Giữ vững vị thế gia vị Việt trên thị trường thế giới
Chương Phượng
06/04/2024, 20:57
Việt Nam là quốc gia xuất khẩu gia vị hàng đầu thế giới, với kim ngạch khoảng 1,5 tỷ USD mỗi năm. Tuy nhiên, ngành hàng này đang phải đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức, như tình trạng phá bỏ cây tiêu; chưa có định hướng chiến lược phát triển bền vững ở cấp quốc gia đối với cây quế, hay các quy định mới của EU về chống phá rừng…
Việt Nam đứng đầu thế giới về xuất khẩu quế và đứng thứ hai về xuất khẩu hoa hồi.
Bà Hoàng Thị Liên, Chủ tịch Hiệp hội Hồ tiêu và Cây gia vị Việt Nam (VPSA), cho biết Việt Nam hiện đứng thứ 3 về xuất khẩu gia vị toàn cầu và chiếm lĩnh nhiều thị trường quan trọng. Trong đó, Việt Nam đứng đầu thế giới về sản xuất và xuất khẩu hồ tiêu. Xuất khẩu quế cũng đứng đầu thế giới kể từ năm 2022 và đứng thứ 3 thế giới về xuất khẩu hoa hồi.
THẾ MẠNH XUẤT KHẨU NHIỀU LOẠI CÂY GIA VỊ
Theo bà Hoàng Thị Liên, thị trường hồ tiêu toàn cầu được định giá 5,43 tỷ USD/năm, dự báo tăng trưởng trung bình hơn 20% trong giai đoạn 2024-2032. Việt Nam đứng đầu thế giới về sản xuất và xuất khẩu hồ tiêu trong hơn 20 năm qua, chiếm 40% sản lượng thu hoạch và 60% thị phần xuất khẩu toàn cầu.
Năm 2023, Việt Nam xuất khẩu 264.094 tấn hồ tiêu các loại, kim ngạch 906,5 triệu USD. So với năm 2022, lượng xuất khẩu năm 2023 tăng 13,8%, tuy nhiên kim ngạch giảm 8% do giá xuất khẩu giảm.
Xét về thị trường, Mỹ là nước nhập khẩu hồ tiêu lớn nhất của Việt Nam trong năm 2023, chiếm tới 23,5% trong tổng giá trị xuất khẩu mặt hàng này. Việt Nam cũng giữ vị trí nguồn cung hạt tiêu lớn nhất vào thị trường Mỹ. Trung Quốc là thị trường lớn thứ hai, chiếm 22,8% trong tổng giá trị xuất khẩu tiêu của Việt Nam. Tiếp đến là các thị trường: Ấn Độ chiếm 4,9%; UAE chiếm 4,6% giảm 24,7%; Philippines chiếm 3,0%...
"Từ năm 2021, Việt Nam đã vươn lên trở thành quốc gia đứng đầu thế giới về xuất khẩu quế. Năm 2023, Việt Nam chiếm khoảng 34,4% thị phần thương mại quế toàn cầu, với các thị trường tiêu thụ chính là Ấn Độ, Trung Quốc, Bangladesh, Mỹ..."
Bà Hoàng Thị Liên, Chủ tịch Hiệp hội Hồ tiêu và Cây gia vị Việt Nam.
Quế và hồi cũng là hai loại gia vị chủ lực của Việt Nam. Diện tích trồng cây quế ở nước ta liên tục tăng nhanh, nếu như năm 2000 chỉ có 13.863 ha, thì đến năm 2023 đã lên tới 186.000 ha. Hiện Việt Nam đã trở thành nước có diện tích quế lớn nhất trên thế giới, với sản lượng vỏ quế đạt 72.000 tấn (năm 2023).
Theo VPSA, năm 2023 Việt Nam xuất khẩu được 89.383 tấn quế, tổng kim ngạch xuất khẩu đạt 260,9 triệu USD, tăng 14,6% về lượng và giảm 10,7% về giá trị so với năm 2022. Ấn Độ là thị trường xuất khẩu chính của quế Việt Nam, chiếm 42,6% đạt 38.038 tấn, tăng 14% so với năm trước. Tiếp theo là các thị trường Mỹ chiếm 11,4% đạt 10.163 tấn, tăng 7%; Bangladesh chiếm 6,2% đạt 5.564 tấn, tăng 32,1%...
Với cây hồi, bà Liên cho hay sản lượng hồi của Việt Nam đứng thứ 2 trên thế giới (sau Trung Quốc), với diện tích 55.000 ha, sản lượng hoa hồi đạt 22.000 tấn năm 2023. Hoa hồi là loài cây có giá trị kinh tế cao, cho ra các sản phẩm đã được sử dụng rộng rãi trong nhiều lĩnh vực như dược liệu, hương liệu, ẩm thực và thủ công mỹ nghệ... Năm 2023, Việt Nam xuất khẩu 16.136 tấn hoa hồi, kim ngạch đạt 83 triệu USD, Ấn Độ và Trung Quốc là hai thị trường xuất khẩu chính của hoa hồi Việt Nam, lần lượt đạt 7.860 tấn và 4.116 tấn, chiếm 48,7% và 25,5% thị phần xuất khẩu.
Ngoài tiêu, quế, hồi, Việt Nam còn có nhiều loại cây gia vị khác cũng đang có đất phát triển. Cả nước có khoảng 68.100 ha trồng ớt, sản lượng ớt khô hàng năm khoảng 100.000 tấn. Năm 2023, Việt Nam xuất khẩu được 10.173 tấn ớt, kim ngạch đạt 20 triệu USD. Trung Quốc và Lào là hai thị trường xuất khẩu chính của ớt khô, đạt 8.651 tấn và 1.108 tấn, lần lượt chiếm 85,0% và 10,9% trong tổng lượng ớt xuất khẩu của Việt Nam.
Với gừng và nghệ, Việt Nam xuất khẩu được 34.976 tấn vào năm 2023, kim ngạch đạt 49,3 triệu USD, so với năm 2022, lượng xuất khẩu tăng gấp hơn hai lần. Các thị trường xuất khẩu gừng và nghệ chủ yếu gồm Trung Quốc chiếm 29,4% đạt 10.271 tấn, tăng 437,2%; Bangladesh chiếm 18,8% đạt 6.585 tấn, tăng 100%; Ấn Độ chiếm 12,6% đạt 4.394 tấn, tăng 49,9%; Lào chiếm 8,4% đạt 2.927 tấn, tăng 2.401,7%; Mỹ chiếm 4,3% đạt 1.498 tấn, tăng 33,0%... Ngoài ra còn phải kể đến bạch đậu khấu và nhục đậu khấu, với lượng xuất khẩu 3.551 tấn, kim ngạch đạt 27,4 triệu USD trong năm 2023.
NHỮNG THÁCH THỨC PHẢI VƯỢT QUA
Dù là quốc gia xuất khẩu gia vị hàng đầu thế giới, song ngành hàng này cũng đang đối mặt nhiều khó khăn, thách thức. Với ngành hồ tiêu, đó là tình trạng phá bỏ cây tiêu.
Lãnh đạo VPSA cũng đề nghị Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn có giải pháp phù hợp để đảm bảo tính bền vững cho hồ tiêu Việt Nam. Đối với ngành quế, Việt Nam chưa có định hướng chiến lược phát triển bền vững ở cấp quốc gia; thiếu cơ chế để đưa ra những nghiên cứu nhằm kịp thời phản hồi yêu cầu của thị trường. Trong khi đó, tình trạng tồn dư hóa chất trong thuốc trừ cỏ và thuốc trừ sâu trong vỏ cây quế vẫn còn xảy ra...
Nội dung bài viết được đăng tải trên Tạp chí Kinh tế Việt Nam số 14-2024 phát hành ngày 01/04/2024. Kính mời Quý độc giả tìm đọc tại đây:
Cán cân thanh toán quốc tế: Kết quả tích cực và vấn đề đặt ra
Cán cân thanh toán có số dư được xem là “đỉnh” thứ ba trong “ngũ giác mục tiêu” của phát triển kinh tế vĩ mô, gồm: tăng trưởng cao, lạm phát thấp, cán cân thanh toán có số dư, thất nghiệp thấp và môi trường được bảo vệ, cải thiện. Đây cũng là một trong những chỉ tiêu cân đối vĩ mô quan trọng hàng đầu, phản ánh mức độ an toàn tài chính quốc gia và năng lực chống chịu của nền kinh tế trước các cú sốc bên ngoài.
Lạm phát năm 2025: Tín hiệu tích cực và những cảnh báo
Sau khi công bố số liệu lạm phát năm 2025, nhiều ý kiến, kể cả từ một số chuyên gia, đã đánh giá đây là một “tin vui kép”, một diễn biến đáng chú ý và đồng thời đặt ra những cảnh báo về xu hướng lạm phát trong thời gian tới. Vậy thực chất diễn biến lạm phát năm 2025 phản ánh điều gì và hàm ý chính sách ra sao?
Việt Nam xuất khẩu 1,1 triệu liều vaccine viêm da nổi cục đầu tiên sang Hàn Quốc
Lô vaccine viêm da nổi cục trên trâu bò đầu tiên của Việt Nam được xuất khẩu sang Hàn Quốc, đánh dấu bước tiến quan trọng của ngành vaccine thú y nước ta…
Việt Nam - Sri Lanka: Mở đường bay thẳng, hiện thực hóa mục tiêu tỷ USD
Thúc đẩy mạnh mẽ hơn nữa giao thương xuất nhập khẩu hướng tới cột mốc tỷ USD, kết hợp hài hòa giữa hợp tác đầu tư và phát triển du lịch, hứa hẹn sẽ là mô hình cộng hưởng đầy hiệu quả cho nền kinh tế hai nước Việt Nam và Sri Lanka trong tương lai…
Thúc đẩy xuất khẩu nông lâm thủy sản đạt mục tiêu 74,2 tỷ USD
Ngày 8/5/2026, tại TP. Hồ Chí Minh, Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng cùng lãnh đạo Bộ Nông nghiệp và Môi trường chủ trì Hội nghị thúc đẩy xuất khẩu nông lâm thủy sản nhằm tìm giải pháp tháo gỡ khó khăn, giữ vững đà tăng trưởng và phấn đấu hoàn thành mục tiêu kim ngạch xuất khẩu toàn ngành đạt trên 74,2 tỷ USD trong năm 2026.
Với phương châm Đoàn kết - Dân chủ - Kỷ cương - Đột phá - Phát triển, Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng xác định tư duy, tầm nhìn, những quyết sách chiến lược để chúng ta vững bước tiến mạnh trong kỷ nguyên mới, thực hiện thắng lợi các mục tiêu phát triển đất nước đến năm 2030 khi Đảng ta tròn 100 năm thành lập (1930 - 2030); hiện thực hoá tầm nhìn phát triển đến năm 2045, kỷ niệm 100 năm thành lập nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam (1945 - 2045).
Tổng số đơn vị bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI trong cả nước là 182. Số đơn vị bầu cử, danh sách các đơn vị bầu cử và số lượng đại biểu Quốc hội được bầu ở mỗi đơn vị bầu cử của các tỉnh, thành phố được ấn định...
VnEconomy cập nhật giá vàng trong nước & thế giới hôm nay: SJC, 9999, giá vàng USD/oz, biến động giá vàng tăng, giảm - phân tích, dự báo & dữ liệu lịch sử.
Interactive là một sản phẩm báo chí mới của VnEconomy vừa được ra mắt bạn đọc từ đầu tháng 3/2023 đã gây ấn tượng mạnh với độc giả bởi sự mới lạ, độc đáo. Đây cũng là sản phẩm độc quyền chỉ có trên VnEconomy.
Trong kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo, đặc biệt là generative AI, phát triển mạnh mẽ, Tạp chí Kinh tế Việt Nam/VnEconomy đã tiên phong ứng dụng công nghê để mang đến trải nghiệm thông tin đột phá với chatbot AI Askonomy...
Thuế đối ứng của Mỹ có ảnh hướng thế nào đến chứng khoán?
Chính sách thuế quan mới của Mỹ, đặc biệt với mức thuế đối ứng 20% áp dụng từ ngày 7/8/2025 (giảm từ 46% sau đàm phán),
có tác động đáng kể đến kinh tế Việt Nam do sự phụ thuộc lớn vào xuất khẩu sang Mỹ (chiếm ~30% kim ngạch xuất khẩu).
Dưới đây là phân tích ngắn gọn về các ảnh hưởng chính: