Tiếp tục áp dụng tiêu chí phân loại doanh nghiệp nhà nước đến hết năm 2025

Ngày 7/10/2025, Phó Thủ tướng Hồ Đức Phớc vừa ký Quyết định số 2216/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ về việc tiếp tục áp dụng tiêu chí phân loại doanh nghiệp nhà nước và doanh nghiệp có vốn nhà nước thực hiện chuyển đổi sở hữu, sắp xếp lại, thoái vốn giai đoạn 2021–2025.

Quyết định này có hiệu lực ngay từ ngày ký. Trong quá trình thực hiện, nếu phát sinh khó khăn, vướng mắc, các cơ quan, đơn vị phải báo cáo Bộ Tài chính để chủ trì, phối hợp với các bộ, ngành liên quan hướng dẫn, xử lý hoặc trình cấp có thẩm quyền xem xét, chỉ đạo.

Về phía Bộ Tài chính, Bộ cùng các cơ quan đại diện chủ sở hữu tại các bộ, ngành, địa phương phải kiểm soát chặt chẽ, giám sát quá trình thực hiện nhằm đảm bảo đúng quy định, tránh thất thoát và lãng phí trong giai đoạn chuyển tiếp.

Theo đó, Quyết định số 22/2021/QĐ-TTg ngày 2/7/2021 của Thủ tướng Chính phủ (được sửa đổi, bổ sung bởi Quyết định số 13/2025/QĐ-TTg ngày 14/5/2025) về tiêu chí phân loại doanh nghiệp nhà nước, doanh nghiệp có vốn nhà nước thực hiện chuyển đổi sở hữu, sắp xếp lại, thoái vốn giai đoạn 2021-2025 sẽ tiếp tục có hiệu lực kể từ ngày 1/8/2025 cho đến khi có văn bản thay thế hoặc bãi bỏ nhưng không quá ngày 31/12/2025.

Quyết định này nêu rõ, tiêu chí phân loại doanh nghiệp nhà nước và doanh nghiệp có vốn nhà nước là căn cứ để rà soát kế hoạch duy trì mô hình công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên, chuyển đổi sở hữu (cổ phần hóa, bán toàn bộ doanh nghiệp, chuyển thành công ty trách nhiệm hữu hạn hai thành viên trở lên), sắp xếp lại (hợp nhất, sáp nhập, chia, tách, giải thể, phá sản) và thoái vốn nhà nước giai đoạn 2021–2025.

Về tiêu chí cụ thể, Nhà nước tiếp tục nắm giữ 100% vốn điều lệ tại 13 ngành, lĩnh vực trọng yếu như: đo đạc bản đồ phục vụ quốc phòng, an ninh; sản xuất, kinh doanh vật liệu nổ công nghiệp; truyền tải, điều độ hệ thống điện quốc gia; kinh doanh xổ số; in, đúc tiền; sản xuất vàng miếng và vật phẩm lưu niệm bằng vàng; tín dụng chính sách, bảo hiểm tiền gửi và mua bán, xử lý nợ xấu gắn với tái cơ cấu tổ chức tín dụng...

Thứ hai, đối với các doanh nghiệp mà Nhà nước nắm giữ từ 65% vốn điều lệ trở lên. Việc chuyển đổi sở hữu và thoái vốn được áp dụng cho 7 ngành, lĩnh vực như quản lý khai thác cảng hàng không, sân bay; dịch vụ khai thác khu bay; khai thác khoáng sản quy mô lớn; lĩnh vực tài chính, ngân hàng. Ngoại trừ lĩnh vực bảo hiểm, chứng khoán, công ty quản lý quỹ, công ty tài chính và công ty cho thuê tài chính...

Thứ ba, với nhóm doanh nghiệp Nhà nước nắm giữ trên 50% đến dưới 65% vốn điều lệ, tiêu chí áp dụng cho 7 ngành, lĩnh vực gồm: khai thác, sản xuất và cung cấp nước sạch; thoát nước đô thị và nông thôn; sản xuất hóa chất cơ bản; vận chuyển hàng không; đầu mối nhập khẩu xăng dầu có thị phần từ 30% trở lên có vai trò đảm bảo cân đối lớn, bình ổn thị trường, sản xuất thuốc lá điếu...

Thứ tư, đối với các doanh nghiệp không thuộc nhóm ngành và lĩnh vực nêu trên, việc xem xét chuyển đổi, sắp xếp hoặc thoái vốn được căn cứ vào một trong bốn tiêu chí như sau: (i) sản xuất xi măng chiếm thị phần từ 30% trở lên, trong đó có khai thác các mỏ nguyên liệu thuộc địa bàn trọng yếu về an ninh quốc phòng; (ii) trồng và chế biến cao su hoặc cà phê tại các địa bàn chiến lược; miền núi; vùng sâu; vùng xa gắn với quốc phòng, an ninh; (iii) sản xuất, cung ứng sản phẩm, dịch vụ công ích có tỷ trọng doanh thu từ hoạt động công ích chiếm từ 50% tổng doanh thu trở lên trong ba năm liên tiếp trước thời điểm xem xét chuyển đổi hoặc (iv) các doanh nghiệp có giá trị văn hóa, lịch sử, kiến trúc đặc biệt, đóng vai trò quan trọng đối với phát triển kinh tế xã hội và nhiệm vụ chính trị của ngành, địa phương trong từng giai đoạn.

Riêng các công ty nông, lâm nghiệp; doanh nghiệp phục vụ trực tiếp quốc phòng, an ninh; doanh nghiệp kết hợp kinh tế với quốc phòng, an ninh; Tổng công ty Đầu tư và Kinh doanh vốn nhà nước (SCIC); Công ty Mua bán nợ Việt Nam; Sở Giao dịch Chứng khoán Việt Nam và Tổng công ty Lưu ký và Bù trừ chứng khoán Việt Nam sẽ thực hiện sắp xếp theo quy định riêng của Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ.