“Đại lộ nghìn năm” đội vốn gần 1.400 tỷ đồng

Thanh tra Chính phủ vừa hoàn tất báo cáo kết quả thanh tra dự án nâng cấp, mở rộng đường Láng - Hòa Lạc cũ (nay là đại lộ Thăng Long).

Kết quả thanh tra cho thấy, quá trình triển khai dự án đã có nhiều sai phạm từ phía chủ đầu tư và chính quyền, từ khâu lập, thẩm định và trình duyệt thiết kế đến thực hiện đầu tư, nghiệm thu, thanh quyết toán dự án.

Ở khâu thiết kế, Bộ Giao thông Vận tải với tư cách là Bộ chủ quản cấp vốn đã có yêu cầu chiều rộng nền đường tối thiểu 140 m nhưng thực tế nhà đầu tư thực hiện dự án là Tổng công ty Vinaconex lại chi thực hiện theo bản vẽ thi công là 134 m.

Một số khu đô thị, khu công nghiệp dọc hai bên tuyến đường được đơn vị thi công tiến hành san lấp mặt bằng cao hơn cao độ theo quy hoạch được duyệt, không có đường gom nội bộ mà lại kết nối trực tiếp với đường gom thuộc tuyến đường Láng - Hoà Lạc. Thiết kế cao độ đường gom và hệ thống thoát nước hai bên tuyến đường thực tế không đúng quy định. Hầm chui đường sắt lại đặt chỗ trũng, thường xuyên bị ngập úng vào mùa mưa…

Theo Thanh tra Chính phủ, dự án mở rộng đường Láng - Hòa Lạc (cũ) là công trình được đầu tư dưới hình thức đổi đất lấy cơ sở hạ tầng. Thế nhưng, trong quá trình triển khai dự án, trong khi Bộ Giao thông Vận tải, Bộ Tài chính chưa tính toán đầy đủ phương án đổi đất lấy cơ sở hạ tầng với nhà đầu tư Vinaconex thì UBND tỉnh Hà Tây (cũ) đã “cắt” gần 747 ha đất sát trục đường này cho các doanh nghiệp không tham gia dự án này. Thanh tra Chính phủ kết luận việc làm này là sai chỉ đạo của Thủ tướng, gây thiếu quỹ đất tạo vốn đầu tư, làm chậm dự án…

Về vốn đầu tư, theo phê duyệt ban đầu, dự án này có tổng mức đầu tư điều chỉnh lên tới trên 7.527 tỷ đồng (vốn đầu tư xác định ban đầu là 3.733 tỷ đồng). Do những sai phạm trong hầu hết các khâu ở trên, tổng mức đầu tư của dự án đã bị tăng vốn lên với giá trị lên tới 1.380 tỷ đồng.

Ngoài ra, về thời gian thực hiện dự án, kết quả thanh tra cho thấy, dự án này thực tế đã và sẽ chậm so với tiến độ trong quyết định đầu tư và hợp đồng ký kết lần đầu là 4 năm (khởi công tháng 5/2005 dự kiến sau 30 tháng hoàn thành), lần thứ hai là khoảng 1 năm (dự kiến tháng 12/2010 hoàn thành). Thế nhưng, đến nay dự án mới chỉ hoàn thành khoảng 70% khối lượng công việc.

Với kết quả trên, Thanh tra Chính phủ yêu cầu UBND thành phố Hà Nội tiến hành kiểm điểm những cá nhân có sai phạm trong dự án này. Đồng thời, phối hợp với Bộ Tài chính kiểm tra, tính toán làm rõ nghĩa vụ đối với những dự án không nằm trong diện đổi đất lấy hạ tầng những vẫn được hưởng lợi từ đường Láng - Hòa Lạc, như đô thị Nam An Khánh, khu đô thị - công nghiệp Quốc Oai, Liên Quan, Sơn Đông, Dương Cốc...

Bộ Giao thông Vận tải và Tổng công ty Vinaconex phải kiểm điểm về việc lựa chọn nhà thầu không đạt chất lượng, không đủ năng lực, dẫn tới bỏ thầu giữa chừng. Kết quả thực hiện các nội dung trên phải báo cáo Thủ tướng và gửi Thanh tra Chính phủ trước ngày 30/1/2011.

Trước đó, vào đầu tháng 6/2010, sau khi tiếp nhận một số thông tin phản ánh dự án mở rộng và hoàn thiện đường Láng - Hòa Lạc “có nhiều vấn đề”, cùng với chỉ đạo của Chính phủ, Thanh tra Chính phủ đã lựa chọn 4 dự án, trong đó có dự án đường Láng - Hòa Lạc vào diện thanh tra đột xuất, nằm ngoài chương trình thanh tra năm nay.

Khi đó, Phó tổng thanh tra Chính phủ Mai Quốc Bình khẳng định, dự án này dù chỉ dài khoảng 30 km nhưng thời gian thi công đã kéo dài gần 10 năm và nhưng đến nay vẫn chưa có mốc hoàn thành cụ thể, nên việc thanh tra là cần thiết, đặc biệt là vấn đề giải phóng mặt bằng, đền bù đất đai.

Từng được dự tính đặt tên là "đại lộ nghìn năm", đại lộ Thăng Long được chính thức cắt băng khánh thành ngày 3/10/2010. Với chiều dài toàn tuyến lên tới 29,2 km, Thăng Long là đại lộ dài nhất và hiện đại nhất Việt Nam, có điểm đầu là điểm là ngã tư giao cắt với đường Phạm Hùng - Khuất Duy Tiến - Trần Duy Hưng, đi qua địa bàn 4 huyện: Từ Liêm, Hoài Đức, Quốc Oai và Thạch Thất và điểm cuối là ngã tư giao với Quốc lộ 21A (km 31 64, điểm đầu của đường Hồ Chí Minh).