“Tết năm cùng” trên bản Dao

Giữa nhịp sống hiện đại đang đổi thay từng ngày, người Dao ở Thanh Hóa vẫn gìn giữ “Tết năm cùng” như một phong tục thiêng liêng, nơi mâm cỗ truyền thống trở thành sợi dây gắn kết gia đình và lưu giữ bản sắc dân tộc.

Phụ nữ Dao chuẩn bị cỗ cho Tết năm cùng
Phụ nữ Dao chuẩn bị cỗ cho Tết năm cùng

Những ngày cuối năm âm lịch, khi sương sớm còn giăng mờ trên triền núi, các bản người Dao ở Thanh Hóa đã rộn ràng không khí chuẩn bị cho “Tết năm cùng”.

Là nơi có đông người Dao quần chẹt nhất tỉnh Thanh Hóa, thôn Hạ Sơn (xã Ngọc Lặc) là nơi sinh sống của 263 hộ dân tộc Dao với 1.086 nhân khẩu. Cũng như các dân tộc anh em khác, đồng bào Dao ở Hạ Sơn luôn siêng năng, cần cù, chăm chỉ trong làm ăn phát triển kinh tế, xây dựng đời sống mới. Đặc biệt, cộng đồng người Dao Hạ Sơn rất tâm huyết với việc gìn giữ những nét văn hóa đặc sắc của dân tộc mình.

Theo các bậc cao niên, “Tết năm cùng” là dịp tổng kết một năm lao động, sản xuất, cũng là thời điểm thiêng liêng để con cháu hướng về tổ tiên, cầu mong mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu, gia đình bình an, no đủ.

Không khí chuẩn bị bắt đầu từ nhiều ngày trước. Nhà cửa được dọn dẹp sạch sẽ, bàn thờ tổ tiên được lau chùi, trang hoàng cẩn thận. Từng vật dụng trong nhà đều được sắp xếp lại gọn gàng như một cách gột rửa những điều cũ kỹ của năm cũ, mở ra hy vọng cho năm mới. Con cháu dù đi làm ăn xa cũng thu xếp trở về, quây quần bên cha mẹ, ông bà, cùng chung tay chuẩn bị mâm cỗ. 

Mâm cỗ “Tết năm cùng” của người Dao mang đậm bản sắc truyền thống với sự hài hòa giữa món mặn và món chay. Thịt lợn bản là lễ vật không thể thiếu, thường được nuôi trong nhà, tượng trưng cho sự sung túc. Sau khi làm thịt, một phần được luộc, nướng để dâng cúng tổ tiên; phần còn lại làm lạp sườn treo gác bếp dùng trong những ngày Tết. Gà đồi luộc nguyên con, bày trang trọng trên mâm, thể hiện lòng thành kính.

Xôi ngũ sắc là điểm nhấn nổi bật với năm màu đỏ, vàng, tím, xanh, trắng nhuộm từ lá rừng tự nhiên. Theo quan niệm của người Dao, năm màu tượng trưng cho ngũ hành, cầu mong sự hài hòa giữa con người và thiên nhiên. Bánh dày trắng tròn mang ý nghĩa đủ đầy, trọn vẹn.

Mâm cỗ còn có rau rừng như rau dớn, rau bò khai, măng khô… chế biến giản dị nhưng đậm hương vị núi rừng. Sự cân bằng trong món ăn cũng gửi gắm mong ước về cuộc sống yên ấm, an lành.

Sau nghi lễ dâng cúng tổ tiên, cả gia đình quây quần bên mâm cỗ trong không khí ấm áp, rộn ràng lời chúc đầu năm. Dù cuộc sống đổi thay, mâm cỗ “Tết năm cùng” vẫn được gìn giữ gần như nguyên vẹn, trở thành sợi dây gắn kết các thế hệ và lưu giữ bản sắc văn hóa của người Dao ở Thanh Hóa.

Nguyên liệu gạo nếp để đồ xôi được chọn lựa kỹ càng
Nguyên liệu gạo nếp để đồ xôi được chọn lựa kỹ càng
Theo quan niệm của người Dao, năm màu tượng trưng cho ngũ hành, cầu mong sự hài hòa giữa con người với thiên nhiên và trong mỗi gia đình.
Theo quan niệm của người Dao, năm màu tượng trưng cho ngũ hành, cầu mong sự hài hòa giữa con người với thiên nhiên và trong mỗi gia đình. 
Phụ nữ Dao chuẩn bị mâm cỗ truyền thống
Phụ nữ Dao chuẩn bị mâm cỗ truyền thống
Mâm cỗ “Tết năm cùng” được bày biện cân đối, hài hòa
Mâm cỗ “Tết năm cùng” được bày biện cân đối, hài hòa
Gạo nếp được đồ chín thành xôi là nguyên liệu để làm bánh dày. Bánh dày trắng tròn tượng trưng cho sự đủ đầy, trọn vẹn.
Gạo nếp được đồ chín thành xôi là nguyên liệu để làm bánh dày. Bánh dày trắng tròn tượng trưng cho sự đủ đầy, trọn vẹn.
Giã bánh dày
Giã bánh dày
Những chiếc bánh dày hay còn gọi là bánh mặt trời nhỏ xinh là món ăn truyền thống không thể thiếu trong ngày Tết của đồng bào dân tộc Dao xứ Thanh.
Những chiếc bánh dày hay còn gọi là bánh mặt trời nhỏ xinh là món ăn truyền thống không thể thiếu trong ngày Tết của đồng bào dân tộc Dao xứ Thanh.
Nụ cười rạng rỡ trong ngày đoàn viên
Nụ cười rạng rỡ trong ngày đoàn viên
Nghi lễ cúng Tết năm cùng do 3 thầy cúng thông thạo tiếng Dao cổ hành lễ
Nghi lễ cúng Tết năm cùng do 3 thầy cúng thông thạo tiếng Dao cổ hành lễ
Trong ngày “Tết năm cùng”, sau khi hoàn tất các nghi thức dâng cúng tổ tiên, cả gia đình quây quần bên mâm cỗ. Không khí ấm cúng lan tỏa trong từng nếp nhà, tiếng cười nói xen lẫn lời chúc tụng đầu năm. Với người Dao, đây không chỉ là bữa cơm sum họp mà còn là dịp nhắc nhở con cháu nhớ về cội nguồn, trân trọng những giá trị truyền thống.
Trong ngày “Tết năm cùng”, sau khi hoàn tất các nghi thức dâng cúng tổ tiên, cả gia đình quây quần bên mâm cỗ. Không khí ấm cúng lan tỏa trong từng nếp nhà, tiếng cười nói xen lẫn lời chúc tụng đầu năm. Với người Dao, đây không chỉ là bữa cơm sum họp mà còn là dịp nhắc nhở con cháu nhớ về cội nguồn, trân trọng những giá trị truyền thống.


Bác bỏ thông tin thất thiệt về Làng trẻ em SOS

Trước những thông tin lan truyền trên mạng xã hội về việc chuyển giao Làng trẻ em SOS, đại diện đơn vị khẳng định đây là sự điều chỉnh về tổ chức, quản lý nhằm đảm bảo nguồn lực vận hành ổn định. Bản chất của việc bàn giao nguyên trạng về địa phương hoàn toàn không liên quan đến các hoạt động hiến mô, tạng. Quyền lợi thiết thực của trẻ luôn được đặt lên hàng đầu...

Giải thưởng trường học sinh thái: Hướng đến xây dựng mô hình trường học xanh

Biến đổi khí hậu, ô nhiễm môi trường, suy giảm đa dạng sinh học và khai thác tài nguyên thiếu bền vững đang tác động trực tiếp đến đời sống, sức khỏe và cơ hội phát triển của mỗi quốc gia. Giải quyết những thách thức này đòi hỏi sự kết hợp giữa chính sách, công nghệ và thay đổi hành vi, trong đó giáo dục môi trường giữ vai trò quan trọng.

Không để học sinh nghèo bị cắt chế độ đột ngột do phân định lại vùng

Có hơn 16 nghìn trẻ em, học sinh, học viên bị ảnh hưởng bởi quyết định phân định vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi. Để tháo gỡ vướng mắc, Bộ Giáo dục và Đào tạo dự kiến thay thế Nghị định số 66/2025/NĐ-CP nhằm mở rộng đối tượng được thụ hưởng chính sách, nâng hỗ trợ tiền ăn dự kiến tăng từ 936.000 đồng/tháng lên 1,17 triệu đồng…

Bộ Y tế bảo đảm cân đối Quỹ Bảo hiểm y tế khi chi trả khám sức khỏe định kỳ

Việc Quỹ Bảo hiểm y tế chi trả chi phí khám sức khỏe định kỳ và kiểm tra sức khỏe đầu năm học sẽ giúp giảm gánh nặng chi cho ngân sách nhà nước. Đây là khẳng định của Bộ Y tế khi phản hồi góp ý về dự thảo Thông tư mới, đồng thời nhấn mạnh đã đánh giá kỹ tác động tài chính trong 5 năm tới để bảo đảm cân đối quỹ...

Báo cáo tình hình kinh tế - xã hội 10 tháng đầu năm 2026 ghi nhận nhiều con số kỷ lục. Tổng kim ngạch xuất nhập khẩu lần đầu tiên vượt mốc 1.000 tỷ USD, vốn FDI đăng ký đạt mức cao nhất kể từ năm 2009 đến nay (54,85 tỷ USD), vốn FDI thực hiện cũng đạt mức cao nhất trong 5 năm qua (24,08 tỷ USD). Cùng với sự phục hồi mạnh mẽ của sản xuất công nghiệp, bán lẻ và du lịch, nền kinh tế Việt Nam đang chứng tỏ đà tăng trưởng vững chắc…

Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khoá XVI

Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khoá XVI

Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khoá XVI dự kiến kéo dài 28 ngày bắt đầu từ 17/10/2026. Kỳ họp với khối lượng công việc lớn, dự kiến xem xét, thông qua 43 luật, nghị quyết quy phạm pháp luật và quyết định...

Việt Nam: Khát vọng quốc gia biển mạnh

Việt Nam: Khát vọng quốc gia biển mạnh

Yêu cầu cốt lõi mà Nghị quyết 20 đặt ra là phải biến nước ta từ một quốc gia có biển thành một quốc gia biển mạnh, với kinh tế biển phát triển hiện đại, có năng lực cạnh tranh cao, đồng thời giữ vững...

VnEconomy Interactive

VnEconomy Interactive

Interactive là một sản phẩm báo chí mới của VnEconomy vừa được ra mắt bạn đọc từ đầu tháng 3/2023 đã gây ấn tượng mạnh với độc giả bởi sự mới lạ, độc đáo. Đây cũng là sản phẩm độc quyền chỉ có trên...

VnEconomy
VnEconomy