Giáo dục, khoa học – công nghệ và thanh niên: Trụ cột mới trong quan hệ Việt – Trung

Chiều 14/4, trong khuôn khổ chuyến thăm cấp Nhà nước tới Trung Quốc từ ngày 14–17/4, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã đến dự và phát biểu tại Diễn đàn hợp tác giáo dục đại học, khoa học – công nghệ và đổi mới sáng tạo Việt Nam – Trung Quốc do Bộ Giáo dục Trung Quốc phối hợp với Bộ Giáo dục và Đào tạo Việt Nam tổ chức.

Đây là một trong những hoạt động chính thức đầu tiên của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm trong chuyến thăm, diễn ra trong bối cảnh quan hệ hai nước đang bước vào giai đoạn phát triển mới, sau khi hai bên nhất trí xây dựng Cộng đồng chia sẻ tương lai Việt Nam – Trung Quốc có ý nghĩa chiến lược.

NỀN TẢNG LỊCH SỬ VỮNG CHẮC VÀ KHUÔN KHỔ QUAN HỆ MỚI

Phát biểu tại diễn đàn, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đánh giá cao vai trò của Đại học Thanh Hoa – một trung tâm đào tạo, nghiên cứu và đổi mới sáng tạo hàng đầu của Trung Quốc và thế giới, đặc biệt trong các lĩnh vực khoa học, kỹ thuật, công nghệ số và trí tuệ nhân tạo.

Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, giá trị cốt lõi của Thanh Hoa không chỉ nằm ở chất lượng đào tạo, mà còn ở tinh thần theo đuổi sự xuất sắc, tư duy hệ thống và khát vọng đóng góp cho xã hội.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cho biết, lịch sử quan hệ Việt Nam – Trung Quốc gắn bó sâu sắc cả về địa lý, văn hóa và truyền thống. Trong hành trình đấu tranh giải phóng dân tộc và xây dựng đất nước của Việt Nam, Trung Quốc là không gian lịch sử đặc biệt, gắn liền với hoạt động cách mạng của Chủ tịch Hồ Chí Minh và sự hình thành, phát triển của Cách mạng Việt Nam.

Những địa danh như: Quảng Châu, Quảng Tây hay các “địa chỉ đỏ” được gìn giữ tại Trung Quốc không chỉ mang giá trị lịch sử, mà còn là biểu tượng sinh động của tình hữu nghị truyền thống giữa hai Đảng, hai Nhà nước và nhân dân hai nước.

Nhắc lại mốc 18/1/1950, khi Trung Quốc là quốc gia đầu tiên thiết lập quan hệ ngoại giao với Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khẳng định đây là dấu mốc mở ra chương mới trong quan hệ hai nước, đồng thời là sự cổ vũ to lớn đối với cuộc đấu tranh chính nghĩa của nhân dân Việt Nam.

Trên nền tảng lịch sử đó, quan hệ Việt Nam – Trung Quốc những năm gần đây tiếp tục đạt nhiều kết quả quan trọng, toàn diện và thực chất. Đặc biệt, chuyến thăm Việt Nam của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Trung Quốc Tập Cận Bình tháng 12/2023 đã đưa đến quyết định nâng tầm quan hệ, xây dựng Cộng đồng chia sẻ tương lai Việt Nam – Trung Quốc có ý nghĩa chiến lược.

Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, Việt Nam luôn coi phát triển quan hệ với Trung Quốc là yêu cầu khách quan, lựa chọn chiến lược và ưu tiên hàng đầu trong tổng thể đường lối đối ngoại độc lập, tự chủ, đa phương hóa, đa dạng hóa. Đây là sự lựa chọn xuất phát từ lợi ích căn bản, lâu dài của hai nước và phù hợp với nguyện vọng của nhân dân hai nước.

Cùng với tin cậy chính trị ngày càng được củng cố, hợp tác song phương tiếp tục đi vào chiều sâu. Một dấu mốc đáng chú ý là việc hai nước lần đầu tổ chức Đối thoại chiến lược 3 3 cấp Bộ trưởng Ngoại giao, Quốc phòng và Công an, thể hiện mức độ kết nối chiến lược cao hơn giữa các cơ quan trọng yếu của hai bên.

Về kinh tế, Việt Nam hiện là đối tác thương mại lớn nhất của Trung Quốc trong ASEAN. Tuy nhiên, theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, điều quan trọng hơn là hai nước đang chuyển mạnh từ giao thương truyền thống sang kết nối chuỗi cung ứng, hạ tầng, công nghệ và nhân lực, mở ra dư địa hợp tác mới, bền vững hơn.

GIÁO DỤC, KHOA HỌC – CÔNG NGHỆ VÀ THANH NIÊN LÀ ĐỘNG LỰC PHÁT TRIỂN

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cho biết Việt Nam đang bước vào giai đoạn phát triển mới, với hai mục tiêu chiến lược đến năm 2030 và 2045. Để hiện thực hóa các mục tiêu này, Việt Nam xác định khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là động lực chính của phát triển.

Trong tư duy đó, giáo dục – đào tạo và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao được xác định là lĩnh vực ưu tiên hàng đầu. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh, muốn phát triển nhanh và bền vững trong thế kỷ XXI, cần đi đúng bằng tri thức, khoa học, công nghệ và con người.

Việt Nam đặc biệt coi trọng việc đưa thế hệ trẻ ra nước ngoài học tập, nghiên cứu tại các trung tâm tri thức hàng đầu, trong đó có Trung Quốc. Đây không phải là sự “ra đi”, mà là hành trình vươn ra để học hỏi, kết nối và trở về đóng góp cho đất nước.

Trong bối cảnh đó, Đại học Thanh Hoa được Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đánh giá là mô hình tiêu biểu về gắn kết giữa đào tạo, nghiên cứu khoa học với chiến lược phát triển quốc gia. Việc Thanh Hoa thành lập Trường Trí tuệ nhân tạo từ năm 2024, định hướng đào tạo nhân tài AI đỉnh cao, là kinh nghiệm có giá trị đối với Việt Nam.

Hợp tác giáo dục – đào tạo giữa Việt Nam và Trung Quốc thời gian qua có nhiều bước tiến tích cực. Nhiều trường đại học lớn của Việt Nam đã ký kết, mở rộng hợp tác với Đại học Thanh Hoa trong các lĩnh vực như trí tuệ nhân tạo, bán dẫn, khoa học – công nghệ và đào tạo nhân lực chất lượng cao.

Hiện có khoảng 25.000 học sinh, sinh viên Việt Nam đang học tập tại Trung Quốc. Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, mỗi sinh viên là một nhịp cầu hữu nghị, góp phần làm sâu sắc hơn sự hiểu biết và gắn kết giữa nhân dân hai nước.

Từ diễn đàn, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đề nghị hai bên tiếp tục củng cố nền tảng chính trị – xã hội của quan hệ song phương; thúc đẩy hợp tác thực chất, lấy kết nối chiến lược và hiệu quả cụ thể làm thước đo; đưa khoa học – công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trở thành trụ cột mới của quan hệ Việt Nam – Trung Quốc.

Đặc biệt, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh vai trò của thế hệ trẻ trong việc kế thừa và phát triển quan hệ hữu nghị hai nước, coi thanh niên là lực lượng tiên phong kiến tạo tương lai và viết tiếp chương mới của quan hệ Việt Nam – Trung Quốc trong thế kỷ XXI.

Nhân dịp này, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã ký sổ lưu bút bày tỏ ấn tượng và khâm phục trước tinh thần cống hiến hết mình của các thầy cô giáo và sự hiếu học của các em sinh viên để tạo nên một môi trường giáo dục chất lượng và hiệu quả; ấn tượng với tinh thần Thanh Hoa “tự cường bất tức, hậu đức tải vật”, cũng là giá trị tinh thần cao đẹp mà nhân dân hai nước Việt Nam - Trung Quốc cùng chia sẻ.