Putin tuyên bố rút quân khỏi Syria

Tổng thống Vladimir Putin ngày 14/3 tuyên bố “phần chính” của lực lượng vũ trang Nga tại Syria sẽ bắt đầu rút quân, đồng thời yêu cầu các nhà ngoại giao Nga đẩy mạnh nỗ lực nhằm lập lại hòa bình cho quốc gia Trung Đông này.

Theo tin từ Reuters, về phần mình, Damascus phủ nhận những ý kiến cho rằng có sự rạn nứt trong quan hệ Nga-Syra, nói rằng Tổng thống Bashar al-Assad đã có một cuộc điện đàm với người đồng cấp Nga và nhất trí về việc giảm lực lượng Nga tại Syria.

Giới chức ngoại giao phương Tây thì đồn đoán rằng có thể Putin đang gây sức ép để buộc Assad phải chấp nhận một giải pháp chính trị cho cuộc nội chiến đã kéo dài 5 năm và khiến 250.000 người thiệt mạng ở Syria. Mỹ nói chưa xuất hiện dấu hiệu nào cho thấy quân Nga đang chuẩn bị rút khỏi Syria.

Lực lượng đối lập với Assad bày tỏ sự hoài nghi về tuyên bố của Tổng thống Nga. Một phát ngôn viên của phe đối lập nói: “Không ai biết điều gì đang diễn ra trong đầu Putin”.

Việc Nga bắt đầu can thiệp vào cuộc nội chiến ở Syria vào tháng 9 năm ngoái đã làm thay đổi cục diện cuộc chiến này theo hướng có lợi cho Assad. Trước đó, lực lượng nổi dậy Syria có sự hậu thuẫn của phương Tây, bao gồm tên lửa chống tăng do Mỹ sản xuất, đã ở thế áp đảo trong nhiều tháng.

Tuyên bố bất ngờ về việc rút quân Nga khỏi Syria được ông Putin công bố ngày đầu tuần trong một cuộc gặp với Bộ trưởng Bộ Ngoại giao và Bộ trưởng Bộ Quốc phòng Nga. Ông chủ điện Kremlin nói rằng lực lượng Nga đã gần hoàn thành mục tiêu ở Syria, nhưng không đưa ra hạn chót cho việc hoàn thành rút quân.

Cũng trong ngày 14/3, Putin và người đồng cấp Mỹ Barack Obama đã có một cuộc điện đàm về tình hình Syria. Theo thông tin từ điện Kremlin, hai nhà lãnh đạo đã “kêu gọi thúc đẩy tiến trình tìm kiếm một giải pháp chính trị” cho xung đột ở Syria.

Nhà Trắng nói ông Obama hoanh nghênh việc bạo lực giảm xuống ở Syria kể từ khi bắt đầu thực thi lệnh ngừng bắn một phần ở nước này, nhưng “nhấn mạnh rằng một cuộc chuyển giao chính trị là cần thiết để chấm dứt bạo lực ở Syria”.

Một quan chức Mỹ đề nghị giấu tên nói Washington lạc quan trước tuyên bố của Putin, nhưng còn quá sớm để biết tuyên bố này thực sự có ý nghĩa như thế nào, liệu Nga có hành động đúng như tuyên bố không, hay Moscow có động cơ nào phía sau.

Trong cuộc họp ở điện Kremlin, Putin nói ông sẽ ra lệnh việc rút quân Nga khỏi Syria bắt đầu từ ngày 15/3.

“Công việc hiệu quả của quân đội Nga đã tạo điều kiện cho việc bắt đầu tiền trình hòa bình ở Syria. Tôi tin rằng nhiệm vụ đặt ra cho Bộ Quốc phòng và lực lượng vũ trang Nga nói chung đã hoàn thành”, Putin nói.

Tổng thống Nga cũng khẳng định với sự tham gia của quân đội Nga, các lực lượng vũ trang Syria “đã có thể đạt tới bước ngoặt căn bản trong cuộc chiến chống khủng bố quốc tế”.

Hiện vẫn đang diễn ra cuộc đàm phán ở Geneva với vai trò trung gian của Liên hiệp quốc về nội chiến ở Syria. Đây là cuộc đàm phán đầu tiên về vấn đề này trong 2 năm, và kết quả ban đầu là một thỏa thuận ngừng bắn một phần đạt được vào tháng trước với sự tài trợ của Nga, Mỹ, và được chấp nhận bởi Assad và nhiều nhóm đối lập.

Đại sứ Nga tại Liên hiệp quốc Vitaly Churkin xác nhận một số lực lượng Nga vẫn sẽ tiếp tục ở lại Syria. “Sự hiện diện quân sự của chúng tôi ở đó vẫn tiếp tục, chủ yếu nhằm đảm bảo rằng việc ngừng bắn và giảm thù địch được duy trì”, ông Churkin phát biểu trước báo giới tại trụ sở Liên hiệp quốc tại New York.