Thuốc lá cướp đi 230 sinh mạng mỗi ngày tại Việt Nam

Thông tin được Bộ Y tế đưa ra tại Lễ phát động Cuộc thi "Cơ sở y tế không khói thuốc lá" lần thứ I, ngày 17/9 tại Hà Nội.

Cuộc thi được triển khai trên phạm vi toàn quốc với đối tượng tham gia là các bệnh viện đa khoa, chuyên khoa công lập tuyến tỉnh, thành phố, tuyến Trung ương và các bệnh viện trực thuộc trường đại học.

Tại lễ phát động, Thứ trưởng Bộ Y tế Trần Văn Thuấn, cho biết cuộc thi còn là lời tuyên bố mạnh mẽ của ngành Y tế về quyết tâm kiến tạo môi trường khám, chữa bệnh xanh – sạch – nhân văn, đặt sự an toàn và sức khỏe của người bệnh lên vị trí tối thượng.

Theo Thứ trưởng, thuốc lá là một trong những tác nhân gây bệnh và tử vong hàng đầu liên quan tới các bệnh lý như ung thư phổi, bệnh tim mạch, đột quỵ, cũng như nhiều bệnh lý nghiêm trọng khác. Ước tính của Tổ chức Y tế thế giới, mỗi năm thuốc lá cướp đi khoảng 8 triệu sinh mạng trên toàn cầu, tương đương gần 22 nghìn người mỗi ngày.

Tại Việt Nam, gánh nặng ước khoảng 84.500 ca tử vong/năm, tức hơn 230 ca mỗi ngày. Cùng với đó là hàng chục nghìn người phải chịu đựng hậu quả nghiêm trọng từ việc hút thuốc thụ động.

Mỗi làn khói thuốc trong bệnh viện không chỉ là vi phạm quy định, mà là mối nguy trực tiếp với người bệnh, thầy thuốc và cộng đồng, một sự đối nghịch với sứ mệnh thiêng liêng của không gian chăm sóc và cứu chữa sự sống.

Vì thế, cơ sở y tế không khói thuốc không chỉ là yêu cầu bắt buộc, mà đó là tiêu chuẩn nghề nghiệp, là thước đo văn hóa của bệnh viện, là cam kết đạo đức của người thầy thuốc. Bệnh viện phải là nơi niềm tin được bảo vệ, nơi không một lợi ích nào có thể đánh đổi sức khỏe và sự an toàn của người bệnh. Xây dựng môi trường không khói thuốc chính là xây dựng nếp sống chuyên nghiệp trong bệnh viện.

Đặc biệt, trong bối cảnh sự xuất hiện của các sản phẩm thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng, với nhiều chiêu thức tiếp thị nhắm vào thanh thiếu niên, Thứ trưởng nhấn mạnh càng phải kiên định và quyết liệt hơn. Nếu bệnh viện, nơi bảo vệ sự sống còn dung túng cho khói thuốc, sẽ rất khó đòi hỏi xã hội thay đổi.

Vì vậy, ông đề nghị người đứng đầu các bệnh viện, trung tâm y tế, phòng khám, các cơ sở khám, chữa bệnh nắm chắc và chịu trách nhiệm trực tiếp về kết quả xây dựng môi trường không khói thuốc, coi đây là một chỉ số cốt lõi trong quản trị bệnh viện, gắn với đánh giá thi đua, khen thưởng đối với nhân viên y tế.

Bộ Y tế cam kết tiếp tục hoàn thiện chính sách, hướng dẫn chuyên môn; tăng cường kiểm tra, giám sát; phối hợp chặt chẽ với các bộ, ngành và địa phương để đồng bộ hóa các giải pháp phòng, chống tác hại của thuốc lá, trong đó cơ sở y tế không khói thuốc là một trong những trụ cột.

TS.BS Hà Anh Đức, Cục trưởng Cục Quản lý Khám, chữa bệnh (Bộ Y tế) thông tin thêm, theo kết quả báo cáo sau 10 năm thực hiện Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá, tỷ lệ phơi nhiễm với khói thuốc thụ động giảm đáng kể tại hầu hết các địa điểm công cộng, trong đó tại cơ sở y tế đã giảm từ 23,6% (năm 2010) xuống 21,3% (năm 2023).

Tỷ lệ người dân đến cơ sở y tế được cán bộ y tế tư vấn bỏ thuốc tăng từ 40,5% năm 2015, lên 90% năm 2023.

Đến nay, ngày càng nhiều bệnh viện, trung tâm y tế, trạm y tế xã, phường thực hiện nghiêm quy định không hút thuốc trong khuôn viên, gắn biển cấm hút thuốc, tổ chức tuyên truyền cho bệnh nhân, người nhà và cán bộ y tế.