Thủy sản tăng trưởng kỷ lục, nhưng phía trước còn nhiều “chông gai”
Chương Phượng
06/02/2023, 06:00
Nhìn lại bức tranh nông, lâm, ngư nghiệp năm 2022, thủy sản là ngành hàng “sáng giá” nhất, với tăng trưởng 23,6% so với năm 2021. Đặc biệt, xuất khẩu thủy sản lần đầu tiên đã vượt mốc 10 tỷ USD. Tuy nhiên, bước vào năm 2023, bối cảnh kinh tế thế giới suy thoái, lạm phát gia tăng và cạnh tranh sẽ gay gắt hơn, đã đưa ra chỉ báo rằng ngành thủy sản sẽ đối mặt với một năm đầy thách thức…
Xuất khẩu thủy sản đã có một năm thắng lớn
Theo Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu thủy sản Việt Nam (VASEP), kim ngạch xuất khẩu thủy sản năm 2022 đạt 11 tỷ USD, trong đó: xuất khẩu tôm đạt 4,3 tỷ USD; cá tra 2,5 tỷ USD; hải sản 3,2 tỷ USD (cá ngừ 1 tỷ USD, mực và bạch tuộc đạt 768 triệu USD)… Các sản phẩm đều tăng trưởng bình quân từ 18 đến 65%, trong đó: kim ngạch xuất khẩu cá tra tăng mạnh nhất với 65%, cá ngừ tăng trưởng lớn thứ 2 với mức 40%, mực và bạch tuộc tăng trưởng mạnh 30%, tôm tăng trưởng 14%...
THÁCH THỨC NGAY TỪ ĐẦU NĂM MỚI
Trong năm vừa qua, 5 thị trường xuất khẩu lớn nhất của thủy sản Việt Nam là Hoa Kỳ, Trung Quốc, EU, Nhật Bản, Hàn Quốc, 5 thị trường này chiếm gần 80% tổng kim ngạch xuất khẩu thủy sản.
Riêng thị trường Hoa Kỳ, lần đầu tiên đạt kim ngạch thủy sản trên 2 tỷ USD (cụ thể là 2,1 tỷ USD), tăng trưởng gần 10% so với năm 2021. Xuất khẩu sang các thị trường Trung Quốc, Hồng Kông (TQ) và Nhật Bản đạt doanh số gần tương đương nhau, khoảng 1,75 tỷ USD.
Thị trường EU đã mang về cho thủy sản Việt Nam trên 1,3 tỷ USD và Hàn Quốc mang về trên 9.622 triệu USD. Khối các nước CPTPP (bao gồm cả Nhật Bản), chiếm trên 26% tổng xuất khẩu thủy sản của Việt Nam, tăng trưởng 34% so với năm 2021.
"Tháng 10/2022, xuất khẩu thủy sản chỉ tăng 2% so với cùng kỳ; sang tháng 11/2022 thấp hơn 14% so với tháng 11/2021, đến tháng 12/2022 còn giảm sâu hơn nữa và đà sụt giảm kéo dài sang năm 2023".
Theo Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu thủy sản Việt Nam.
Nhìn chung, thành tựu tăng trưởng vượt bậc của xuất khẩu thủy sản là kết quả của sự tăng trưởng mạnh 3 quý đầu năm, trong khi đó xuất khẩu quý 4 có sự sa sút, đặc biệt trong 2 tháng cuối cùng của năm 2022 lần đầu tiên đã rơi vào tình thế tăng trưởng âm.
Ông Trương Đình Hòe, Tổng thư ký VASEP, cho biết ngành thủy sản đang chịu tác động từ lạm phát tăng cao làm giảm sức mua tại các thị trường đang tiêu dùng thủy sản.
Trong khi đó, chênh lệch tỷ giá khiến hàng xuất khẩu từ Việt Nam có giá cao hơn đối thủ tại các thị trường nhập khẩu lớn như châu Âu, Mỹ… Không ít các doanh nghiệp thủy sản rơi vào tình hình là bị đối tác hoãn giao đơn hàng đã ký kết, thậm chí hủy một số đơn hàng đã thỏa thuận, chậm chạp trong việc trao đổi kế hoạch kinh doanh năm sau…
Lạm phát ảnh hưởng nặng nề đến các thị trường nhập khẩu, khiến nhu cầu mua hàng cho giai đoạn quý 1/2023 gần như đình trệ. Nhiều doanh nghiệp thủy sản cho biết đơn hàng sụt giảm mạnh.
Kết quả khảo sát 117 doanh nghiệp thủy sản bằng hình thức trực tiếp và online do vietnambiz.vn thực hiện, cho thấy: 71% số doanh nghiệp cho rằng triển vọng ngành thủy sản năm 2023 sẽ khó khăn, hơn 22% doanh nghiệp đánh giá sẽ rất khó khăn và chỉ khoảng 7% doanh nghiệp lạc quan vào bức tranh ngành thủy sản trong thời gian tới.
HƯỚNG ĐI NÀO CHO NĂM 2023?
Để vượt qua khó khăn, phần lớn các doanh nghiệp chế biến và xuất khẩu thủy sản cho rằng cần ứng dụng công nghệ hiện đại, tiết kiệm năng lượng và quản trị hiệu quả hàng tồn kho. Có tới 87% doanh nghiệp thủy sản nhận thức được vấn đề đầu tư vào công nghệ để phát triển bền vững, tuy nhiên số doanh nghiệp này cho biết chưa sắp xếp được tài chính nên chưa thể triển khai; chỉ 13% doanh nghiệp sẵn sàng nguồn lực đầu tư ngay.
TS. Hồ Quốc Lực, Chủ tịch HĐQT Công ty cổ phần thực phẩm Sao Ta, khuyến cáo trước mắt, các doanh nghiệp ngành thủy sản cần tập trung đàm phán khách hàng tìm cách giảm thiểu khó khăn, thiệt hại và có chia sẻ cho nhau. Tiếp theo, các doanh nghiệp nên xem xét lại điểm mạnh, yếu của mình để tìm ra hướng đi cho thời gian tới.
Nội dung bài viết được đăng tải trên Tạp chí Kinh tế Việt Nam số 6-2023 phát hành ngày 06-02-2023. Kính mời Quý độc giả tìm đọc tại đây:
Giá xăng dầu tăng giảm trái chiều theo biến động của thị trường thế giới
Theo biến động của thị trường thế giới, giá xăng dầu trong nước kỳ điều hành ngày 20/2 được điều chỉnh tăng/giảm tùy từng mặt hàng. Theo đó, xăng E5RON92 giảm 200 đồng/lít, xăng RON95-III giảm 146 đồng/lít. Ngược lại, các loại dầu có mức tăng từ 62 đồng/lít đến 293 đồng/kg/lít so với giá cơ sở hiện hành…
Gỡ nút thắt pháp lý cho “sổ trắng, sổ xanh” được chuyển đổi sang giấy tờ nhà đất hiện hành
Sau nhiều năm vướng mắc vì khác mẫu giấy tờ, hàng loạt hồ sơ đất đai từng bị “mắc kẹt” nay đã tìm được lối ra. Hướng dẫn mới từ Cục Quản lý đất đai (thuộc Bộ Nông nghiệp và Môi trường) được xem là chìa khóa pháp lý quan trọng, giúp người dân đang sở hữu các loại giấy tờ quen gọi là “sổ trắng”, “sổ xanh” có cơ hội hợp pháp hóa quyền sử dụng đất và được cấp sổ đỏ theo quy định hiện hành.
Ngựa bạch “cực phẩm” ở xóm Phẩm
Xóm Phẩm, xã Kha Sơn, tỉnh Thái Nguyên, được ví như “thủ phủ” chăn nuôi ngựa bạch đất Bắc. Chỉ cần đặt chân đến nơi đây, nghe tiếng vó chạm đất lốc cốc vang lên trong những buổi sớm tinh sương, người ta sẽ hiểu rằng ở vùng này, ngựa đã trở thành âm thanh của cuộc sống, thành nhịp đập của kinh tế, thành niềm kiêu hãnh trong mỗi mái nhà.
Giá trị cà phê Việt chuyển từ “lượng” sang “chất”
Trong tổng mức tăng thêm 7,59 tỷ USD kim ngạch xuất khẩu nông lâm thủy sản năm 2025 so với năm 2024 (từ 62,5 tỷ USD lên 70,09 tỷ USD), riêng cà phê đã đóng góp hơn 3 tỷ USD - một con số đặc biệt ấn tượng. Giữa lúc chính sách thuế quan đối ứng của Hoa Kỳ làm chậm nhịp xuất khẩu nhiều mặt hàng, cà phê lại là ngoại lệ hiếm hoi khi không những ít bị tác động xấu mà còn được hưởng lợi từ chính sách này.
Việt Nam đang ở bước ngoặt để “vươn mình” sang chu kỳ phát triển mới
Trước thềm năm mới, Tạp chí Kinh tế Việt Nam/VnEconomy đã có cuộc trao đổi với GS. Nguyễn Đức Khương, Chủ tịch Tổ chức Khoa học và Chuyên gia Việt Nam Toàn cầu (AVSE Global) để nhìn lại bức tranh kinh tế năm 2025 và đưa ra những khuyến nghị cho năm 2026 và những năm tới.
Với phương châm Đoàn kết - Dân chủ - Kỷ cương - Đột phá - Phát triển, Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng xác định tư duy, tầm nhìn, những quyết sách chiến lược để chúng ta vững bước tiến mạnh trong kỷ nguyên mới, thực hiện thắng lợi các mục tiêu phát triển đất nước đến năm 2030 khi Đảng ta tròn 100 năm thành lập (1930 - 2030); hiện thực hoá tầm nhìn phát triển đến năm 2045, kỷ niệm 100 năm thành lập nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam (1945 - 2045).
Tổng số đơn vị bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI trong cả nước là 182. Số đơn vị bầu cử, danh sách các đơn vị bầu cử và số lượng đại biểu Quốc hội được bầu ở mỗi đơn vị bầu cử của các tỉnh, thành phố được ấn định gồm: Hà Nội có 11 đơn vị bầu cử, số đại biểu Quốc hội được bầu là 32; Thành phố Hồ Chí Minh có 13 đơn vị bầu cử, số đại biểu Quốc hội được bầu là 38; Hải Phòng có 7 đơn vị bầu cử, số đại biểu Quốc hội được bầu là 19...
VnEconomy cập nhật giá vàng trong nước & thế giới hôm nay: SJC, 9999, giá vàng USD/oz, biến động giá vàng tăng, giảm - phân tích, dự báo & dữ liệu lịch sử.
Interactive là một sản phẩm báo chí mới của VnEconomy vừa được ra mắt bạn đọc từ đầu tháng 3/2023 đã gây ấn tượng mạnh với độc giả bởi sự mới lạ, độc đáo. Đây cũng là sản phẩm độc quyền chỉ có trên VnEconomy.
Trong kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo, đặc biệt là generative AI, phát triển mạnh mẽ, Tạp chí Kinh tế Việt Nam/VnEconomy đã tiên phong ứng dụng công nghê để mang đến trải nghiệm thông tin đột phá với chatbot AI Askonomy...
Thuế đối ứng của Mỹ có ảnh hướng thế nào đến chứng khoán?
Chính sách thuế quan mới của Mỹ, đặc biệt với mức thuế đối ứng 20% áp dụng từ ngày 7/8/2025 (giảm từ 46% sau đàm phán),
có tác động đáng kể đến kinh tế Việt Nam do sự phụ thuộc lớn vào xuất khẩu sang Mỹ (chiếm ~30% kim ngạch xuất khẩu).
Dưới đây là phân tích ngắn gọn về các ảnh hưởng chính:
![[Interactive]: Toàn cảnh kinh tế Việt Nam quý 4/2025](https://premedia.vneconomy.vn/files/uploads/2026/01/06/3e4055b2e2264c47bacde654709d0e80-61735.png?w=1050&h=630&mode=crop)
