Đầu tháng 4, Iran đã tiến hành tấn công tổ hợp hóa dầu Jubail của Ả Rập Xê Út, buộc cơ sở này phải dừng sản xuất nhựa polyphenylene ether (PPE) độ tinh khiết cao, nguyên liệu nền tảng dùng để chế tạo tấm PCB (thành phần sử dụng trong hầu hết các thiết bị điện tử).
Reuters mới đây báo cáo SABIC (Tập đoàn Công nghiệp Cơ bản Saudi), đơn vị vận hành tại Jubail, chiếm khoảng 70% nguồn cung PPE tinh khiết cao toàn cầu, đến nay vẫn chưa thể khôi phục sản xuất, khiến nguồn cung vật liệu này rơi vào tình trạng khan hiếm nghiêm trọng trên phạm vi toàn cầu. Hoạt động vận chuyển hàng hóa ra vào khu vực Vùng Vịnh cũng bị gián đoạn đáng kể do chiến sự.
Cú sốc này tiếp tục tạo áp lực lên các nhà sản xuất điện tử, vốn đã chật vật trước đà tăng phi mã của chi phí chip nhớ. Đồng thời, cũng cho thấy mức độ lan rộng của tác động từ cuộc chiến tại Iran, vốn đã gây tổn hại sâu sắc đến chuỗi cung ứng toàn cầu, ngành nhựa và nguồn cung dầu mỏ.
Trước đó, Tom’s Hardware đã đề cập việc các nhà sản xuất điện tử sẵn sàng trả mức giá rất cao cho cả những con chip từng bị coi là phế phẩm. Dấu hiệu cho thấy chuỗi cung ứng đang ở trạng thái cực kỳ mong manh.
Thực tế, giá PCB đã tăng liên tục từ cuối năm ngoái, chủ yếu do nhu cầu bùng nổ từ các máy chủ AI. Từ tháng 3, đà tăng càng rõ rệt khi các nhà sản xuất gấp rút tích trữ nguyên liệu nhằm giảm thiểu rủi ro chi phí leo thang.
Chỉ riêng trong tháng 4, giá PCB đã tăng vọt tới 40% so với tháng 3, theo phân tích từ Goldman Sachs. Các nhà cung cấp dịch vụ điện toán đám mây được cho là vẫn chấp nhận mức giá cao hơn nữa, trong bối cảnh họ dự báo nhu cầu sẽ tiếp tục vượt xa nguồn cung trong những năm tới.
Đầu tuần, South China Morning Post đưa tin các nhà cung cấp chất cản quang (photoresist) lớn của Nhật Bản, nguyên liệu thiết yếu trong sản xuất chip, đã bắt đầu cảnh báo khách hàng như Samsung và SK Hynix về nguy cơ gián đoạn nguồn cung.
Nguyên nhân là do thiếu hụt naphtha - nguyên liệu đầu vào để sản xuất photoresist, trong bối cảnh hơn 40% nguồn cung của họ phụ thuộc vào Trung Đông.
Không chỉ các cuộc tấn công trực tiếp, việc gián đoạn vận chuyển qua Eo biển Hormuz cùng với biến động nguồn cung và giá dầu từ Iran, đang khiến bức tranh chuỗi cung ứng toàn cầu thêm phần bất ổn.
Trong bối cảnh rủi ro ngày càng dày đặc và khó lường, nhiều doanh nghiệp đã buộc phải tìm cách tăng khả năng chống chịu, từ đa dạng hóa nguồn cung, tái bố trí sản xuất, đến xây dựng tồn kho chiến lược và ứng dụng phân tích dự báo.
Một báo cáo gần đây của Prismark dự báo ngành công nghiệp PCB toàn cầu sẽ tăng trưởng 12,5% và đạt quy mô 95,8 tỷ USD vào năm 2026.
Trong khi đó, Daeduck Electronics, nhà sản xuất PCB của Hàn Quốc với các khách hàng lớn như Samsung Electronics, SK Hynix và AMD, cho biết đã bắt đầu trao đổi với khách hàng về việc điều chỉnh giá bán.
Một lãnh đạo cấp cao của công ty, đề nghị giấu tên, cho biết ưu tiên của họ hiện không còn là gặp khách hàng mà là làm việc với nhà cung cấp, khi thời gian chờ các nguyên liệu hóa học như nhựa epoxy đã kéo dài từ khoảng 3 tuần trước đây lên tới 15 tuần.
Theo một nguồn tin khác, đà tăng giá PCB còn bị thúc đẩy bởi tình trạng thiếu hụt các vật liệu quan trọng như sợi thủy tinh và lá đồng. Giá lá đồng đã tăng tới 30% từ đầu năm, trong đó mức tăng mạnh nhất diễn ra từ tháng 3.
Victory Giant Technology, doanh nghiệp chuyên về các loại sản phẩm điện tử, đặc biệt là bảng mạch PCB, cho biết đồng chiếm khoảng 60% tổng chi phí nguyên vật liệu trong sản xuất PCB. Doanh nghiệp này, một trong những nhà cung cấp lớn của Nvidia, cũng đã cảnh báo từ đầu tháng rằng xung đột Trung Đông có thể tiếp tục đẩy giá các vật liệu then chốt như nhựa và đồng tăng cao.
Theo Victory Giant, giá PCB nhiều lớp hiện vào khoảng 1.394 nhân dân tệ (tương đương 204 USD) mỗi mét vuông, trong khi các dòng cao cấp phục vụ máy chủ AI có thể lên tới 13.475 nhân dân tệ.
