Lương tối thiểu có sự chênh lệch lớn giữa các quốc gia ở châu Âu, một phần do trình độ phát triển không đồng đều...

Theo ước tính của trang Euronews dựa trên dữ liệu từ cơ quan thống kê Eurostat, có khoảng 12,8 triệu lao động tại 22 quốc gia trong Liên minh châu Âu (EU) đang nhận mức lương tối thiểu hoặc thấp hơn.

Bởi vậy, các thông báo về lương tối thiểu khi bước sang năm mới 2026 đang thu hút sự quan tâm của hàng triệu người lao động trong khu vực. Tuy nhiên, dữ liệu mới nhất cho thấy không phải tất cả người lao động nhận lương tối thiểu ở châu Âu đều được tăng lương trong đợt này.

Khoảng 1/3 số người nhận lương tối thiểu tại các nước trong EU không được tăng lương trong đợt tăng tháng 1/2026 so với tháng 7/2025. Đặc biệt, có 4 quốc gia EU mà mức lương tối thiểu không hề thay đổi trong suốt năm qua.

Trong số các quốc gia thành viên EU, mức lương tối thiểu hàng tháng dao động từ 620 euro ở Bulgaria đến 2.704 euro ở Luxembourg.

Khi tính cả các quốc gia ứng cử viên gia nhập EU, Ukraine gây chú ý với mức lương tối thiểu chỉ 173 euro, theo sau là Moldova với 319 euro.

5 quốc gia có mức lương tối thiểu trên 2.000 euro, ngoài Luxembourg, còn có Ireland (2.391 euro), Đức (2.343 euro), Hà Lan (2.295 euro) và Bỉ (2.112 euro).

Dưới nhóm dẫn đầu này, Pháp có mức lương tối thiểu là 1.823 euro, trong khi Tây Ban Nha chỉ đạt 1.381 euro, cho thấy sự chênh lệch lớn giữa các quốc gia láng giềng.

Eurostat chia mức lương tối thiểu thành ba nhóm: trên 1.500 euro, từ 1.000 đến 1.500 euro, và dưới 1.000 euro.

Tây Ban Nha, Slovenia, Lithuania, Ba Lan, Cyprus, Bồ Đào Nha, Croatia và Hy Lạp nằm trong nhóm từ 1.000-1.500 euro, với sự khác biệt giữa các quốc gia trong nhóm này là không đáng kể.

Trong số 29 quốc gia gồm 22 thành viên EU và 7 nước ứng cử viên, mức lương tối thiểu dưới 1.000 euro đang tồn tại ở 15 quốc gia. Tất cả các quốc gia ứng cử viên EU đều nằm trong nhóm thấp nhất này, cùng với một số quốc gia Đông Âu.

Ví dụ, mức lương tối thiểu ở Czech là 924 euro, Hungary là 838 euro, Romania là 795 euro, Thổ Nhĩ Kỳ là 654 euro và Albania là 517 euro. Ba quốc gia ứng cử viên có mức lương tối thiểu cao hơn Bulgaria.

Khi so sánh mức lương tối thiểu giữa các quốc gia, tiêu chuẩn sức mua (PPS) là yếu tố quan trọng vì chi phí sinh hoạt có sự khác biệt lớn tại các quốc gia. Khi điều chỉnh theo sức mua, khoảng cách lương tối thiểu giữa các nước trở nên hẹp hơn nhiều so với giá trị danh nghĩa. PPS cung cấp một sự so sánh công bằng hơn, thông qua sử dụng một đơn vị tiền tệ giả định để phản ánh những gì người dân thực sự có thể mua ở mỗi quốc gia, làm cân bằng sức mua thực tế so với giá trị danh nghĩa của đồng euro.

Khi áp dụng phương pháp này, trong số 22 quốc gia EU, mức lương tối thiểu dao động từ 886 ở Estonia đến 2.157 ở Đức theo tiêu chuẩn PPS. Mặc dù thứ hạng có thay đổi nhẹ, nhưng 9 quốc gia đứng đầu vẫn giữ nguyên ở cả phương pháp tính lương tối thiểu theo đồng euro và theo PPS.

Ngoài Albania, các quốc gia ứng cử viên EU có mức lương tối thiểu tốt hơn khi tính theo tiêu chuẩn PPS, thậm chí đạt được sức mua cao hơn so với một số quốc gia thành viên EU.

Trong số 27 quốc gia có sẵn cả số liệu euro và PPS, Romania là nước hưởng lợi lớn nhất, với thứ hạng tăng từ 20 lên 12. Bắc Macedonia cũng cải thiện, từ vị trí 26 theo tiêu chuẩn euro lên 20 theo tiêu chuẩn PPS. Serbia tăng từ vị trí 22 lên 17, trong khi Thổ Nhĩ Kỳ tăng 3 bậc.

Ngược lại, Czechia và Estonia là những nước thua thiệt nhất, mỗi nước giảm 8 bậc. Czechia giảm từ vị trí 16 xuống 24, trong khi Estonia giảm từ 18 xuống 26.

Không có mức lương tối thiểu theo luật định ở Italy, Áo và ba quốc gia Bắc Âu gồm Thụy Điển, Đan Mạch và Phần Lan.

Trong số các quốc gia EU, mức lương tối thiểu không thay đổi ở Bỉ, Estonia, Hy Lạp, Tây Ban Nha, Luxembourg và Slovenia trong thời gian từ tháng 7/2025 đến tháng 1/2026. Mức lương tối thiểu cũng không thay đổi ở Estonia, Tây Ban Nha và Slovenia từ tháng 1/2025 đến tháng 1/2026.

Trái lại, Bulgaria, Hungary, Lithuania và Slovakia ghi nhận mức tăng cao nhất, mỗi nước tăng hơn 11% trong giai đoạn này.

Các chuyên gia tại Viện Công đoàn châu Âu (ETUI) lưu ý rằng năng suất cao hơn là cơ sở cho mức lương cao hơn. Các nền kinh tế có hoạt động sản xuất công nghiệp, công nghệ cao hoặc dịch vụ tài chính mạnh mẽ thường có năng suất cao hơn. Ngoài ra, sức mạnh của các tổ chức công đoàn trong việc đàm phán lương cũng là một yếu tố quan trọng cần tính đến.