Lý do Chủ tịch HĐQT Công ty Thiên Minh Đức không bị truy tố tội trốn thuế

Trong vụ án sai phạm sử dụng quỹ bình ổn giá xăng dầu – quỹ BOG xảy ra tại Công ty cổ phần Tập đoàn Thiên Minh Đức (viết tắt là Công ty Thiên Minh Đức) và các đơn vị liên quan, Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an đã đề nghị truy tố đối với 23 bị can về các tội danh khác nhau.

Theo kết luận điều tra, từ năm 2020 – 2022, bị can Chu Thị Thành – nguyên Chủ tịch HĐQT Công ty Thiên Minh Đức đã chỉ đạo nhân viên xuất bán “khống” 153 hóa đơn giá trị gia tăng cho 21 công ty với khối lượng hơn 72 triệu lít xăng dầu nhằm thu lợi bất chính hơn 20,6 tỷ đồng.

Bị can Chu Thị Thành và 10 đồng phạm bị đề nghị truy tố về tội “Mua bán trái phép hóa đơn, chứng từ thu nộp ngân sách nhà nước”. Ngoài ra một số bị can là khách hàng đã mua, sử dụng hóa đơn khống của Công ty Thiên Minh Đức cũng bị đề nghị truy tố về tội “Trốn thuế”.

Quá trình điều tra, ngày 9/6/2025, Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an đã có quyết định trưng cầu giám định viên Chi cục Thuế khu vực X (nay là Thuế tỉnh Nghệ An) để giám định tư pháp về thuế đối với việc Công ty Thiên Minh Đức đã bán 107,12 triệu lít xăng dầu (trị giá hơn 1.369 tỷ đồng) cho 25 công ty và khách hàng vãng lai, nhưng không xuất hóa đơn giá trị gia tăng, không kê khai thuế.

Ngày 6/11/2025, Thuế tỉnh Nghệ An đã ban hành kết luận giám định xác định hành vi trên của Công ty Thiên Minh Đức là trốn thuế. Theo cơ quan thuế, việc xác định các loại thuế và số thuế phát sinh phải nộp xảy ra 02 trường hợp.

Trường hợp thứ nhất: Xác định hành vi chưa lập hóa đơn, chưa kê khai thuế đối với 107,12 triệu lít xăng, dầu thì số thuế phát sinh phải nộp là hơn 387 tỷ đồng (gồm thuế giá trị gia tăng là hơn 124 tỷ đồng; thuế bảo vệ môi trường là hơn 263 tỷ đồng).  

Trường hợp thứ hai: Xác định số thuế đã khai của số lượng xăng, dầu lập hóa đơn khống và số thuế đã khai bổ sung là số tiền khắc phục được bù trừ, thì số phát sinh phải nộp là hơn 39,1 tỷ đồng.

Căn cứ kết quả điều tra, tài liệu, chứng cứ thu thập được, đủ cơ sở kết luận bị can Thành và các bị can thuộc Công ty Thiên Minh Đức bán xăng dầu không xuất hóa đơn và bán hóa đơn khống, chiếm đoạt hơn 70,1 tỷ đồng tiền Quỹ BOG và thu lợi bất chính hơn 20,6 tỷ đồng.

Các bị can bị khởi tố và điều tra về tội “Tham ô tài sản” và tội “Mua bán trái phép hóa đơn, chứng từ thu nộp ngân sách nhà nước".

Do đó, số thuế mà Công ty Thiên Minh Đức đã khai của số lượng xăng dầu lập hóa đơn khống và số thuế đã khai bổ sung là số tiền khắc phục, được bù trừ cho số tiền thuế phải nộp tại thời điểm xuất hàng nhưng không có hóa đơn.

Vì vậy, “trường hợp thứ hai” tại kết luận giám định thuế là có căn cứ. Công ty Thiên Minh Đức có nghĩa vụ kê khai, nộp thuế hơn 39,1 tỷ đồng.

Doanh nghiệp đã chủ động kê khai bổ sung và nộp hơn 53 tỷ đồng vào ngân sách nhà nước, khắc phục triệt để, không gây thiệt hại về thuế. Do đó, theo cơ quan thuế, không xem xét xử lý trách nhiệm hình sự đối với các cá nhân liên quan tại Công ty Thiên Minh Đức về hành vi Trốn thuế.