng. Đây có thể không phải là giao dịch của ETF. Nếu tính theo khối lượng, phiên hôm nay là phiên bán ròng lớn chưa từng có trong lịch sử khớp lệnh VIC với 1,74 triệu cổ phiếu bán ròng. Phiên lớn nhất gần đây cũng chỉ là 1,33 triệu cổ ngày 27/8 vừa qua.

HAG cũng nằm trong danh sách được mua của quỹ VNM, hôm nay bị bán ra gần 19,9 tỷ đồng giá trị cổ phiếu. Mức bán ròng còn 16,2 tỷ đồng do được mua vào nhẹ. Đây cũng là mức bán ròng lớn nhất kể từ đầu tháng 8.

Số còn lại hầu hết nằm trong danh sách bán ra của các quỹ. Giao dịch bán ròng lớn nhất thuộc về HPG (-32,6 tỷ), GMD (-29,7 tỷ), PVD (-25,8 tỷ), KDC (-19 tỷ), BVH (-13,5 tỷ) thêm GAS bị bán ròng 25,3 tỷ đồng.

Trên sàn HNX, chỉ có hai giao dịch đáng chú ý của PVS và VND. Có thể PVS đang bị quỹ bán ra nhưng khối lượng tương đối nhỏ.

Riêng rổ VN30 hôm nay bị khối ngoại xả ròng lên tới 243,1 tỷ đồng. Mức bán ròng này còn lớn hơn tất cả các phiên giao dịch cơ cấu trọng điểm của quỹ ETF trong năm nay. Thường các phiên giao dịch mạnh nhất của quỹ ETF là phiên cuối cùng trong kỳ. Do đó hôm nay chắc chắn đã xuất hiện các giao dịch bán của tổ chức nước ngoài khác. Tổng cộng HSX bị rút vốn chừng 266,5 tỷ đồng. Các giao dịch thỏa thuận đều là cân bằng nội khối.

Có lẽ hoạt động bán ra của khối ngoại đã phần nào ảnh hưởng đến rổ VN30. Mặc dù rất nỗ lực phục hồi nhưng chỉ số ít cổ phiếu thực sự nổi bật như CSM, DRC, GMD, PPC, PVD, PVT. Độ rộng của rổ có 7 mã tăng, 14 mã giảm thì hầu hết là các mã tăng cực mạnh.

Độ rộng chung của HSX chiều nay cũng không được tốt với 118 mã giảm, 93 mã tăng. VN-Index đóng cửa giảm 0,43%, VN30-Index giảm 0,26%. Như vậy tác động của các blue-chips là nguyên nhân khiến chỉ số giảm. Các cổ phiếu tăng nóng nhất, ngoài 3 mã trong rổ VN30, đều là các cổ phiếu nhỏ.

Sau phiên tăng mạnh thanh khoản hôm qua, quy mô giao dịch phiên này lại giảm 16% về khối lượng và 13% về giá trị. Khoảng 4.264 tỷ đồng giá trị khớp lệnh vẫn là con số rất cao. Mặt khác, cả hai sàn tiếp tục chứng kiến sự thăng hoa của các cổ phiếu thị giá thấp và sự phục hồi ấn tượng của nhóm dầu khí. Nhà đầu tư vẫn đang tìm kiếm các cơ hội sinh lợi nhanh nhất trên thị trường.